De overheid - pagina 243

§ op ideeën en moeten

origine magistratus.

op historisch gegeven

niet

kennen,

De

8,

men evenmin

terwijl

225

want daarvoor zou men die

feiten,

van sociologisch contract

iets

van

als

van overweldiging weet.

feiten

Gaat men nu niet op

feiten af,

maar psychologisch

werk dan

te

machtstheorie" de waarschijnlijkheid voor zich en wel

om

heeft de „over-

de volgende reden.

Het patriarchaal verband kon alleen door „verzet" worden verbroken en daar macht blijven bestaan, waar dit verzet mislukt. Zij

alleen kan de patriarchale

kan

de

dat

waar de drager van de potestas

bestaan,

blijven

niet

beschikt

om

over genoegzame middelen

van

dragers

de

potestas

patriarchalis niet

Het

verzet te breken.

patriarchalis

is

waar,

niet

met degenen, over wie

zij

de

patriarchale macht vanzelf uitoefenden, in onderhandeling zijn gekomen, opdat

voortaan zich aan hen als overheid zouden onderwerpen

zij

volkomen reden

ligt

niet in

een handelscontract maar maar

;

in

neen, de zuivere

een gehoorzamen

De patriarchale macht berustte namelijk in handen van grijsleven was in den toenmaligen tijd langer van duur, de families

aan overmacht. het

aards,

wijd

personen ter

en

vertakt

tijd

een

die

zij,

de

in

volle

geringe

niet

macht droegen, oefenden die

patriarchale

kracht

van

was.

Het

laat

over

uit

ook de lichaamskracht toen

leven, daar

't

zich nu gemakkelijk begrijpen, dat

eigenzinnigen zich niet aan die grijsaards stoorden en eveneens, dat die oude

mannen

zich niet tegenover dezen konden handhaven. Terwijl nu deze jongeren hun eigen weg gingen, werd door verzet dus het patriarchaal verband gebro-

ken, en

waar deze band verbroken was, daar was het gevolg eene worsteling

tusschen gelijken, die elk voor zich de overheidsmacht wilden hebben.

overmachtstheorie wordt, voor zoover historische

berichten en de traditiën,

van een contract lezen, doordat de een

niet

Deze

we kunnen teruggaan, bevestigd door de waarin we steeds van overweldiging en zijn

gezag zoekt

te vestigen

over

den ander.

Waar nu

die

daad van verzet en geweld van

heerschappij

sterkste

tot

worden,

omdat

bij

een

moest

bracht,

er

een

volgende gelegenheid

lieverlee het recht

staat

een

van den

van anarchie geboren

ander,

die zich machtig

gevoelde, evenzoo ging handelen. Dit verbrokkelde en verontrustte, waardoor de behoefte gevoeld werd tot het vestigen van een vaste orde der dingen. Aldus uit

de gevolgen

der

zonde en

uit

wezenlijking dier behoefte geboren

meenschappelijke regelingen te

We 10.

wet en regel kunnen handhaven.

hebben dus de door

God

om 't

een ordelijke saamleving door een geleven

te

roepen, en de macht

om

die

drie elementen in

de potestas patria en

V

in

is

den nood des volks de behoefte en ver-

de schepping gegeven momenten in de menschelijke natuur, het familieverband, waaruit het staatsbegrip

opkomt 15

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen