De overheid - pagina 370
LOCUS DE Magistratu.
352
Oorlogen
logen verademing schenkt aan het leven der natiën.
in
dien zin doen
een hooger motief opkomen, verheffen de natiën en verhoogen den levenstoon der volkeren. In de IQ^e eeuw is er geen periode, waarin het leven der natie zulk een hoogen stand had bereikt als in de periode na Waterloo, nadat door
de
was bevochten. staatsieven
en
exploiten
zulken
in
het
meest
in
de dagen van
Pitt in zijn
toen het voor niets terugdeinsde, maar met
uit,
mogendheden
Meer nog toont God in
muntte
Engeland
ontzaglijke vloot de
bedwang
in
zijn
hield.
het scheppen der geesten, dat de geniale
machten
juist
het hoogst opkomen, hetzij op wetenschappelijk of maatschap-
tijd
op het gebied der kunst.
hetzij
terrein,
pelijk
Pruisen, Rusland en Oostenrijk de vrijheid
mogendheden
verbonden
drie
We
zagen
dit in
ons land na
de groote worsteling met Spanje en Napoleon, toen er geniale mannen optraden. Deze verheffing van het nationale leven door het optreden van machtige
ook
geesten, greep slag
in
Duitschland plaats
in
de dagen van Stein, toen na den
Jena Duitschland vernederd was geworden.
bij
Thans
nog
ons
resten
in
deze § twee observaties en wel de lex naturalis
en de resistentia. A.
De lex naturalis.
De
quaestie
van
de lex naturalis
is
nog dezer dagen
sprake gekomen
ter
Nieuwe Rotterdamsche Courant, en wel in een necrologie over prof. Daar toch werd gezegd, dat tot op Buys steeds een generaal staatsrecht werd gedoceerd, doch dat sinds deze professor optrad niets dan het positief recht werd geleerd. Dit is zoo. Het ligt op dezelfde lijn, is dezelfde ontwikke-
in
de
Buys.
de §
ling als in
uit
het Pantheïsme
is
afgeleid.
De gedachte
rust hierop.
Er
is alleen dat, wat de Overheid als recht ook weer niet op zichzelf, maar is zeer oud. Dezelfde quaestie vindt men weer in de Middeleeuwen, en wel bepaald in den
bestaat geen recht op zichzelf, recht
Deze beschouwing
vaststelt.
tusschen
strijd
de
Realisten
staat
en Nominalisten.
De
Realisten leerden, dat de
op zichzelf bestaan, in de bijzondere verschijningen behooren ze ook wel, doch niet dan na eerst bestand gehad te hebben in zichalgemeene
De
zelf.
begrippen
Universalia ante rem.
De Nominalisten daarentegen
zeiden het univer-
sale in re est, dus alles in re.
Past eerste
recht
dit is
nu toe op het recht, dan verkrijgt men tweeërlei beschouwing. De die, dat er recht bestaat in algemeenen zin, een algemeen begrip
de tweede zegt, dat er geen algemeen begrip recht bestaat, dat alleen wat positief door den Staat als recht gesteld is. Deze laatste beschou-
;
recht
is,
wing
is
later
weer door Hobbes,
gedeeltelijk
door Des Cartes en door Spinoza
uitgewerkt, en wel zoo, dat ten slotte het positieve recht gestempeld
absoluut
werd
tot
recht, zoodat er buiten dat positieve, door den Staat gegeven recht.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 1 januari 1900
Abraham Kuyper Collection | 470 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van maandag 1 januari 1900
Abraham Kuyper Collection | 470 Pagina's