Dicaten dogmatiek. Locus de Deo - pagina 105

§

De exsistentia

3.

zoogenaamde ontologische bewijs Dei insita de

Dei ons

oLcrlx

niets vordert. Zeker,

afficeert, eer wij

wat

Maar dan bewijst

het

bodig. Nooit

deze redeneering en

uit

is

niets,

aan onze idea Dei eene

oba-lx

van de cognitio Dei

insita

dan kunnen wij van

uit dit

i'Séx

en

wanneer door de cognitio

denken, dan ja loopt het bewijs goed.

wij niet reeds hadden, en

het dus over-

is

ontologische bewijs af te leiden, dat

dit

toü B-ec5 beantwoordt

maar omgekeerd,

;

weten, dat er eene cia-U rcü

S-zs'j

als wij

aan beantwoordt,

uitgangspunt ook voor de overige ideeën, bij einaannemen tusschen (pxrjófievx en voó/aevx, tusschen Nooit kunnen wij uit onze eindige rede concludeeren tot God, maar

een

dingen,

dige

87

Dei.

o-la-ix.

wel kunnen wij

rapport

God

de afficeering van

uit

in

ons binnenste concludeeren

tot

een rapport voor de eindige dingen.

Denkt men nu deze kwestie helder denken zulk een Urgrund noodig

En

dan bespeurt men, dat ook voor ons

dat zoo, dan kunnen wij wel ons denken uit God,

is

ons

in,

Welnu, die kan nooit anders dan God zijn.

is.

denken

Laat

halen.

ons

nooit

gepoogd

heeft.

creatuur

den Creator willen produceeren ?

Het denken

een creatuurlijk

is

maar nooit God

iets

hoe zou men dan

:

omgekeerd

Juist

uit

Dei

lijke

het apprehendere

insita,

en van hier

uitgangspnnt,

rapport tusschen de

C.

ola-ix

Het physico-teleologische

1.

;

corde

in

is

ook eene conclusie

te trekken

De

moge-

hier het eenig

voor het

der eindige dingen en hunne ideae in ons.

Het woord „teleologisch"

oogmerk

uit is

Deum

een

de eenige weg,

is

dien wij kunnen volgen, van uit den Creator af te dalen tot het creatuur. cognitio

uit

dat het ontologisch bewijs dit

vergeten,

bewijs.

van riXoc

afgeleid

is

=

einde, einddoel, doeleinde,

vandaar ook de philosophische term „entelecheem".

Dit bewijs

ongemeen

is

veel belangrijker

dan óf het kosmologische

Het brengt ons op een heel ander

ontologische bewijs.

óf het

Het kosmolo-

terrein.

gische en ontologische bewijs zijn eigenlijk in den grond der zaak éen; beide

redeneeren

causa

van

hebben,

eene causa hebben teitsbewijzen,

wereld

in

de wet der

uit

causaliteit.

en die causa zal

het

;

in

God

Er

is

en die causa zal wezen de

eene gericht

op de

een kosmos

liggen. Er

wereld

is

o'^crix

die

;

een idea Dei rou

moet eene ;

die

buiten mij, het andere op de

mij.

Heel anders

is

het

met het physico-teleologische bewijs, dat

men

lijnrecht

de beide eerste overstaat.

Gelijk

neert

de causa, den wortel, den oorsprong, maar

dit

moet

Beide causali-

3-c3i>.

bewijs

niet

uit

reeds

uit

het

woord

zelf

tegen

bemerkt, redeuit het

einddoel der dingen en plaatst zich dus aan het einde van den weg.

Wat

is

nu de kracht en de bedoeling van

De gang der redeneering

is

aldus.

Ik

dit

bewijs ?

neem waar,

dat in de schepping de

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen