"Ons program" - pagina 144

VOLKSINVLOED.

i28

een Kamerlid, dat weinig sprak

zelfs

van

zijn

Maar

men

als

van

den

men niets wist;

nog nooit

die

;

politieken

dus

wieu

tegenover een

stond

onbekenden candidaat punt

—

»

vrij

te

stemmen

door.

nieuw man"; een aan het volk

in duidelijke

zijn

strijd

goeds

alles

woorden over het hoofd-

meening had uiteengezet; en van

onderstellen mocht, maar

dan, nog in '77 bleek het te Delft

onverbiddelijk bevonden, en weigerde

zij,

,

is

toch eigenlijk

onze

partij steeds

waar verklaring geweigerd werd,

aan een overigens uitmuntend geleerde haar steun.

zelfs

Zoo streng en gekozene" aarzelde

blik

maar dan toch door

,

meening had doen blijken, ging

aan dien »zedelijken band tusschen kiezers

hield

ze

vast,

dat ze met Mr. Groen van Prinsterer geen oogen-

zelfs

erkennen, dat prijsgeven van dezen baud een »d oor-

te

zenuw van het coustitutioneele

snijden zijn zou van de

staatsieven." § 90.

En

Zedelijke band tusschen souverein en natie.

men nu

vraagt

ten slotte,

waarom en op wat gronden we

aldus

oordeelen, dan luidt ons antwoord kort en bondig: wijl zonder dien zedelijken

band elke samenhang ontbreekt tusschen het

politieke leven in de

regeeringskringen en het nationale leven in den boezem des volks.

Er

is

,

we geven

samenhang moet

zélf

het grif toe

bestaat

niet

een toestand denkbaar, waarin zulk een

,

noch bestaan kan. Ons gouvernement in Atjeh

weten wat het doet en kan het nationale leven der Atjehers Zoo vergaat het den Russen in Polen, den

niet tot uitdrukking brengen.

Oostenrijkers in Bosnië, den Pruisen in menige streek van den Elzas en

den Franschen in Algerië. Er

leeft

van deze overwonnen volkeren

dan wel een streven in den boezem

maar zoo verward

,

,

zoo uit het spoor

geloopen, zoo aan allen band van orde en regelmaat ontsprongen, dat

volkskringen en de regeeringskring cirkels

de

zijn,

die elkaar

wel sng-

den, doch voorshands niet dekken kunnen.

Maar wat ons onbeholpen,

in

het diepste der ziel tegenstaat, is, dat

primitieven

constitutioneel 'geregeerde tutie, juist

in

een goed

men

dezen

en buitengewonen toestand toe wil passen op volken, wier voorrecht, krachtens de constigeorganiseerd

verband tusschen volk en vorst

bestaan moet.

In

zulke

landen toch

kring de Staatsmanskunst ten

,

en van het volk

het niet aan

gaat als

,

aan zekeren intelligenten

een soort geïsoleerd monopolie over te la-

te eischen

,

dan het zich uitsluitend met

zijn sociale

en huiselijke aangelenheden zal bemoeien. Veeleer

moet integendeel

bij

elk

ontwikkeld en aaurijpend volk de

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen