E voto Dordraceno : toelichting op den Heidelbergschen Catechismus - pagina 501

ZOND.

XXXI V(A. HOOFDSTUK VIL

ons zoowel „beschuldigen als ontschuldigen

maar

;"

503

weer

dit laatste alleen

zake van schuld, als anderen ons een schuld aanwrijven en onze con-

in

sciëntie

alsdan over deze aanklacht vonnis

velt.

Louter goedkeurende

spraken daarentegen geeft de consciëntie als zoodanig

niet.

kent Gods kind geen daden, die volstrekt goed zouden

zijn

kan

er

bij

overwinning na

strijd,

Vooreerst toch ;

en ten andere

en na weerstand tegen de verzoeking,

wel een gevoel van vrede of blijdschap over ons komen

;

maar

van de consciëntie, maar eenvoudig een besef

uitspraak

uit-

dit is

>

geen

ons zelfbe

in

wustzyn. Eerst waar de zonde insloop, en de mensch „als God wierd ken-

nende het goed en het kwaad," ontstaat

God ons dwingt ven ons

staat.

gedoold,

zag

in ons oordeel te

in,

maning van ons de

dat

zien,

dat de consciëntie de zetel

schrijver anders ook is

om

ons

consciëntie als zoodanig

te beteren",

bij

zij

af-

van „de ontaarde natuur-

en als Hoppe het geweten omschrijft, als

innerlijk besef

waardoor

rekenen met een hoogere wet, die bo-

Ook Beek, hoe veelszins deze

religie in ons",

lijke

die eigenaardige actie,

..een ver-

toont ook

in te

hij

den zondaar hoort, en

hem

bij

alleen.

Een „goede" consciëntie consciëntie"

„verzoende

is

dan ook in de Schrift niets anders dan een

en volstrekt niet de zuivere consciëntie, die ons

vanzelf onfeilbaar leiden zou. Als maatstaf en richtsnoer deelen bezit onze consciëntie niets

zondaar overbleef; en voorts het rechtstreeks, hetzij door onze ling

valscher

is

dan de

dan ons licht

naar

dat

we

uit

te oor-

ook in den

Gods Woord,

hetzij

omgeving opvingen. Vandaar dat geen

stelling, dat

Ze kan dwalen in wat ze

om

zedelijk besef, dat

stel-

onze consciëntie niet dwalen kan. >

voor goed houdt. Ze kan dwalen in de con-

stateering van onze daden. En ze kan dwalen in het vonnis dat ze velt. En de eenige uitnemendheid der consciëntie ligt hierin, dat, terwijl we voor onze medemenschen valsche beweegredenen kunnen opgeven, we in onze consciëntie met geen andere beweegreden kunnen rekenen, dan die

we

wezenlijk hadden. Alle opzettelijke bedekking, alle listige verbloeming

valt voor de consciëntie weg. bij

Maar

zelfbedrog, en zelfmisleiding

blijft

Gewetenloos

heeft

dienovereenkomstig een dubbelen

gewetenloos geivorden

zijn,

doordien

hij

zin.

Iemand kan

zoo lang en zoo booselijk den

prikkel der consciëntie weerstaan heeft, tot de consciëntie ophield in te

ook

de consciëntie mogelijk.

hem

werken. Of ook iemand kan een gewetenlooze daad verrichten, zoo

den euvelen moed en den roekeloozen wil heeft, om, consciëntie uit te

hij

veroordeelde zijn

reeds den lust of de gedachte aan zulk een kwaad, het toch

voeren en door te zetten.

hem nog

al

Van

achteren kan daarom zijn consciëntie

wel verwijten, geheel stom behoeft de consciëntie in

hem nog

-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen