E voto Dordraceno - pagina 183

ZOND. VIII. HOOFDSTUK VI.

met het onderscheid tusschen moraal en

Maar met

beteekenen zedehunde.

177

Beide deze woorden toch

ethiek.

dat moraal afgeleid

dit verschil,

van

is

het Latijnsche woord mores, en ethiek van het Grieksche woord ethos.

Toch

men

het niet geheel toevallig, dat

is

geliefkoosde

stelsel

aan

te

beide malen

om

duiden het Grieksche woord koos.

het meer Vergelijkt

men

toch de levensopvatting der Romeinsche met die der Grieksche wereld,

dan

springt

het

concrete

het

recht

oppervlakkiger

het

in

zin

oppervlakkiger

of

de Romeinsche wereld, die door

kwam

uitdrukking

Engelsch

Fransch

ook

in

beheerscht wierd, de wel klaarder maar tegelijk ook tot

een

hoe

oog,

schrijver

ongeveer zooals ook nu nog

;

en

klaarder

veel

was de Griek oudtijds wat de Duitscher nu

is

;

maar

helderder,

En

pleegt te zijn dan zijn Duitsche nabuur.

zoo

meer de man van de

nu af-

getrokkene gedachte en van de wijsgeerige diepte.

Gevolg hiervan nu was, dat de moraal onder den overwegenden invloed

van

den

Romeinschen

en dat onze Duitsche

hun meerdere van

dien

geest

en uitwendig was genomen;

vormelijk

te

Vermitlelungstheologen,

om

uitdrukking te geven aan

naam van moraal voorgoed met

diepte van onderzoek, den

verwisselden; daarmee overgaande op de Grieksche en

ethiek

volstrekt niet op de Christelijke en Schriftuurlijke

lijn.

En geheel ditzelfde nu is ook met dit Deïstisch en Theïstisch gebeurd. De naam van Deïsme was in Engeland opgekomen al vond men de ;

droeve zaak natuurlijk in alle landen van Europa, en in elk hart en huisgezin, dat er een

God

zijn

en

ondiepe

deze

„God voor het geval van nood" op met

vergat en niet

rekende.

En

nahield,

Godsbegrip begon

te

Grieksche

maar

diepzinniger tot

Niemand

zich

late

Wezen

Duitsche' theologen toen van Theïs-

spreken

ook hiermee overgaande, volstrekt niet

;

wijsbegeerte

is

lijn.

ingeruild voor Latijnsche plat-

de volheid en de heerlijkheid van den levenden

Heilige Schrift drong

voorts

men onder

op de Christelijke en Schriftuurlijke, maar op de Grieksche

heid,

maar

het was in protest tegen

oppervlakkige en uitwendige opvatting van het

en het werken Gods, dat tisch

Hem

men hiermee

volstrekt

God

der

nog niet door.

dus door het thans zoo gangbare en veelgeloofde,

maar nietszeggende en hoogst

gevaarlijke

spreken

Godsbegrip verleiden. Reeds het spreken van een

,

van een TheïstiSch

Godsbegrip"

is iets

waar

heel de Heilige Schrift tegen opkomt, en wat op Christelijk terrein nooit

mag en

toegelaten.

Een „begrip"

kan

begrijpen

men

heeft

alleen

wat

men men

alleen van

wat

men

„begrijpt"

doorzien heeft en als voorwerp

van onderzoek heeft onderzocht. Bestond er dus een wetenschap die „God" had,

gelijk

E VOTO DORDE.

er I.

wetenschappen

zijn,

tot

voorwerp van onderzoek

die tot voorwerp

van onderzoek den

12

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen