"Ons program" - pagina 43

HET GEZAG. te zijn

moeten maken, en

om

moeten maken,

weer

èn dat papier

dit geval dus

zou ik in

,

inkt zelf hebben

ze

27

èn die schrijfpen

,

èn dien

,

elk gegeven geval

ze telkens voor

elk oogenblik juist te doen beantwoorden

aan mijn doel en eiken hinder voor het doorzetten van mijn wil te ver-

Maar ook

wijderen.

al

stelt

ge dat mogelgk, dan nog zou mijn souve-

macht tegenover dat stuk papier niet absoluut

reine

maken

er

en

bruikte grondstoffen zelden,

wijl ik bij het

zijn,

van mij gebonden zou vinden aan de gemeenlijk daarvoor ge-

zwang

in

zijnde instrumenten

en ik dus niet

,

om nóg

den besten fabrikant overkomt, mijn poging

dit

gelijk

een verbetering aan te brengen of nóg een fout te doen verdvyijnen, zou

wat mogelijk

zien afstuiten op de grenzen van

en die instrumenten zou ik derhalve geheel in

moeten

En neem nu

hebben.

denken

liet

souverein

te

mgn macht

en bedwang

eens aan, dat ook dat ondenkbare zich

mijnen dienste stond

,

nog maar voor het machinale

alleen

nog naar eigen wensch en

en wijzigen

die grondstoffen

en dat voor de pen en voor den inkt dezelfde vrijmacht van

,

scheppende bewerking

dien

Ook

is.

lust de wetten

dan zou ik

om

,

absoluut

wezen, boven-

schrijven te

moeten kunnen

vaststellen

die het kleven van den inkt aan de penstift en het uitvloeien

,

van het vocht op het papier beheerschen. § 18.

Dit

van

nu,

derhalve, eischt

Alleen denkbaar in God.

op het algemeen overgebracht, toont

speciale geval

dit

voor een absolute souvereiniteit over eenig voorwerp ver-

dat

worden:

1.

dat

ik dit voorwerp geheel in mijn bezit hebbe, 2.

dat ik het zelf gemaakt hebbe naar eigen goedvinden

roepen

leven

van de grondstoffen

vrijmacht hange zijn

,

en

4. dat het

werking beheerschen en

zijn

waaruit

,

aan mij sta

het ,

,

3.

dat het in het

gemaakt

is

,

aan mijn

de wetten te bepalen

,

die

verhouding tot andere voorwerpen regelen

zullen.

Wijl nu nooit of nimmer eenig mensch, van wat talent of naam of

macht ook

,

over zulk een mogendheid beschikt heeft of beschikken kan

volgt hieruit,

dat

absoluut souverein

nooit een eenig vorst naar recht en in der waarheid

over zijn volk

,

nooit een eenig vader naar recht en

in der waarheid absoluut souverein over zijn gezin

,

nooit een eenig vee-

hoeder naar recht en in der waarheid absoluut souverein over of zijn rund heeft

kunnen

zijn.

En

niettemin zulk een recht hebben aangematigd, dit niet dan

door

misbruik van

zijn

ooilam

dat alzoo de vorsten, die zich des-

tegen

recht,

geweld, en met verwoesting van de geestelijke be-

werktuiging van hun volkeren hebben gedaan.

Dat de vaders,

die des-

niettemin zulk exorbitant recht over vrouw en kroost en dienstpersoneel

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen