Political speeches by Abraham Kuyper and others - pagina 48

^

26 ondernemingen van internationalen aard

nog

nader

iets

om

ten slotte op één punt

gaan.

in te

Welke zouden de gevolgen van

socialisatie zijn

voor de vorming

van nieuw kapitaal? Wij loopt

zijn

van

langzamerhand alles

gebruikt dan niet

verdacht

om

in

een toestand gekomen, dat

te

Maar

er op te schelden.

weg, dat het kapitaal

zakelijke functie in ons

men

worden, indien

—

evenzeer

als

men gevaar

dat woord anders

neemt toch het

dit

de arbeid

—

economisch leven vervult. Het

feit

een noodis

het be-

spaarde kapitaal van de burgerij der 19e eeuw geweest, dat ons

den welstand bracht, dien

wij

Economen hadden voorspeld,

gekend hebben vóór Augustus

middelen verre zou achterblijven

De verhouding was

1914.

dat de toeneming van de voedingsbij

de toeneming der bevolking.

— zoo zeide men —

als die

tusschen een reken-

kundige en meetkundige reeks. Slechts op één wijze was uitkomst mogelijk; de toeneming der bevolking moest

worden beperkt! En

de voorstanders van kunstmatige beperking der geboorten,

zij

die

den weg ontsloten hebben voor eene voortdurende toenemende ontreddering van het zedelijk leven, bouwden hun propaganda

—

althans aanvankelijk

—

op die economische

Intusschen de

stelling.

bevolking bleef, met uitzondering van een paar landen, overal gestadig toenemen en de gevreesde

uitkomst bleef achterwege.

De

aarde bracht voedsel voort voor allen en de industriëele ontwikke-

van Europa, die zooveel comfort onder het bereik van velen was mogelijk omdat de spaarpenningen van de burgerij — gebezigd werden tot ontwikhet telkens nieuw gevormde kapitaal

ling

bracht,

—

keling van grootendeels braak liggende landen,

die

de productie

belangrijk verhoogden. Het graan uit Amerika kon eerst naar Europa komen, toen de spoorwegen de nieuwe wereld toegankelijk hadden gemaakt voor de ploegschaar en die spoorwegen werden gebouwd

met het door noeste

vlijt

verzameld en overgehouden,

niet

voor

genietingen bestede kapitaal.

Dat proces

is

nog

niet beëindigd.

Wil eene toenemende bevolking

voorzien worden van het noodige, dan

van nog is

is

voortgaande ontwikkeling

niet of weinig ontwikkelde landstreken noodig.

kapitaal noodig en dat kapitaal

is

niet te

vinden

in

Daarvoor

deze primitieve

Het moet van elders komen. Maar dan moet de vorming er van elders ook mogelijk zijn. En elk systeem dat die vorming uitsluit of sterk belemmert, is te veroordeelen met een beroep op streken

zelf.

het welzijn der geheele menschheid.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen