Het Calvinisme - pagina 161

^

CALVINISME EN DE KUNST.

liET

153

en van die hooge taak heeft ze zich gekweten op zoo uitnemende wijze,

dat zelfs religiehaat en partijstrijd het niet meer waagt aan

Het kon metterdaad

knagen.

den roem, dien ze zich verwierf,

te

niet anders, of alle menschelijke

ontwikkeling moest

in die

periode

door de kerk gevoed en geleid worden. Er kon geen wetenschap, er

kon geen kunst opbloeien, of de kerk moest ze dekken met

haar schild.

En

Christelijke

kunst

maximum

dan ongedwongen en vanzelf die

is

die

ontstaan,

haar

in

specifiek

het

aandrift

eerste

van geestelijke expressie moest intooveren

van vorm en

maar

zoo

het

in

minimum

en toon. Een kunst niet van de natuur afgezien,

tint

de sferen des hemels ingeroepen, die de muziek in den

uit

Gregoriaanschen

boei

sloeg,

en

scheppingen

najoeg,

kathedralen

onvergankelijken

met penseel alleen

feitelijk

en beitel

den

in

kunstroem

akosmische

bouw van haar Alle

ingeoogst.

heeft

opvoedende voogdij intusschen werkt aan eigen vernietiging. Een

goed voogd overbodig

streeft er zelf naar,

onnatuur

intrad,

en poogt

zijn

en prikkelt de

voogdij

hoogheid

haar

nochtans

uitstrekken,

is

in

hij,

tot

heel

voogdij

ook

als

dan ontstaat

er

Toen dan ook de

verzet.

kon heeten, en de kerk

voltooid

over

zijn

hiermee,

strijd

voogdij te bestendigen,

opvoeding der volkeren

eerste

bleef

maken,

te

mondigheid

zoo spoedig het kan,

het

er achtereenvolgens

gebied

des

levens

van vier zijden tegelijk

roering en beweging ontstaan, op kunstgebied in de Renaissance

op

gebied

in het

wetenschap aangaat

in het

politiek

wat de Religie

Deze

bedoelden, besef.

saam baart.

en

één,

een

Dat ge deze in

vaak dat

ze

strijdige

slotte centraal

voor

uit

maar toch waren

ontkoming aan de kerkelijke voogdij

levensuiting vier

beginselen,

machten

nastreefden in

uit

eigen zelfstandig

de zestiende eeuw zoo telkens

bond ziet optreden, heeft dan ook niets dat verwondering Het was het ééne menschenleven, dat den voogdijband

ontwassen was, en daarom drong en perste naar en

voor wat de

bewegingen ontvingen haar aandrift ongetwijfeld

hierin

alle

Humanisme^ en ten

Italië,

de Reformatie.

betreft, in

uiteenloopende,

zeer

ze

vier

Republicanisme van

waar nu

de

vrijer

ontwikkeling,

oude voogdesse met hand en tand de mondig-

verklaring zocht tegen te houden, was het natuurlijk, dat

men

over

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen