Ad Valvas 1966-1967 - pagina 250
vormingswerk VERANTWOORDING VAN EEN WEIGERING Met genoegen ga ik m op de suggestie van de redactie van Ad Valvas om te reageren op de artikelen van 14 april tl omtrent vormingswerk („v w ") Om bepaalde redenen voel ik daar behoefte toe Daartoe behoort voornamelijk de uiteenzetting van drs A J Nijk en vooral zijn theoretische verklaring van v w Waarschijnlijk zou ik er niet op geieageerd hebben, als deze zelfde materie niet vorig jaar aan de orde geweest was, toen ik als vertegenwooidiger van de calvinistische studentenbeweging m de raad voor christen-studentenwei k te Amsterdam zat Mm of meer is het navolgende te beschouwen als een verantwoording voor het weigeren van mijn handtekening onder het „rapport v w" van de RCS W, ondanks instemming met het praktische gedeelte
vormingsnummer av/elthetobrochure In het artikel van drs Nijk m AV - 14 april komen diverse uitspraken voor, die ook in het rapport v w van de RCSW staan en ontleend zijn aan Nijks artikel m het ,,rapport v w " m de Eltheto-brochure, sept 1966 (geciteerd in artikel van drs Tijmes AV - 14 april), en waarmee ik me bij een vormingsleider toch ,,gedesoriënteerd" voel Evenwel de confrontatie en de communicatie kunnen misschien veel goeds doen, voordat de V U een soort v w als dat van het Studenten Vormingscentrum met een deigelijke, vooralsnog heilloze argumentatie en ideologie, aanvaardt Overigens, nogmaals, de praxis voorzover ik die heb leren kennen van diverse getuigen, is acceptabel genoeg om voorlopig toch te beginnen Het lijkt mij echter een niet denkbeeldige zaak, dat de zo gezien objectieve methodiek in dienst staat van een met-acceptabele planmatige ontwikkeling Daarom zou ik enkele punten uit de theoretische uiteenzettingen van de heer Nijk m Ad Valvas en in de ,,groene brochure" (Eltheto, zie boven) speciaal naar voren willen halen en onder de aandacht brengen Misschien kan m een „confrontatie" en ,,communicatie" aangetoond worden of ik er al dan niet te zwaai aan til Ik hoop de heer Nijk wel recht te doen, althans meei dan vorig jaar vanuit NCSV en AD gedaan is aan de ideeën van de CSB Er zijn bij het v w veel zaken aan de orde In de gioene brochure wijdt drs Nijk er 28 pagina's aan Voor de duidelijkheid kunnen we echter het best die punten onder ogen zien, die ook m Ad Valvas genoemd worden, en dan nog enkele die niet in AV staan, maar toch in de brochure belangrijk bhjken te zijn (deze zullen vnl uit de pagina's 3-22 en 26-30 afkomstig zijn) Eerst graag, om voor iedereen na te gaan of ik drs Nijk in AV goed begrepen heb, een korte weergave van zijn stuk weergave/conclusie ,,In onze tijd zijn er veel dingen mogelijk geworden, maar ze brengen ook veel moeilijkheden mee Daaruit komt een grote divergentie van meningen over eigen tijd, van zeer optimistisch tot zeer pessimistisch Het is daarom nodig, de complexe dubbelzinnigheid van onze situatie te leren zien en daaiin de mogelijkheden uit te buiten en de moeilijkheden op te lossen Door de technisch-economische ontwikkeling is er een uitbreiding van de menselijke vrijheid gekomen, maar tegelijk ook de noodzaak om die vrijheid te realiseren De ruimte die ontstaat om de mens zichzelf te laten zijn, vergt tegelijk zijn verantwoordelijkheid voor de samenleving Gelijktijdig met het verdwijnen van de sociale druk komt er een nieuw soort horigheid op er zijn nog te weinig doeltreffende participatiemogelijkheden ( ^ drang naar democratisering) Bij deze moeilijkheden gaat het om twee kernpunten ie - Vrijheid is pas realiseerbaar, wanneer men zich in vrijheid kan wijden aan wat men als laatste werkelijkheid ervaart 2e - Verantwoordelijkheid IS pas mogelijk bij overzichtelijkheid van de samenhang der dingen
4
Ad ie
Vioeger groepsconditioneung, vandaar nu de dood van de sociologisch bepaalde groepsgod Ad 2e De specialisatie geeft mogelijkheden tot democratisering, maar bemoeilijkt de realisatie daarvan door de noodzaak van verregaande specialisering wegens de complexheid der dingen WIJ mogen deze complexiteit niet gebruiken als voorwendsel om passief te blijven De situatie vraagt om meer intense arbeid, die van een andere orde is dan traditionele arbeid Waarachtig menselijk leven is slechts mogelijk als toewijding aan laatste werkelijkheden Deze laatste werkelijkheden zijn pas te benaderen en laten zich funderen alleen door deze toewijding Wij als mensen zijn daaibij geheel en al op elkaar aangewezen in de samenhang van vrijheid en veiantwoordehjkheid Dan pas wordt de menselijke samenleving menselijk Het v w wil een werkplaats, een oefenschool, of een experimenteerruimte hiertoe zijn "
De conclusie, die ik uit dit aitikel (genomen naast de andeie m AV geplaatste artikelen) trek, is (voorbarig') 1 De tegenwoordige mens heeft een ongekende vrijheid 2 De mogelijkheden door deze vrijheid moet hij in vrijheid realiseren 3 Hierbij is hij gebonden aan zijn verantwoordelijkheid voor de samenleving (,,vawdlh voor de s 1 ") Dit geeft moeilijkheden 4 a Voor beoefening van de vawdlh is overzichtelijkheid nodig b Voor realisering van de vrijheid is toewijding nodig aan wat men als laatste werkelijkheid ervaart, en wel in vrijheid De vroegere ideeën over de laatste werkelijkheid zijn weggevallen Dus weer moeilijkheden 5 Nu vraagt de situatie dat er gewerkt wordt en wel als toewijding aan de laatste werkelijklaeden 6 Dit alles blijft geheel en al binnenmenselijk, geheel en al sociologisch immanent democratie/democratisering Nemen we nu de groene brochure ter hand en zien we, wat drs Nijk (en met hem gingen hierin H G Schulte Nordholt, drs P Tijmes en prof dr ir F Ph A Tellegen - m sommige stukken zelfs expliciet - akkoord) hierin met v w bedoelt te zeggen en te doen We komen verscheidene begrippen uit Ad Valvas - 14 april hier weer tegen (of historisch gezien andersom) en een aantal definities van v w , die in de loop van het betoog steeds verder opgebouwd worden We kunnen het werkje helaas slechts cursorisch doornemen Op pagina 3 van de brochure krijgen we meteen vier doelstellingen van het v w voorgezet, t w vrijheid, verantwoordelijkheid en creativiteit en op enigszins ander niveau demociatie Dan volgt, p s , een uiteenzetting van wat onder democratie en democratisering te verstaan is Democratisering is tegelijkertijd zowel het ,,a quo" als het ,,ad quem" van het v w Van democratie kan men pas tegenwoordig spreken omdat er (m het westen) pas tegenwoordig sprake is van die algemene ,,bewegingsvrijheid", die als voorwaarde van democratie beschouwd moet worden Democratisering behelst de politieke, sociale, culturele en mentale ontwikkeling waarin de wereld betrokken is geraakt Voornaamste kenmerk van deze ontwikkeling haar humaniserende karakter, ze is mede het effect van het evangelie De nieuwe ontwikkeling heeft wel als voornaamste doelstelling de mogelijkheden te realiseren, die voortvloeien uit de rechten en de vrijheid die de mens zich verworven heeft Tot zover kan ik de heer Nijk met overwegende instemming volgen Maar de wijze waarop hij nu het voorgaande gaat preciseren (p 7) roept bij mij een heftige weerstand wakker, die dunkt me, zeer zeker (toevalligerwijs'') ook uit wetenschappelijk oogpunt te verdedigen is en door Nijk nergens weggenomen
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 9 september 1966
Ad Valvas | 292 Pagina's