De gemeente gratie - pagina 671

667

CHRISTELIJKE BESCHAVING.

Westwaarts is zijn weg door China en Japan versperd, terwijl niemand zeggen kan wat kracht er voor de toekomst zal nitgaan van de die stroom.

dusver

gebleven Slavische rassen.

stil

Dit sterke en in het oog springende verschil nu tusschen de drie vooraf-

gaande typen, en het Europeesch type, van menschelijke ontwikkeling is in hoofdzaak daaruit te verklaren, dat dit Europeesche leven doorvoed is geworden met invloeden die van de kerk van Christus uitgingen. Zeker die

Europa

Hun

Ongetwijfeld toch was ook de aanleg van de volken

daaruit.

niet alléén

hoogte ophieven, op een hooge ontwikkeling aangelegd.

tot die

vatbaarheid was een grootere. Maar toch zouden ze ook met die

hoogere vatbaarheid nooit tot hun tegenwoordige hoogte indien niet de blijkt

zijn

opgeklommen,

zegen van het Christendom hun deel was geworden. Dit

overtuigend daaruit, dat deze zelfde volken, eertijds in Azië wonende,

geen hooger standpunt van ontwikkeling waren opgeklommen, ja bij de Levantsche volken verre in ontwikkeling achterstonden. De groote ommekeer in hun leven en in hun levensontwikkeling dagteekent eerst van het

tot

met het Christendom in aanraking kwamen, en de kerk van Christus in hun midden tot openbaring kwam. Van dat oogenblik af ziet men op elk terrein van hun leven geheel nieuwe krachten tot oogenbhk

dat ze

af,

ontwikkehng geraken, en

is

het onder haar heerschappij, dat die betere

en hoogere maatschappelijke orde zich vertoont, die op de geheele samen-

menschen macht over de op het terrein van wetenschap en kunst een macht ontwikkelt, die alle andere

leving een echt menschelijk stempel drukt,

natuur bijna grenzenloos uitbreidt,

wonderen

verricht,

en ten slotte

's

werelddeelen onder haar schepter brengt.

Is

het

middel

is

feit,

dat de Christelijke

geweest

om

religie, d.

i.

de Particuliere genade, het

de Gemeene gratie tot haar machtigste openbaring

hiermede vastgesteld, dan ontstaat nu de vraag, hoe we deze inwerking van de Particuliere op de Gemeene genade te verstaan hebben. Men is gewoon het resultaat van deze inwerking „Christelijk" te noemen, te brengen,

en spreekt lijke

uit

dien hoofde van Christelijke beschaving, van een Christe-

maatschappij, van een Christelijk staatsieven en zooveel meer. Toch

gevoelt

men

aanstonds, dat, gelijk

Christelijk in deze

we

reeds kortelijk opmerkten, het woord

saamvoegingen een geheel andere beteekenis heeft dan

de uitdrukkingen Christelijke kerk, Christelijke literatuur, Christeschool, Christelijke pers, Christelijke theologie, Christelijke zangers en

b. V. in lijke

zooveel meer. Dit

komt daardoor, dat

in beide

reeksen van uitdrukkingen

het woord Christelijk in een andere tegenstelling wordt genomen. Spreek ik

van Christenvolken, van Christelijke maatschappij

enz.,

dan vormt

dit

een tegenstelling met heidensche volken, heidensche maatschappij, Mahonie-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen