Het Calvinisme - pagina 162

HET CALVINISME EN DE TOEKOMST

158

dan één reusachtig protest tegen de bestaande orde van zaken? En wat spellen Anarchisme en Nihilisme u duidelijker dan dat duizenden bij duizenden liever alles stukslaan en vernielen zouden, dan zóó nog langer voort te tobben? De man die uit Berlijn over de Decadenz der Völker schreef, wat zag hij in zijn diorama anders naderen dan inzinkingen ondergang? Sprak zelfs de bezadigde Lord Salisbury niet onlangs nog van volken en staten, voor wien min eervolle begrafenis men aanstalten maakte? Ja hoe dikwijls is niet reeds de parallel tusschen onzen tijd en de gouden eeuw van het Romeinsche keizerrijk getrokken, toen ook de schittering van het uitwendig leven aller oog verblindde, en toch het „rot tot in het merg" niet te krasse uitspraak was van de sociale diagnose. En al is het, dat gij in uw jonger wereld, u nog frisscher gevoelt, dan wij in ons verouderend Europa, toch laten de doordenkende geesten ook onder u zich daardoor geen oogenblik misleiden. Ge kunt u niet hermetisch voor de oude wereld afsluiten. Gij zijt geen menschheid apart, maar een deel van het groote lichaam der ééne menschheid, en het gif eenmaal in het ééne deel

wat

is

zij

anders

des lichaams geslopen, plant zich vanzelf in heel het lichaam voort. Zal zich nu, en ziehier de spil, waarom de zoo ernstige vraag, waarvoor we staan, zich beweegt, zal zich door natuurlijke evolutie uit deze geestelijke ingezonkenheid nog een nieuwe, hoogere levensphase ontwikkelen kunnen? En dan is het antwoord der historie verre van bemoedigend. In Indië, in Babyion, in Egypte, in Perzië, in China, en waar niet al, zijn evenzeer, na perioden van hoogen bloei, tijden van geestelijke inzinking ingetreden, en toch is in geen dier landen eene evolutie naar hooger op die inzinking gevolgd, maar alle deze volkeren sliepen weg in hun geestelijken doodsslaap. Alleen in het Romeinsche keizerrijk, het is zoo, daagde straks na den donkeren nacht van een grenzenlooze zedenverbastering de morgenstond van een hooger leven. Alleen maar dat morgenrood kwam niet door evolutie op, maar bestraalde ons van Golgotha's kruis. De Christus Gods was verschenen, en het was zijn Evangelie waardoor de toenmalige wereld van haar noodlottigen ondergang werd gered. En ook, toen in de laatste periode der Middeneeuwen nogmaals een maatschappelijk bankroet nabij scheen, is er, ja, ten tweeden male eene opstanding uit de graven en een ontluiking van frisscher levenskracht bij de volken der Reformatie gevolgd, maar ook toen niet door evolutie, maar andermaal door datzelfda

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen