Dictaten dogmatiek. Locus de Salute, Ecclesia, Sacramentis - pagina 695

CaputIV. Geschied, van het dogma van het Sacr. % 8e

Het

sacramenten

bediening der

de

van

recht

De Middeleeuwen.

221

onderscheiden

naar

3.

is

hun aard. 9e

De inwendige

het sacrament niet

gesteldheid van den bedienaar doet aan de geldigheid van af.

10e

De bedienaar moet de

lle

Per sacramenta omnis vera

het

In

van

laatst

de

hebben orgaan van de kerk

intentie

Middeleeuwen

gekomen, eenerzijds van mannen

sitie

getuigden

missen,

wel

a.,

e.

oppo-

er toch een reformatorische

Gerson, Clemangis

e.

a.

;

anderzijds

op het

die minder nadruk legden

Gerson en de Mystieken, die het discur-

zuiver houden der kerkelijke positie. sieve

is

als

van Wickleffe, Huss, Wessel Gansfort

te zijn.

incipit vel augetur, vel reperatur.

iustitia

tegen

misbruiken,

drongen aan

op

het heilig

houden der sacramenten, maar hadden geen sacramentsbeschouwing. De oppodoor Wickleffe

sitie,

Hus tegen de bestaande sacramentsleer gevoerd,

en

ook voor de transsubstantiatie quisiet des geloofs,

van Huss

is

er

niet

Gansfort gelukte het

tegen

zich

Wel

pleitte-

leggen ze nadruk op het praere-

meer dan Th. Aquinas niet,

hem een praeludium van den

bij

zette

maar

dit

had gedaan. De

strijd

meer bepaald over het onthouden van den beker aan de leeken.

liep

Ook Wessel

is

Wickleffe leerde uitdrukkelijk een zevental, eveneens Huss, die

bevreemdend.

de

het vitium originis aan te tasten strijd,

opvatting

Scotistische

dien Luther voeren zou.

van

tegen de voorstelling der manducatio oralis, alsof

toch

;

Hij ver-

het opus operatum, en

men

Christus door den

ook

mond

naar binnen slikken zou. Zelfs

bij

Luther vinden wij

de bestaande

Th. Aquinas overeen. haaft

Zijne

tijd

uitlatingen

nog geen omverwerping van

komen

vrij

wel met die van

biecht, ordinatio, het sacrament der stervenden

De Augustana

nog.

hij

De

den eersten

in

sacramentsidee.

zelfs

hand-

houdt nog vast aan drie sacramenten,

ja

nog het woord „mis". Luther brak met Rome, wijl hij inzag, maakt maar stond hij in het centrum als reformator, in de peripherie was hij aanvankelijk nog op Roomsch standpunt. Vandaar dat het optreden van Calvijn enorm van dat van Luther verschilt.

gebruikt dat

de

zelfs

kerk

niet zalig

Maar vergeten

wij

niet,

;

dat toen de eerste worsteling reeds tot het verleden

behoorde, en er een drang was ontstaan, theologisch terrein te reformeeren.

van

stap

tot stap voortschrijden

eerst op, staande

maat zou zeer

IV

;

om

van

uit

het centrum het gansche

Luther, die minder dogmaticus was, moest

en toen de bres was gemaakt, trad Calvijn

op Luthers schouders.

Een meten van beiden met een zelfde

onbillijk zijn.

43

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen