Opuscula theologica selecta - pagina 341
THESESTHEOLOGICAE.
319
istac sunt naturae illius prin,igcniae, per hominem destructae, corrupta scmina quae bcneficio suo in hominibus seruauit Dcus. 16. Ex quibus id homo assequitur , vt se reum a Deo peragi damnari<[ue scntiat, & k conscientia reddi inexcusabilem , A'<?;//. i. 19. Est autem conscientia, haec interna lux naturae , quae assidua cuique testis 17. est , & ineluctabilis, I^om. 2. 15. 18. Secundum hanc conscientiam , homo naturalis cognouit(f. 1778) Deum esse & doceri potest. Cognouit autem, quia id per se natura, notum est Deum esse , y^^rA 14. &17. 19. 20. Doceri potest, quia certae sunt a posteriori de Deo (vt vocant) demonstrationes id est ab operationibus & effectis eius. 21. Earum quinque loci, inde a creatione mundi quibusuis hominibus, fuerunt gubernatio. motus, natura causae efficientis, & modus illius. expositi: natura rerum Natura rerum quia res ita per gradus inter se distinctae sunt, vt quamuis 22. omnes in natura sint, earum tamen aHae plus, aliaeq; minus dicantur esse bonae, verae, &c. Quod autem maxime est in quouis genere, id causa efficiens est omnium 23. congenerum: & quae sunt maximd vera, eadem sunt maxime entia. Igitur aliquod vnum est ens maximum, omniaq. genera transcendens; quod 24. idem est principium omnium, & causa omnibus entibus vt sint: Act 13. atq. hic Deus est. Gubernatio & ordo ilHus: nam in natura rerum quaecunque sunt , ea ad suum 25. finem diriguntur, certa intentione, aut aHena, aut sua. 26. Quin ea ipsa quae intentione sua diriguntur, non sua solum, quae ipsa mutabiHs est , & deficiens sed immutabiHs principij atque incorrupti , & per se necessarij
Etenim notiones
15.
rudera,
&:
,
,
,
,
,
,
:
:
intentione diriguntur. 27.
Neque solum
muniter, ad 28.
vnum
singula, ad
finem
suum finem proximum
singulariter
,
sed etiam com-
summum, & communem omnium.
Haec autem intentio, ac directio, ad iustum ordinem non, nisi a summa qua omnes res in natura ad finem ordinantur sapientissime, proficisci ,
inteUigentia,
14. atque haec intehigentia Deus est. Motus: nam quicquid mouetur, quatenus mouetur, ab aHo mouetur , mouente ipsum, siue hoc sit mouens secundarium, quod mouet potentia in actum prodeunte, siue primarium & summum, quod actu solum. Hoc autem primum mouens, non nisi vnicum esse potest, quod mouetomnia: 30. Jct 17. atque hoc Deus est. AHoqui motus causas in infinitum daretur procedere: quod est absurdissimum. 31. Natura causae efficientis: nam in omnibus rebus, vt motus, sic causarum 32. efficientium omnium ordo est, k prima ad vltimam summamque. Primae autem efficientis: nuUa est causa alia, /o/i. 5. nam si est, non erit ^$. prima: atque haec prima Deus est. Modus causae efficientis; nam omnis modus aut est possibiHs, aut necessarius. 34.
potest: Acf. 29.
35.
PossibiHs,
est
inferior
necessario,
qui
potest
esse
&
non
esse, vt potentia
inferior actu.
Necessarius est, qui est actu, nec potest esse, Hcet aHunde habeat, vel non 36. habeat causam necessitatis suae. Quod autem per se est necessarium, non habens causam necessitatis aHunde 37. sed est aHis causa necessitatis, & eis imponit modum, id prima causa est omnibus, etiam secundum modum. Atque haec causa Deus est. Ex testimoniis itaque diuinae lucis, & naturae nostrae, conckidinius, Deum 38. esse;
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van zondag 1 januari 1882
Abraham Kuyper Collection | 521 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van zondag 1 januari 1882
Abraham Kuyper Collection | 521 Pagina's