Dicaten dogmatiek. Locus de Deo - pagina 120

§

De mos,

NOTIONES FALSAE.

4.

cognitio Dei insita, in verband met de acquisita uit den kosleidt,

zoolang ze normaal werkt, rechtstreeks

en monotheïsme, dat

en nochtans niet afgescheiden

staat,

dragende en

in

Als zoodanig

tot het

theïsme

de erkentenis van éen zelfbewust Wezen,

onderscheiden van den kosmos, zelfstandig

dat,

is

is tot

in

zichzelven be-

van den kosmos, maar dien

is

stand houdende door zijne alomtegenwoordige kracht.

éene Eeuwige

is dit

Wezen

tegelijk transcendent, dat

van den kosmos onderscheiden, en ten andere immanent, dat

den kosmos vervullende. èn op zichzelve èn

slaan

te

verband met de acquisita

in

in

deze notio Dei noodwendig vervalscht,

dan wordt

om

Geraakt daarentegen de cognitio Dei

haar

in

tegendeel, dat

in

is

is

insita

het ongereede,

om

ten laatste

de principieele looche-

ning van het Eeuwige Wezen.

Die vervalsching keert zich èf tegen

de transcendentie en wordt dan

pantheïsme, De principieele

deïsme.

nentie en wordt dan leidt tot

atheïsme, materialisme

en

óf tegen d^ /ooc/ze/z//?^

imma-

van

diabolisme.

God

Aldus

kant het ongeloof zich naar de idee tegen het geloof aan. Historisch

misme,

natuuraanbidding,

fetischisme,

staatvergoding

goddeloosheid

zóo

zich het paganisme in zijne gradatiën van ani-

heeft

deze

uit

beeldendienst,

deze loochening ontwikkeld.

uit

mensch en

en practisch het leven der

vervalsching,

Het

mag dus

niet

voorgesteld, alsof het paganisme in zijne onderscheidene gra-

datiën van het lagere tot het hoogere eerst

allengs

uit

Maar omgekeerd oorspronkelijk

komst

monotheïsme,

reeds

nog kenmerkt.

monotheïsme

heeft geleid,

het

alsof

monotheïsme ware ontstaan.

het uitgangspunt van alle polytheïsme in een

ligt

trek, die het veelal

tering van het

paganisme

dit

ware opgeklommen en

blijkens

den

henotheïstischen

Dat deze ontaarding en verbas-

niet bij alle volkeren tot dezelfde uit-

moet verklaard worden

uit

hun verschillenden

aanleg, woonplaats en historie.

Eenmaal aandrift

uit

het monotheïstisch spoor geraakt, keert de religieuse

daarin nooit

inwerking

voorzoover

weer zij

uit

terug.

zichzelf,

De

maar

alleen

door supranatureele

philosophie, zoowel oude als nieuwe,

theorie over den grond, den oorsprong en het b^-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen