Encyclipaedie der Heilige Godgeleerdheid - pagina 93

Afd.

HUGO VAN

Hfst. III. § 48.

2.

VICTOR.

Sr.

8'

Dit stuit daarom den voortgang der kennis niet; alleen de ratio wordt dan afgespannen, en de hoogere vorm van

liggen.

maar

ons kenvermogen, die der contemplatio, zet den tocht voort. Er is in den mensch vooreerst een „oculus, quo extra se mundum videret et ea quae in

mundo

zintuigen), daarna „alium

erant, et hic erat oculus carnis" (de

oculum acceperat (anima), quo seipsam

videret et ea quae in ipsa erant

:

et hic est oculus rationis".

Maar

kwam er nog bij een derde: „alium rursus oculum, quo intra Deum videret et ea quae in Deo erant, et hic est oculus cou-

dan se

templationis"

(De

CLXXVI

329).

Sacramentis

lib.

I.

Slechts verzuimt

c.

2,

Mign. Patrol. Tom.

den samenhang en het organisch verband tusschen dit tweede en derde oog toe te lichten, en laat beide los naast elkaar staan. p.

hij

Meer nog dan Hrabanus

is Victor systematisch van aanleg. de onzekerheid, die nog steeds over zijn geboorteplaats heerscht, een vertegenwoordiger van den Gallischen geest.

ook

Hij

is,

Dit

komt het sterkst uit in zijn encyclopaedisch hoofdwerk, zijn VII Eruditionis didascalicae, waarin ons meer dan een hode-

bij

Libri

getiek wordt geboden, en dat feitelijk den toeleg verraadt, het terrein onzer menschelijke kennis zelf te onderzoeken en er zich op te oriënteeren. Dit blijkt al aanstonds uit het beloop van dit

zin

werk. Victor gaat toch uit van de scientia in haar algemeensten en haar samenhang met de anima, en deinst niet terug voor

de bedenkelijke conclusie, dat eigenlijk sophie behoort, die „Philosophia

est

hij

(lib.

c.

I.

5,

ib.

alle scientia tot

p.

de philo-

745) aldus definieert:

omnium rerum humanarum atque Dit leidt hem tot de be-

disciplina

divinarum rationes plene investigans".

kende indeeling der

scientiae in vier categorieën

:

Jhcorica, quae

in speculatione veritatis XdhoxTat', practica,

considerat; logica, (lib.

I.

drieën,

mechanica,

quae morum disciplinam quae hujus vitae actiones dispensat; et

quae recte loquendi cap.

13,

p.

w.

i.

de

t.

Hierin het

750).

et acute disputandi scientiam praestat"

Nu

thcologia, 2

splitst hij .

de theorica nogmaals

de mathematica en

3

voetspoor van Boëthius volgend, bedoelt

theoretische wetenschap óf tot het (theologie), of tot

.

in

dephj'sica. hij,

dat de

wezen der dingen doordringt den abstracten vorm zich bepaalt (mathematica),

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen