Onze eeredienst - pagina 354

DE KERKELIJKE PLECHTIGHEDEN.

350

Een kwaad in de handelende personen, dat een verwant kwaad kweeken kan bij wie aan dezen eeredienst als toeschouwer deelneemt. Immers zulk een stelsel van vormelijke handelingen en plechtigheden, laat zich door schoonheid van vorm, rijkdom van versiering, en hooge van

opvoering

en

toon-

zangkunst

derwijs

aanlokkelijk maken, dat het trekken kan, ook

voor het al

zinlijk

gevoel

ontbreekt de religieuse

behoefte geheel.

Het geschiedkundig verloop hiervan was geheel natuurlijk. Ziel en lichaam in één

vanzelf voel:

door

uiting

persoon zijnde, heeft de

aan een tweezijdige uiting van

behoefte

het

woord en

verdwijnens

bewegen,

niet

toe

in

het

God

vreest,

zijn

geest,

allerlei trap

de andere rekenende doorloopen.

Het daalt

gebed, als de lippen zich ganschelijk

stil

geen geluid

er

die

godvruchtig ge-

uiting door de handeling; de ééne

rechtstreeks correspondeerende met ook met zijn zinnen. Nu kan die uiting door het woord tot

man

zijn

uit

onze keel komt, en

we

toch zeer wel

we ongemerkt onze gebeden voor God gefluisterd hebben. Dan was het woord er, maar als verborgen. We weten zeer wel, dat het woord door ons bewustzijn ging en uit ons bewustzijn voor weten, dat

God opklom, maar Het bleef besloten

Dat

is

uiting

in

het

bleef buiten aanraking

met de buitenwereld.

onze eigen persoon.

de zwakste uiting van het woord. En tegenover die zwakste

de sterkste uiting, wat omvang en kracht van uiting be-

staat

treft,

in

het

gezang, als elk woord breed wordt

gemeenschappelijke

uitgemeten, de stem des éénen de stem des anderen versterkt, en ten

de uiting van het gezongen woord een omvang erlangt, die ook zonder orgelbegeleiding heel een kathedraal vervult. Of wil men het slotte

woord lijke

in

zijn

rijkste

beteekenis

ontplooiing

nemen wat den inhoud èn de

aangaat, dan gaat

gemeensshappelijk gebed,

hetzij

in

't

inner-

het hoogst hetzij in het roerend

de predicatie van een Chrysostomos

voor de saamgevloeide schare.

Doch

al

is

het,

dat ook dan in de welluidendheid van de stem, of

schoonen zang, de zinnen zich reeds meer doen gelden, toch gebed, gezang en predicatie de geestelijke uiting op den voorgrond staan, zoo zelfs, dat elk dezer drie mogelijk zijn en stichten kunnen, ook waar de zinnen eer gehinderd dan gestreeld worden. in

den

blijft

Er

bij

zijn

predikers geweest, die, hoe schril en wanklinkend hun stem

ook was, en hoe ze ook in geheel hun optreden door houding en den goeden smaak eer beleedigden dan eerden, toch jaren achtereen de schare geboeid, gesticht en vertroost hebben. En evenzoo gebaren

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen