Opuscula theologica selecta - pagina 345

THESESTHEOr. OGICAE.

313

Libere disponi dicimus, qiiia Deus prorsus nulla re vel caussa foris adueniente 7. cogitur aut impellitur ad talem rerum ordinationem. 8. Potenter, quia nuUo ei labore, aut nisu est opus, vt voluntatem suam exsequatur, sed omnia, quae vult, sicuti vult, absque vllo negotio agit, neque actio eius impediri aut concitari vlla lege potest. Ben6, quia bonus bend semper agit, tum quoque cum peccant instrumenta, 9. quibus ad operis sui exsequutionem ei visum est vti. 10. Prouidentia haec in Communem & Singularem ex thesi sexta, itemque in

&

Generalem,

&

Specialem recte diuiditur.

Generalis ea statuitur, qua mundum vniuersum, id est omnia quae supra caelos sunt, & quae caeli terraeque ambitu continentur, regit atque moderatur. 11.

12.

Specialis

qua

humanum

genus, Ecclesiam autem suam peculiariter,

quodam gratiae salutaris modo sustinet ac gubernat. Modus porr6 agendi in gubernatione rerum ita 13.

& singulari

consideratur, vt alias

sit

Ordi-

narius, alias Extraordinarius. 14.

est, quando tum per se. quia est principium commune omnium, siue caussas secundas a se ordinatas, eflfectus illos producit, ad quos

Ordinarius

tum per media consueto

naturae

ordine

sunt

idoneae,

cum per alimcnta vitam hanc nostram

atque

a

Deo

factae.

Exempli caussa,

vt,

per medicamenta morbos depellit^ o^c. communem naturae Legem, sine mediis con-

sustentat^

Extraordinarius est, cum praeter 15. traque media, & communem illum ordinem k se institutum, caussas secundas a se ordinatas gubernat & dirigit. 16. Neque enim ad ea quae per sua media ordinarie fiunt alligatus estDeus, sed ita caussarum secundarum ministerio vtitur, vt etiam aliter, & alio modo agere, & actiones ipsarum, quandocumque ipsi visum, inhibere possit. Rursum huius prouidentiae modus aut Immediatus est, aut Mediatus. Imme17. diatus, cum Deus solus agit, vt est principium omnis boni in natura: Mediatus vero quum agit per res creatas, vt media Prouidentiae ipsius subiacentia. 18. Proinde secundum internam illam aeternamq. rationem opus Prouidentiae immediatum est: secundiim exsequutionem ver6 illius, mediatum & immediatum esse potest. Ea vero Dei actio quae per media fit, interdum per bona, interdum vero 19. per corrupta & vitiosa instrumenta peragitur nequaquam tamen magis minusve bona existimanda est, sed qualecumque sit organum, Dei opus in illo &perillud. semper optimum, iustissimura, & sanctissimum agnoscendum. 20. Non enim ab instrumenti, sed ab ipsius Dei bonitate, sapientia, iustitia, & rectitudine, bonitas diuinorum operum pendet. 21. Etsi autem haec Dei Prouidentia omnino immutabilis est, tamen nullam simpliciter rebus imponit necessitatem, quin quaeuis causa secunda pro sua natura operetur; e6que aliae necessari6 aliae contingenter & liber^ agant, idque a diuina prouidentia; ex qua quicquid euenit, aut contingenter euenit, aut necessari6. 22. Nam id diuinae Prouidentiae opus est praestantissimum , qu6d omnes gradus producit entium, vt vocant. Ac proinde aliis rebus praeparauit caussas necessarias, vt necessari6 euenirent, aliis contingentes, vt pro conditione caussae euenirent, vel caussarum intercedentium. :

,

Distinctio autem Necessitatis vtiUter hic retinetur, qua dupliciter a nobis 23. consideratur; nimirum, aut Absolute, aut ex hypothesi. Absolute: cum simpliciter ex caussae suae natura(f. i78i)tes aliter se habere 24. non potest , atque haec a Scholasticis quibusdam Consequentis dici solet ; vt , Devs non potest mutari. 25.

Ex

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen