Afgeperst - pagina 110

106

BIJLAGEN.

—

Nu kan men in

opinie

aanwezig

—

natuurlijk dat geef ik volkomen toe verschillen over de heel andere vraag, of metterdaad de noodstand is, zoodat de Overheid moet ingrijpen; verschillen over de

veeleer het particulier initiatief nog kan

worden opgevolvoeren die eigenlijk op de maatschappij rust en die de Overheid nooit anders dan uit noodstand kan en mag overnemen. Dit geef ik volkomen toe. Maar wanneer daarover de een een andere opinie heeft dan de ander, is dit een vervraag,

of

niet

wekt en geprikkeld om

zelf

de taak

te

maar eenvoudig over den feitelijken toestand. van anti-revolutionnaire zijde steeds aangedrongen op bedrijfsorganisatie. Ik zal daarop nu niet weer diep ingaan, maar slechts even zeggen, in welk verband die quaestie met het nu behandelde vraagstuk staat. Wanneer de maatschappij niet in staat is in eigen nooden te voorzien, komt de noodstand te spoedig, komt het ingrijpen van de Overheid eerder dan het behoeft. Nu is een maatschappij die organen mist, zwak en tot handelen niet in slaat. Daarom is er van onze zijde steeds op aangedrongen geef toch, om de anarchie te stuiten, aan de maatschappij weer haar sociale organen en wanneer die publiekrechtelijk en onder de noodige voorzorgen zijn ingesteld, zult gij zien, dat de maatschappij zelf weer allerlei doen kan wat haar thans niet mogelijk is. Dat is dan bestreden met de opmerking ja, maar dan moet de minderheid zich aan de meerderheid onderwerpen. In het Wetboek van Koophandel, art. 324, stelt de wet dat beginsel ook voor de reeders. Maar wanneer de heeren nu werkelijk meenen, dat men zonder bedrijfsorganisatie meerdere vrijheid geniet, zou ik willen zeggen zie naar de werkwilligen bij de Amsterdamsche troebelen, naar hun vrouwen en kinderen, die toen gemolesteerd zijn daar was geen bedrijfsorganisatie en vinden de heeren dat nu het ideaal van de vrijheid ? Of ook wanneer, gelijk ik meen dat geschied is te Bodegraven, de winkeliers besluiten om hun winkels op een bepaald uur te sluiten en twee of drie hunner zeggen wij doen er niet aan mede, en maken daardoor de geheele zaak onmogelijk, vinden de heeren dat dan een ideale vrijheid die hun toelacht of ook, wanneer door de vrijgeorganiseerden een groepsvergadering wordt gehouden, en doordat men op die vergadering niet te best opkomt, met één stem meerderheid een besluit wordt genomen, waardoor feitelijk dus een besluit genomen wordt door een heel kleine meerderheid, vinden de heeren dat dan een vrijheid die hun bekoort, wanneer door die vergadering besloten wordt tot staking en nu moeten de anderen maar mede staken ? Ik geloof inderdaad dat men kan zeggen, dat dit Kabinet door zich noch op het standpunt van het Staatssocialisme, noch op het standpunt van de Manchester school te plaatsen, den rechten weg heeft gekozen en wij het moeten dank zeggen dat het zich in die lijn, in dien zin, in dien loop heeft begeven die wij thans voor oogen hebben. schil

niet

in

beginsel,

daarom

Juist

is

:

:

:

;

:

;

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen