De overheid - pagina 80

Locus DE Magistratu.

62 den

maar

mensch,

oorspronkelijker!

bij

wijze van rudera voor den menscii

behouden. Dit strekt zich verder

want de

uit,

op

niet alleen tusschenbeide

stuiting

door de Gratia Communis treedt

intellectueel gebied,

maar ook op ethisch en aesthe-

tisch terrein.

Er

den

in

is

mensch een besef over van recht en onrecht, van waarheid

De con-

en leugen, van goed en kwaad. Dit besef werkt door de conscientie.

dus thuis op

scientie behoort In

had de mensch geen conscientie, want de conscientie werkt

Paradijs

't

negatief. Eerst

Communis.

ethisch gebied van Gratia

't

God den mensch de

na den val schonk

conscientie als schuts-

engel en betoonde Hij daarmede een daad van Gratia

Paulus'

wet

niet

schrijven in

de Heidenen de wet

dat

verklaring,

beduidt

ben,

hetzelfde

de belofte van

als

hunne harten" en

een daad van speciale genade.

is

Communis de

„Zij

Communis. hun hart geschreven heb-

in

Jer. 41

:

„Ik zal mijn

33, 34.

zullen Mij allen kennen."

De bedoeling van Paulus

conscientie in het hart van den

is,

Dit laatste

dat de Gratia

mensch behouden en bewaard

heeft.

Op

aesthetisch gebied geldt

Ook de

alles leelijk.

duisternis, boosheid, en als

openbaring van

van de zonde

't

zelfde.

De zonde

in

haar doorwerking maakt

wat uitkomt

hel draagt een aesthetisch karakter, in zijn

in

haar

„Inferno", teekent de hel

gedrochtelijke en monsterachtige. Bij groote doorwoeling

't

krijgt

onschoonheid. Dante,

de laaggezonkene zin en smaak

in

't

ruwe en gemeene.

Doordat de Gratia Communis nu de doorwerking der zonde heeft

gestuit, heeft

de gewone mensch een aesthetisch besef, smaak en zin voor het schoone en waardeert 2

hij

het, als iets, dat

hem van God toekomt.

Positieve werkingen.

Dit

komt

't

sterkst uit in de

Gods, waardoor

hij

voor ons zoo verborgen daad van

personen creëert.

Hoe komt

het, dat

de andere tien lalenten ontvangen heeft, dat er nu

hier,

't

mysterie

de eene mensch

vijf,

dan daar een geniaal

man opstaat, zonder dat hij die genialiteit aan zijn vader en moeder ontleent? De Schrift antwoordt „God formeert hun aller hart", d. w. z., dat de grondtype van iemands persoon met het in hem schuilend genie en talent een onmiddellijke daad Gods is. Had de zonde rechtstreeks doorgewerkt, dan zou elk :

genie voor het booze besteed worden en ren

(Cf.

Multatuli).

niet gezegd, dat tatuli

en

in

zij

Van

geweest

al

het geniale zich ten verderve kee-

ook buiten de wedergeboorte om, mag

hun talenten ten booze besteden. Het optreden van Mul-

tegen de gruwelen allerlei

alle genieën,

kringen

(Cf. Confucius,

in

zijn

Indie droeg een nobel karakter. er geniale

mannen voor

't

Buddha, Plato, Aristoteles etc).

Op

allerlei

menschdom Zij

allen

gebied

ten zegen

hebben naar

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen