Het heil in ons - pagina 220

210

omgang

des

vertrouwens

Hij

uw

hart

dat

won

tusschen u en uw gij een hart voor

of

God

ontstaan is, zonder kreegt; terwijl persoonlijke ontsluiting des harten bleef er wel plichtsbetrachting uit vreeze, om

uw God

inniger betrekking en afgesneden, kortom, terwijl loon of uit hoogmoed was, maar geen liefde, geen genegenheid der ziele, geen teeder worden des harten ontlook. Dan bleeft ge knecht in het huis van uw Heer, maar werdt geen kind in het huis van uw Yader. Dan bleeft gij en God twee, met tegenstrijdige belangen, afgezonderd in uw levensuiting, schijnbaar de rebellie overwonnen, maar slechts onder de ijskoude koelheid van uw innerlijk leven bedekt. Wilt ge, dan was er een streven naar zedelijkheid, maar kwam het tot den godsdienst des harten bij u niet. Misverstand zij hier buitengesloten. Yaak stelt men het voor, alsof dit lager karakter van het zedelijk: leven wel doorging bij den knecht der wet, die waant zijn plicht volbracht te hebben, als hij slechts de uitwendige geboden houdt, alle

om den dieperen zin dier geboden te bekommeren, maar van toepassing was op den man van edeler geest, die, naar uitwendige geboden nauwlijks vragend, slechts door de hoogere beginselen van zelfverloochening, zelfbeheersching en zelf volmaking zich zonder zich

niet

regeeren laat. Die onderscheiding verwerpen we.

Wel geven we toe, dat het laatste van krachtiger geestesont wikkeling maar of een schadelijke plant een dwerg onder de brand-

getuigt,

blijft of opschiet tot een reusachtigen distel, verandert niets aan haar aard. En evenzoo, of iemand zijn grootheid zoekt in de opvolging van een klein aantal geboden, dan wei in de getrouwheid aan een zedelijk beginsel, dat zijn gebod in telkens nieuwe vormen schrijft, verandert niets aan den aard van zijn plichtsbesef. De eerste is als de vreemdeling, die angstvallig op zijn reiskaart den loop der straten en grachten naspeurt, de laatste als de inwoner, die, afgaande op zijn algemeene kennis van de ligging der stad, zelf elk oogenblik, zonder kaart of plattegrond, zijn richting bepaalt, maar in den grond doen beiden hetzelfde. Gevolg hiervan is dan ook, dat zelfgenoegzaamheid, hooge dunk van eigen deugd, zelfs al kiest die hoogmoed een nederigen vorm om zich te uiten, vast kenmerk blijft van dezen handel in zedelij kheidsbegrippen, 't zij men dien handel op kleiner schaal naar vast tarief of in grooter afmetingen naar wisselenden maatstaf drijft. Zulk een zedelijkheid te kweeken met terzij zetting van elk geloof, met afsnijding van elk godsdienstig beginsel, is zeer wel

netels

mogelijk.

Men

verkrijgt dan een dressuur, een africhten in het gareel, een van de handgrepen; beschaaft metterdaad den uitwendigen levensvorm en bereikt in hooge mate den uitwendigen tooi van het

leeren

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen