Het Calvinisme - pagina 89

HET CALVINISME EN DE STAATKUNDE vuldige

roeping:

1.

om

bij

85

botsing tusschen kring en kring over

en weer eerbiediging van elks grenzen af

te dwingen; 2. de roeping de enkele individuen, en het zwakke in die kringen, tegen misbruik van overmacht te beveiligen, en 3. de roeping om alle saam te dwingen tot het praesteeren van persoonlijke en geldelijke lasten tot instandhouding van de natuurlijke eenheid in den Staat. Doch juist hierdoor ontstaat dan ook de wrijving en het gevaar voor botsing. De beslissing kan hier niet aan de Overheid unilateraal staan. Alleen de Wet kan hier elks recht uitwijzen, en het recht der burgerij over eigen bundel moet de machtsoverschrijding der Over-

om

En hier nu ligt het uitgangspunt voor die saamwerking van de souvereiniteit der Overheid met de souvereiniteit in de maatschappelijke kringen, die in de Constitutie haar regeling vindt. Naar de gesteldheid der dingen in zijn tijd werd het voor Calvijn de leer der „magistratus inferiores". Ridderstand, stederecht, gilderecht en zooveel meer leidde toen nog tot het optreden van sociale „staten" met eigen regeermacht, en uit de saamwerking van deze met de Hooge Overheid liet hij de Wet opkomen, en door deze het machtsmisbruik der Overheid weerstaan. Sinds hebben deze verhoudingen, die ten deele uit het leenstelsel waren opgekomen, algeheele wijziging ondergaan. Met magistrale macht zijn deze corporatiën of standen thans niet meer bekleed, en in plaats van deze alle saam trad thans het Parlement op, of met wat naam de generale vertegenwoordiging in de onderscheidene landen ook genoemd wordt, om voor allen en in aller naam de volksrechten en volksvrijheden bij en desnoods tegenover de landsoverheid tot haar recht te doen komen. Aan deze gezamenlijke verdediging gaf men boven afzonderlijk verweer de voorkeur, om het samenstel en de werking der Staats-inrichting eenvoudiger te maken, en sneller te doen functionneeren. Doch hoe ook in vorm gewijzigd, in den grond blijft het de oude Calvinistische gedachte, om het volk in al zijne rangen en standen, in al zijne kringen en sferen, heid tegengaan.

gezond demoop het vaststellen van de wet te geven. Geschil bestaat nog alleen over de belangwekkende vraag, of men volharden zal bij de nu geldende oplossing van aller bijzondere rechten en vrijheden in het individueele stemrecht, dan wel of het geraden zal zijn hiernaast een corporatief stemrecht te in

al

zijne corporatiën en zelfstandige instituten, in

cratischen

plaatsen,

zin,

wettelijk geregelden invloed

dat tot afzonderlijk verweer bekwaamt.

Een neiging naar

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen