De overheid - pagina 93

§

Empirie en Wetenschap.

3.

Onze tegenwoordige medische wetenschap zou

75

winsten inoogsten, als

rijl<e

hoogmoedig phiiosopheeren afdalend, eene wereldexpeditie orgaom in alle landen bij alle volkeren en natiën kennis te nemen van

ze van haar

niseerde

de

geneesmiddelen, die er tegen de verschillende ziekten worden

empirische

aangewend.

Zoo beweerde Mr. Suriname maken

van

om

zich

examen

elk

hij,

toen

hij

een

reis

door de negerstammen

het gif van slangenbeten.

tegen

vrijwaren

te

voor

hier

dat

Kalff,

zou, zich eerst door een negerdokter had laten inenten

Zou zulk een dokter

druipen, toch werkte het middel met goede gevolgen,

hetgeen ook de Moravische zendelingen bevestigen. Zulke empirische middelen vindt

men

Ze bevatten

overal.

maar

die door onze medici

Het gebruik maakt,

bronnen

van

men

gaat

het, zooals het

is,

en

is

water

het

in zich

te zeer

al

een rijken schat van Gratia Communis,

veronachtzaamd wordt. Voordat men

even empirisch.

men wordt

er gebruik

van

chemisch analyseeren; maar gebruikt

niet eerst

beter.

Een geheel ander gegeven toont zich

in

den bliksemafleider. Deze is toch

niet

toevallig uitgevonden, maar tengevolge daarvan, dat men eerst den samenhang van de wetten van het staal met de electrische werkingen van den bliksem was nagegaan. Zoo is een locomotief niet maar uit losse stukken in elkaar gezet, maar is door eene volgens de resultaten der wetenschap verkregen techniek zulk een machine uitgevonden. Een naaimachine heeft men niet eens op een goeden dag kant en klaar in den bodem der aarde ontdekt, maar technisch tengevolge van de resultaten van wetenschap.

maar

Koch de

Berlijn,

in

om

media,

heeft eene poging

de tering saam

te stellen.

Het was niets

bestudeerde het karakter van de tering praeparaat

een

te verkrijgen,

we

het

iets,

dat

om zoo

systeem toe

te

passen op

hij

toevallig vond,

maar

hij

door wetenschappelijke studie

Vergelijken

we hiermede

waarom de

Ge-

de kinine, dan

onderscheid tusschen empirie en wetenschap.

geleerde heeft nog ooit kunnen zeggen,

werking

dit

wat volgens hem antidotisch werken zou.

volg was echter totale teleurstelling.

gevoelen

gedaan

nml. volgens wetenschappelijke gegevens een antidotum tegen

Geen enkel

kinine op de koorts zulke

heeft.

Empirie

en

wetenschap, ook antithetisch tegenover elkander staand, liggen

Communis. Gelukt 't niettemin, hetgeen niet onmogeaan den mensch gegeven worde, om tegen een bepaalde ziekte een praeparaat te maken, dan zal ook dit een daad van Gratia Communis zijn, want het is God de Heere, die de gegevens daarvoor schenkt.

op

't

lijk,

Al

terrein der Gratia

is,

is

dat

het

eindelijk

nu het eene en het andere werking van Gratia Communis en komen

ze uit het oogpunt van Gratia

Communis beschouwd

tot

hun

recht, toch vertoo-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen