Encyclipaedie der Heilige Godgeleerdheid - pagina 47

Afd.

I.

Hfst. III. §

2

ORGANISCH KARAKTER.

1.

39

phaenomena samenhangt, èn ze heeft tevens de kennis van dit phaenomenon in organischen samenhang voor te dragen. Leggen we nu in onze gedachte een reeks van vakken van wetenschap naast elkander, dan bestaat er ook tusschen deze onderscheidene vakken weer drieërlei samenhang: i. doordien de objecten, met wier bestudeering deze vakken zich bezighouden (Botanie, Zoölogie enz.),

in

leven zelf organisch verbonden zijn;

het

de reflexen van

deze

objecten

onzen

in

geest

2

.

doordien

niet los naast

maar ook in de wereld van ons denken organisch verband met elkaar houden; en 3 . doordien de werkingen,

elkander liggen,

die

van deze objecten op het leven uitgaan, organisch op elkaar

inwerken.

samenhang

Bestond

geen

nu tusschen dezen

er

verband,

dan

opvatting

van de wetenschap

menhang

der

en

er

derde

de

de onderscheidene doeleinden,

drieërlei

naar

naar

den

we met

die

organische

de eerste naar den sa-

:

de tweede

verschijnselen,

van onze gedachten,

zou

bestaan

organischen

drieërlei

samenhang samenhang van

den

onze

studie

beoo-

gen, korter gezegd een phaenomenale, een logische en een prac-

Maar dit is niet zoo. Immers de organische samenhang phaenomena kan door ons niet begrepen worden dan als

tische.

der

uitvloeisel

van een organische gedachte; de organische samen-

hang van het gekende recht,

in

onze

gedachte

komt

niet

tot zijn

eer die overeenstemt met den organischen samenhang der

phaenomena; en de werkingen van deze kennis op ons leven staan op haar beurt weer met den samenhang der phaenomena en

met onze kennis van

die

phaenomena

in

verband.

De

geschiedenis

toont dan ook, dat de empirische verdeeling der studie (de phae-

nomenale),

waarmee

alle

wetenschap begon, en de theoretische daarna volgde, evenals de universitaire

(de

logische),

(die

der faculteiten), die met de laatste gelijken tred hield, hoewel

in

die

eerst

de bijzonderheden van elkaar afwijkend, toch „im grossen Ganzen"

op een gelijksoortige indeeling der wetenschappen neerkwamen.

Toch behoort de Encyclopaedie ook op dit punt tot zelfbewustheid te komen, en zich duidelijk rekenschap te geven van de vraag, wat

zij

onder het organisme der wetenschap verstaat.

dan spreekt het vanzelf,

dat

zij

zich

niet

En

door de practisch-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen