Verplichte verzekering - pagina 28

24 belangen vormen. Maar 't zij hij in een bestaand of in eeti nieuw gevormd verband treedt, telkens komt 't neer op een nieuw bandje dat om zijn ik gaat, op een nieuwe beperking van eigen wilsbepaling, waarin hij zich te voegen heeft: Zelfs' kan hij zich niet kleeden gelijk hij zou willen, maar ziet zicli gebonden door algemeen in zwang zijnde eischen van welvoegelijkheid en mode. Ja, ge kondt wel u kleeden als een oud Batavier, of als een oud regent van de regenten-stukken en zoo op straat gaan, maar ieder zou u uitlachen, en daarom kunt ge het niet doen. In alle ding, tot zelfs in uw taal, zijt ge individueel beperkt. Cle kunt Wel Latijn gaan spreken als ge iemand op straat ontmoet, maar men zou den schouder voor u ophalen, en u voorbijloopen. Organisch zitten we op alle manier met ons individu, en met de rechten en vrijheden van dat individu, vastgeklemd in het organisch leven van het volkslichaam en van het maatschappelijk lichaam waartoe we behooren. En dit nu geldt evenzoo van het bedrijf. Ook het bedrijf is een orgaan in het maatschappelijk lichaam, en als individu kunt ge wel zeggen „ik blijf buiten alle bedrijf", maar gaat ge eenmaal in het bedrij f s wezen in, en treedt ge als uitoefenaar van een bedrijf op, dan hebt ge aan de poorte van het bedrijf nogmaals een zeer aanmerkelijk deel van uw individueel 1

:

beschikkingsrecht

af

leggen.

te

Wie

in

een

bedrijf

inging,

denkende „ik zal mij nu eens aan niets storen, en precies doen zou in minder dan geen tijd al zijn wat ik zelf goed vind", goed verspeeld en zijn bedrijf vernietigd hebben. Neem iemand die een scheepswerf opzet. Die man sticht :

—

scheepsbouwbedrijf

het als

iets

dat

niet,

maar

bestond lang eer

hij

hij

vindt het. Hij vindt het

er was; en dat bestaat heel

de wereld door. Als een bedrijf met eigen experientie, met eigen

Gebonden aan eigen stoffen, aan eigen aan eigen methode. En in dat alles moet hij ingaan. Hij moet er zich aan onderwerpen. Hij moet 't afzien en nadoen. En al wat hem te doen overblijft, is, zien of hij,

wetten, en eigen regelen.

machinerieën,

hier of daar,

man, is

in

hij,

nog

iets

verbeteren of uitzuinigen kan,

Maar

vrij

den zin van onafhankelijk beschikkingsrecht te bezitten, zoodra hij in zulk een bedrijf ingaat, zoo goed als in

geen enkel opzicht meer. Zelfs in zijn prijsbepaling regelt de markt het bedrag, dat hij vragen kan. En juist ditzelfde nu geldt bij het bedrijf ten opzichte van de verhouding tusschen patroon en werklieden. Dat patroon en werklieden saam hooren, is de instelling van Hem, die onze maatschappelijke saamleving schiep. Het verband tusschen patroon

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen