Ad Valvas 1970-1971 - pagina 62

stellen Echter moeten zij daarbij het bij of krachtens de Wet universitaire bestuursher vorming 1970 bepaalde m acht nemen, voor zover de eigen aard van de betrokken instel ling zich daartegen met verzet. Het bestuursreglement moet aan de minister ter goedkeuring worden voorgelegd. Onthoudt deze de goedkeuring dan is beroep mogelijk op de Kroon, de Raad van State gehoord (artikel 42). Is derhalve principieel aan het bezwaar van de bijzondere instellingen tegemoet gekomen, feitelijk IS haar speelruimte m het ontwerpen van een eigen bestuursvorm be perkt. I n grote Iijnen zal de constructie van de wet moeten worden gevolgd en dat is reeds om deze reden aanvaardbaar, omdat de universiteiten en hogescholen — openbaar en bijzonder — op zo velerlei wijze met elkaar contact hebben en moeten hebben dat het reeds daarom gewenst is dat haar bestuurs vormen in grote lijnen vergelijkbaar zijn Het wetenschappelijk onderwijs heeft honderden millioenen uit de openbare kas nodig In de bestuursvorm moeten waarborgen voor deug delijk beheer aanwezig zijn zo, dat de over held tegenover de Staten Generaal de ver antwoordelijkheid voor de besteding van de te beschikking gestelde geldmiddelen kan dragen

stuungPoep/refepGnduni Het voorgaande heeft betrekking op wat op publiek terrein gebeurde en te gebeuren staat. Uit mijn vorig verslag zult u zich herinneren, dat in de voorzomer van 1969 een stuurgroep is gevormd, bestaande uit vertegenwoordigersvan alle geledingen, die zich met het ontwerpen van een nieuwe bestuursvorm voor de Vrije Universiteit zou bezig houden. Onder leiding van T . D . Stahlie heeft deze stuurgroep een tiental maanden actief vergaderd en als resultaat van haar overleggingen een " r e f e r e n d u m " georganiseerd over een drietal door haar ontworpen modellen. De stuurgroep heeft de resultaten van het "refer e n d u m " gewaardeerd op basis van het stelsel een man, een stem. Directeuren hebben haar doen weten, dat zij op dat punt de stuurgroep niet kunnen volgen. Zij menen, dat men met alleen het aantal personen, maar ook het gewicht van de geledingen in aan merking moet nemen. Voorts hebben directeuren er op gewezen, dat de Vereniging voor wetenschappelijk onderwijs op gereformeerde grondslag t o t dusver met gekend is in de hervorming van het bestuur van de van haar uitgaande universi teit. Dit zal geschieden op een in het begin van 1971 te houden buitengewone ledenvergadering. Voor de penode liggende vóór de inwerkingtreding van de nieuwe bestuursvorm, zullen Directeuren, zoveel mogelijk aansluitende bij de resultaten van het referendum, de totstandkoming van een universiteitsraad bevorderen, die zich allereerst zal moeten bezig houden met het ontwerpen van een universiteitsreglement en tevens als voor lopig orgaan van overleg binnen de universiteit zal fungeren De leden van deze universiteitsraad zullen worden gekozen en wel door en uit de geledingen, die de stuurgroep in haar modellen onderscheiden heeft, te weten hoogleraren en lectoren, wetenschappelijke staf, studenten en technische en administratieve staf. Een gelijk aantal leden als door een geleding w o r d t aangewezen, zal worden aangewezen uit de leden der Vereniging

vepeniging Ik heb mij in het voorgaande beperkt tot een feitelijke weergave van hetgeen gebeurd is met betrekking t o t de voorbereiding van een nieuwe bestuursvorm I k voeg er twee opmer kingenaan toe De eerste betreft de positie van de Vereniging Uiteraard zal er een dui delijke relatie met haar moeten blijven, voor al omdat zij het is die aan de universiteit haar karakter heeft gegeven Zoals ik enkele jaren geleden reeds heb opgemerkt, kan dit echter nimmer betekenen, dat de Vereniging de universiteit bestuurt Als instelling van wetenschappelijk onderwijs en onderzoek is de universiteit onafhankelijk en bestuurt zij zichzelf Vandaar dan ook, dat in het ver leden het reglement voor de Vrije Universi teit niet door de Vereniging werd vastgesteld maar door eigen organen van de universiteit zelf Mijn tweede opmerking is een woord van erkentelijkheid aan Stahlie, de voorzitter van de stuurgroep De stuurgroep is gebleken een heel nuttige instelling te zijn wij hebben van haar plezier gehad Stahlie is het voorzitter schap begonnen met de vaste w i l , dat er iets uit zou komen en onder zijn wijze en gedui dige leiding is dat gelukt

suggestie: sensf us pspvus Ten aanzien van het wetsontwerp universi taire bestuurshervorming 1970 doe ik m overeenstemming met de senatus contractus een suggestie Wordt het ontwerp wet dan verdwijnt de senaat, die zoals men weet be staat uit de hoogleraren en waartoe de lec toren toegang hebben met adviserende stem. Daarvoor m de plaats w o r d t voorgesteld een college van decanen, bestaande uit de decanen der faculteiten en van de door de universiteits raad aangewezen subfaculteiten Dat de senaat in pleno verdwijnt zullen weinigen betreuren Echter bestaat zeker be hoefte aan een kleiner college, dat als een trum van beraad van hoogleraren, lectoren en wetenschappelijke staf kan dienen Het wetenschappelijk corps nieuwe stijl, deze drie groepen verenigend neemt in de universiteit de centrale plaats m Het is van belang, dat in een kleine kring van afgevaardigden van deze groepering overleg plaatsvindt over de universitaire zaken, die onmiddellijk de wetenschap raken Het voorgestelde college van decanen is daarvoor een te klem en te eenzijdig samengesteld gezelschap Ik pleit daarom voor een senatus parvus van een 20 ä 25 personen, gekozen door het wetenschap pelijk corps Een krachtig argument ter ondersteuning van deze suggestie is gelegen in het feit, dat in deze senatus parvus ook wetenschappelijke medewerkers zitting zullen hebben, terwijl de lex Veringa het college van dezanen uitsluitend uit hoogleraren en lectoren doet bestaan

geweldige ssntsllen studenten: selectieF Op het ogenblijk zijn reeds omstreeks 2000 eerstejaars ingeschreven Ook bij de andere instellingen is het aantal inschrijvingen fors toegenomen. Mijn collega's en ik hebben er

reeds herhaaldelijk op gewezen, dat het wetenschappelijk onderwijs door de gewei dige aantallen studenten dreigt vast te lopen Het nijpendst is de toestand in de faculteit der geneeskunde Nadat de Tweede Kamer m 1966 een wetsvoorstel van minister Die penhorst tot invoering van een numerus fixus voor de studie in de geneeskunde had verworpen, heeft minister Veringa thans een wet in het Staatsblad gebracht, die hem de bevoegdheid geeft voor iedere faculteit der geneeskunde vast te stellen, hoeveel studen ten na te zijn geslaagd voor het propaedeu tisch examen aan het einde van het eerste studiejaar tot het tweede studiejaar kunnen worden toegelaten (wet van 1 juli 1970 Staatsblad 348) M a.w. de minister heeft de mogelijkheid studenten, die geslaagd zijn voor het propaedeutisch examen in de genees kunde, op een wachtlijst te laten plaatsen ZIJ komen dan het daarop volgende jaar het eerst aan bod om t o t het tweede studiejaar te worden toegelaten In de gegeven omstandigheden moet de mi nister voor de faculteiten der geneeskunde een dergelijke bevoegdheid bezitten Een op lossing voor een nijpend vraagstuk geeft de wet echter niet, zij verplaatst slechts de moeilijkheid Bovendien, ook andere studie richtingen dan de geneeskunde zijn m feite vol Naar mijn mening zal aan beperking van het aantal toe te laten studenten niet zijn te ontkomen Ook de zgn plaatsingscommissies, die in geval van grote aantallen aanmeldingen de eerstejaars in een bepaalde studierichting over de universiteiten verdelen, scheppen slechts kort soulaas nl zolang het aantal aanmeldingen het aantal totaal beschikbare plaatsen met overtreft De grote aantallen doen afbreuk aan de kwaliteit van het onder WIJS en drijven in de richting van uitsluitend vakopleidingen Het kenmerk van het universitaire onderwijs is, dat het een brede culturele vorming geeft, dat het het oog opent voor de samenhang der dingen voor de vragen van wereld en leven m verband met een bepaalde studie, voor de voortgang der geschiedenis, voor de ontwikkeling van de maatschappelijke orde en voor de gebreken, die ZIJ vertoont Voor een dergelijke vorm van onderwijs zijn wel velen, niet allen, die het graag zouden willen volgen geschikt Voorts komt het onderzoek m gedrang en dit versterkt het noodlottige streven het onderzoek buiten de universiteiten m afzonderlijke instituten onder te brengen, nood lottig omdat dit eerst recht de band tussen wetenschappelijk onderzoek en maatschappij zou verbreken, noodlottig ook omdat het zal lelden t o t verschraling van het onderwijs. Gelukkig heeft minister Veringa in de rede, waarmee hij op 24 juni j . l . de radiotelescoop in Westerbork opende, zich met nadruk uitgesproken voor het handhaven van het wetenschappelijk onderzoek binnen de universiteiten. Ook het stichten van nieuwe universiteiten en faculteiten is op den duur geen oplossing. Men kan de kosten van het wetenschappelijk onderwijs niet onbeperkt doen toenemen. Het IS de vraag, of er voldoende gekwalif i ceerde wetenschappelijke werkers voor zullen zijn en wat misschien beslissend is men mag met onbeperkt hoog gekwalificeerde krachten aan de maatschappij onttrekken. Ik ben derhalve van mening dat men moet gaan voorbereiden een selectie uit het aantal personen, dat eindexamen aan een school voor voortgezet onderwijs doet en op grond daarvan zich meldt voor een wetenschappelijke studie Die selectie vindt bij andere vormen van tertiair onderwijs wel plaats Waarom zou zij voor de toelating t o t de hoogste vorm van tertiair onderwijs onbehoorlijk z i j n ' l n strijd met het streven naar democratisering van het wetenschappelijk

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen