"Ons program" - pagina 450

VRIJHEID, GELIJKHEID, BROEDERSCHAP!

434

soms

gens over de zwakkere

een kwelzieke tyrannie uitgeoefend, die,

deugden

heuscti, niet tot alle »Christelyke en maatschappelijke"

maar integendeel

»Aan den meester

niet.

men

een school kwelt

en

hebben,

omdat

in

gekwelde

en

onvrije

het zeggen"

alleen middel

is

aan dat

is

om na

te krijgen.

Bovendien, op

laat deze gedrukte

,

op school zich

ze opleven in die heerlijke vrijheid.

hoe

van

afloop

nu weer de huisdeur achter

schoolbezoekers

eens

zie

Maar

geniep.

't

op school

Recht kennen de scholieren

te doen.

pak ransel" zonder genade

»een

school

de

Want

ongelooflijk demoraliseert.

kwellen en plagen en sarren niets

opleidt,

Niet

ook thuis wel niet geplaagd en thuis niet ook gekweld wordt,

er

maar omdat

recht

er thuis althans

Wordt op

En recht maakt

te krijgen.

is

nu eenmaal aan het opkomend geslacht

die wijs

vrg.

besef van

smaak voor deze waarachtige vrijheid ingeprent, dan wordt de vrij-

en

ook geen volksvrijheden zijn, die

dan

er

En

vanzelf een karaktertrek der burgerij.

heidszin

dan

veroveren?"

men op

om

tot een ons ontrooven

van de volksvrijheden in

En

de burgers te onderdrukken

het wezenlijk geheim voor een volk,

dan ook niet daarin

ligt

,

men nu: »of

antwoord: Als de burgerij geen handlangers

luidt het

aan de overheid levert

bloeien

vraagt

zijn overheid heeft te

,

om

staat.

is

,

geen overheid

Dat kan

ze niet.

in en door de vrijheid te

dat ze het gezag ondermijnt

,

troneu

omwerpt of haar overheid poogt te verlagen, maar veeleer en veel meer het zoo machtig en het zoo sterk ontwikkelen van

in

dat geen vorst of geen minister

heid",

»

onderlinge

meer handlangers vindt,

vrij-

om

als

instrument ter onderdrukking te dienen.

In

»

broederschap"

ligt

een even vruchtbaar element voor het Staats-

der corporatie.

ieven opgesloten, namelijk de kracht

Er moet niet opeens een sprong zijn van het huisgezin op den Staat. Er moet tusschen Staat en huisgezin nog een overgangsschakel zijn. En die zoo noodige middenschakel nu is juist sde corporatie." Waar die ontbreekt leven

,

is

zijn

een teeken

dit

werking

buiten zijn oevers treedt

dat de huislijke karaktertrek in het burger-

,

doet

niet

gevoelen en dat de Staat dientengevolge

doende wat niet zyns

;

is

;

en daardoor de ont-

wikkeling van burgerveerkracht brekend.

Een

«corporatie"

elke maatschappij elk

gezelschap,

van

recht

dat

hun op

zoodra er lijker

,

is

elk

genootschap,

elke vennootschap

elk

saamverbindt

elk

elk

om saam

,

elke

elke krans

vereeniging, ,

elke unie

in Staat of maatschappij een doel,

het harte weegt, in den wettigen zich

bond,

veem

en elke orde, die een groep burgers op voet

gild ,

,

in dit doel

weg

te bereiken.

En

zie,

ook maar even een hooger, heiliger, geeste-

of ook slechts idealer denkbeeld

mengt,

is

het immers onder

alle

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen