Het Calvinisme - pagina 183

HET CALVINISME EN DE TOEKOMST

179

hoe ééne vraag zich aan u blijft opdringen, waarop ik het antwoord dan ook niet schuldig wil blijven, de vraag namelijk wat loslating of maintineering van de Electie ? ik in het eind bedoel En dan zij het mij vergund tegen de Electie een ander woord, dat

toch,

:

er

slechts

één

stopt

Electie

van verschilt over

letter

ons

geslacht

het

te

mogen

plaatsen

:

Voor

oor toe, met Selectie poogt het

te

nu het machtig probleem dat achter beide deze woorden schuilt, en waarin verschilt de oplossing door beide voor dit alles beheerschend probleem gegeven ? Dat probleem geldt de principieele vraag Vanwaar komen de verschillen ? waarom is niet alles gelijk ? vanwaar komt het dat het eene zus en het andere zóó bestaat? Er is geen leven zonder differentieering, en er is geen differentieering zonder verschil. Dat bestaan van verschil is het motief voor alle bewustzijn, het motief van al wat bestaat en groeit en zich ontwikkelt, het motief van eiken strijd en worsteling, kortom het principieele grondmotief van alle leven en alle denken, en ik zeg niet te veel, zoo ik beweer, dat ten slotte elk ander probleem te Vanwaar komen de verschillen ? herleiden is tot dit eene probleem Vanwaar komt het ongelijke, het andersoortige van het zijn, van het worden, van het bewustzijn ? Om het plastisch te nemen, waart ge bloem, ge zoudt liever een roos zijn dan een paddestoel waart ge insect, ge zoudt liever vlieg zijn dan spin; waart ge vogel, ge zoudt liever adelaar zijn dan uil waart ge dier, ge zoudt liever leeuw zijn dan hyena en zoo ook, nu ge mensch zijt, zijt ge liever rijk dan arm, liever geniaal dan bot, liever van het Arische ras dan Hottentot of Kaffer. In dat alles is verschil, hemelsbreed verschil. Ik voeg er bij, zoo menigeen heeft nóg hooger gemikt en God willen zijn, en zie hij was en bleef mensch. Allerwegen verschil alzoo, verschil tusschen het eene en het andere wezen, en wel ver-

dwepen. Welk

is

:

:

;

;

;

schil

met voorkeur. Als de sperwer de duif plukt en verscheurt,

hoe komt het dat die beide wezens alzoo tegenover elkander staan, en alzoo verschillen? Dit en dit alleen is de alles beheerschende vraag in het plantenrijk, in het dierenrijk, onder menschen, in heel het sociale leven, en nu is het de theorie der Selectie waardoor onze eeuw op die vraag van alle vragen antwoord poogt te geven. Reeds in de cel onderstelt men dan verschil, en spreekt van een zwakker en van een sterker element. Dat sterkere wint het dan van het zwakkere. Die winste consolideert zich in een hooger

wezenskapitaal,

en

waar het mindere nochtans

in

zijn

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen