Dictaten dogmatiek. Locus de Providentia, Peccato, Foedere, Christo - pagina 470

LOCUS DE FOEDERE.

76

met de

ze

indien

zijn,

de

religie als zuiver

is

er

ethisciie in

echter

is

harmonie

Dat

dat deugt niet.

systeem gemaakt. De ethische idee De ontwikkeling van den mensch moet

zijn tot

strijdt dus.

gezegde tegenwoordig, dat de valsche

is

religie.

Religie

is

religie passief

gang en

den

den

als

bij

strekt juist

aard der zaak.

daardoor

van Leiden enz.

Jan

om

Maar

is.

Daar waar het

juist actief.

zijn.

van de religieuze idee maakt dan de andere, de ethische passies

Excessen

ik

Dan

Zelfs bij dogmatisch ont-

actie.

op zichzelf wordt genomen kan dat zeer sterk

religieuze gevoel

aan

Neem

zijn.

met de zedelijke wereldorde.

zijn

algemeen

een

Is

't

Dat

juist actie.

blijkt te

ze ook zuiver passief.

blijft

wel valsch-mystieke gisting maar geen

wikkelden wordt dan het passief

in

overeenstemming

Abhangigkeitsgefühl dan

in

De

fervor

den mensch

den mensch onzedelijk

te

maken.

geen toevalligheid maar liggen

zijn

in

ons gemoed liggen de verschillende gewaarwordingen

In

Wanneer nu een daarvan komen ook de andere in trilling. De electriseering deelt zich aan de andere mee. Zoo zijn er voorbeelden van weduwen, die op den dag der begrafenis van hun man met een anderen man ontucht pleegden. naast elkander als bundels geëlectriseerde zenuwen. in

beroering gebracht wordt

Dat

nu

heeft

is

niets

vreemds.

Als

gaande gemaakt, komt

eenmaal

er intimiteit

wekt het gevoel van wellust

smartgevoel

gieuze opwekking.

gevoel van smart den hartstocht

't

met anderen, en het onbeheerschte

Zoo

op.

is

het nu

het religieuze gevoel onbeheerscht,

Is

ook

bij

de

reli-

dan geeft het groote

En vandaar komen dan die mystieke gewaarwordingen, die leiden Dat was niet alleen vroeger zoo, maar in Gelderland en Utrecht vindt men zulke dingen nog, juist bij zoogenaamd heel vromen. De geestelijke gemeenschap leidt dan ook tot lichamelijke gemeenschap, waardoor telkens buiten den echt kinderen worden verwekt.

intimiteit.

tot de grootste schandalen.

Hieruit

we

zien

dus,

hoe de

idee

religieuze

op

ondermijnt.

Van den anderen kant

er tusschen

is

een glad omgekeerde verhouding.

dan

de

Er

te voorschijn als

dingen

volkomen ongevoelig, maar op het punt van

Men

heb genoeg aan ethische

idee

staatkundige.

Gods

zijn

Dan wordt de religieuze idee enkel genomen

idee te bewerken.

de

religieuze.

eer,

trouw

om

als

een

de ethische

autonome zedelijkheid maar bij lager standen moet hebben in de religie. Dat geldt dan ook in het ;

het volk in den

voor de hoogere klasse

middel

kruk

De overheid moet dan de

maar om

eerlijkheid als

zegt dan: Ik zelf heb de religieuze idee niet noodig;

de

een

de ethische idee

toch menschen, voor geestelijke

spreekt

ik

manier de ethische

de ethische en de religieuze idee ook

Die treedt

sterker

rots.

die

Het zedelijk besef verslapt.

is

religie

band

te

bevorderen

houden.

die religie overbodig.

niet ter wille

Op hooger

van

standpunt,

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen