Drie kleine vossen - pagina 57

MYSTICISME.

53

den jongen man en vooral op de jonge vrouw levensjaren geworpen. Toch ging deze neiging bij de meeste der verleiden laten weer over, zoodra ze huwden, of ook maar zich verloofden. Bij anderen daarentegen werd die ongezonde neiging later nog sterker gevoed, en het is in deze personen, dat het eigenlijke Mysticisme dan zijn dragers en zijn tolken vond. In tweeërlei richting ging dat dan bijna altoos uit elkaar. Het ziek geworden heimwee der ziel ging overhellen óf naar den geestelijken, óf naar den zinlijken kant. Ging het zinlijk over stag, dan kwam er een diep zondig verloop, dat ten slotte in de brutaalste onzedelijkheid eindigde. Ging het, overwinnend, in geestelijke banen, dan vlamde het op in heilige dweepzucht, die soms tot de verwonderlijkste zelfopoffering en zelfkastijding in staat stelde, maar bijna altoos met ongemeene zelfverheffing gepaard ging. Reeds in de eerste eeuwen der Christenheid borg meer dan één klooster mannen en vrouwen, wier heilige, dwepende toewijding u zou beschaamd hebben. Maar ook de ontzettende tafereelen, die onder Jan van Leiden's geestverwanten in Munster zijn afgespeeld, waren én vroeger evenzoo bekend, én hebben zich ook daarna van eeuw tot eeuw, zij het ook op andere schaal, herhaald. Ziet het menschelijk heimwee, naar de bij ons hoerende wederhelft, van alle concentratie op een bepaald persoon af, en loste ze zich in haar vaagheid op in het heimwee naar God, dan leent het aan de drift naar God iets hartstochtelijks. Maar ook, vloeit omgekeerd de liefde naar God in de menschelijke en op den mensch gerichte liefde in, dan eindigt ze met eiken slagboom van het zedelijke op zij te duwen, en wordt het onheiligste ten slotte geheiligd voor het dool geraakte zielsbesef. Tot die uitersten komt deze onnatuurlijke vermenging van twee tochten in ons hart niet dan exceptioneel, in bepaalde tijden, bij bepaalde personen, en onder bepaalde omstandigheden. Weet de Kerk van Christus tucht over de zielen te oefenen, dan bestaat er voor zulke excessen geen vrees. "Wel past het ons, om altoos uiterst voorzichtig te zijn.

veelal

van

op

die

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen