Encyclipaedie der Heilige Godgeleerdheid - pagina 537

Afd.

2.

Hfst. III. §

CONCLUSIE.

146.

529

den doorslag geven. Bovendien, wat voor den Christen absolute is, kan hij als wetenschappelijk onderzoeker niet als

waarheid

een bloote hypothese beschouwen, wier geldigheid nog bewezen moet worden en toch nooit te bewijzen is. Berguer vergeet, dat

de mensch ook

bij

het meest objectieve onderzoek toch zich zelf

Het is onmogelijk op wetenschappelijk gebied absoluut determinist te zijn en tegelijk op moreel gebied, gelijk nooit elimineeren kan.

Berguer wil

(p. 235), op te komen voor de vrijheid van den wil en de verantwoordelijkheid van den mensch. Beide sluiten elkaar uit en de menschelijke geest kan niet twee dingen tegelijk voor waar

houden, die absoluut tegenstrijdig poging,

om

de Theologie

als

Zoo

blijkt ook hier, hoe de handhaven door eiken anders dan opeen ontzieling

zijn.

wetenschap

te

geloofsfactor buiten te sluiten, op niets van de Theologie en een onwaar dualisme uitloopen moet. §

Conclusie.

146.

Doet een terugblik op het jongste verloop van de historie der studiën vanzelf de vraag rijzen, wat hierover oordeelen en wat hieruit te profeteeren valt, dan zij het ons

encyclopaedische te

geoorloofd,

deze resumtie vooraf,

zij het ook slechts met een enkel woord, de techniek van de uitgave eener Encyclopaedie te bespreken. In de i8 e eeuw was het belang van de techniek der

in

uitgave uit het oog verloren, en hierdoor de vorm der theologische

Encyclopaedieën

gave vertoont

ten

dit

slotte

kwaad op

geheel gedenatureerd. zijn

Clarisse's uit-

hoogtepunt. Immers bibliographie

en theorie der classieke propaedeuse hadden allengs, en met name zijn Encyclopaedie, derwijze voor zich het leeuwenaandeel

in

opgeëischt,

aan

wat

dat

Clarisse

van

zijn

öoo bladzijden er 600 wijdde

met de theologische wetenschap, encyclopaedisch Ook op technisch gebied was toen Schleiermacher de man, die den bezem in de hand nam en den Augiasstal schoon veegde. In zijn Kurze Darstelhing wordt ons niets dan niets

bezien, uitstaande had.

Encyclopaedie

in eigenlijken zin

geboden. Propaedeuse en bibliographie vallen weg. Reeds Hagenbach echter verliet dit goede spoor weder, en wendde er het theologisch publiek aan, onder theologische Encyclopaedie een handboek te verstaan, dat dienst 34

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen