Het heil in ons - pagina 255

!;

246

minnen, en op het oogenblik zelf dat haat van weerskanten uit het oog spreekt, hartstocht in hun stem trilt en drift ze overmeestert, blijft nog de eerbied voor het liefdegebod een wapen, dat ze deugdelijk te

keuren en waarmee de een den ander op het scherpst en het bitterst wondt. Zelf heeft men het niet, door den ander is het wel geschonden naar die andere beweert, heeft men 't zelf op het schandelijkst of, verbroken, terwijl het door genen betracht werd; wie gelijk had, is niet uit te maken, maar dit staat vast van beide zijden, dat wie het schond misdeed. Of wilt ge een andere proeve: denk aan Parijs in de Communedagen. Alle hartstocht ontketend, de dierlijkste drift en woede op den troon, haat en nijd stand tegen stand ophitsend, dat den goeden de angst om 't hart slaat, plundering rechtvaardige wraak en vergieting van onschuldig bloed een werk der eere scheen; een hel op aarde; een verwildering van 's menschen geest, die op het historieblad haar en toch, zie wat dieïelfde mannen als leus in hun weerga zoekt; vaandel, als zinspreuk in hun banier voerden en op levensgevaar af Gelijkheid, vrijheid, .... Broederschap in eiken gevel insneden

—

Hoe

dit raadsel te

verklaren?

„Hatende en malkander hatende" .... en toch, zelfs te midden van orgieën hunner hartstocht predikers van het hoog gebod, dat de een den ander minnen zal? Ligt de sleutel ook tot dat mysterie niet in het.... Maranatha? Is de menschheid niet één geheel? Hoort ze niet bijéén? Is niet uit éénen bloede geheel het menschelijk geslacht? Maar nu zie, waarin vindt die eenheid haar band? Ik zie de kinderen der menschen bij vijf- en tientallen als gezinnen saam wonen; ik w^eet, dat die gezinnen, hoe ook in steden of dorpen verspreid, wederom bij vijf- en tientallen door banden des bloeds en der maagschap saam verbonden zijn; ik ben lid van een volk en voel als kind van mijn vaderland den band, die mij door het nationaal besef aan dat volk mijner vaderen verbindt, maar verder gaat de eenheid niet. Naast mijn volk woont een ander volk en ginds weer een andere natie, maar al die volken staan los naast een, en liggen als de enkele schakels van een verbroken keten gespreid over berg en dal. Wat dan der arme menschheid ontbreekt, om één te zijn en die eenheid in haar leven te uiten? Wat anders dan een Hoofd? Een enkele, maar boven allen uitnemende, die aan geen enkel volk, aan geen enkel gezin, niet aan een enkele eeuw, maar aan alle geslachten der aarde gelijkelijk toebehoort, aan hen die vóór ons waren, aan ons

—

die thans leven, en aan onze kinderen die

komen

zullen.

Alleen in zulk een Hoofd kan de menschheid haar eenheid vinden. Want de menschheid, dat zijn niet de beschaafdsten, maar Griek en barbaar saam. De menschheid, dat zijn niet de rijken alleen, maar beiden, rijk en arm. De menschheid, ze omvat alle natiën en tongen,

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen