Ad Valvas 1971-1972 - pagina 224

AD VALVAS

3 MAART 1972

lessen drie esties studiefinanciering B i n n e n k o r t lanceert minister De B r a u w een voorstel over de wijze w a a r o p s t u d e n t e n i n d e toeliomst h u n s t u d i e k u n n e n f i n a n c i e r e n . R u i m 4 j a a r g e l e d e n is d e z o g e h e t e n ' C o m missie Andriessen' begonnen a a n een studie over dit ond e r w e r p . E i n d v o r i g j a a r v e r s c h e e n h u n r a p p o r t . H e t is e e n l i j v i g b o e k w e r k g e w o r d e n v a n 86 p a g i n a ' s ( k l e i n e d r u k ) . Uiteindelijk zijn er d r i e voorstellen t o t s t a n d g e k o m e n . Het rapport-Andriessen is een moeizaam t o t stand gekomen werkstuk. Vooral h e t tweede deel ('Analyse van doelstellingen en desiderata die een rol spelen bij de studiefinanciering') — zeg m a a r h e l ideologisch getinte deel — is verward en weinig konsistent. Schijnbaar komt elke stroming a a n de orde, doch om vaak nauwelijks aangeduide redenen, wordt a a n één bepaalde konklusie de voorkeur gegeven. Alleen daar waar het zogenaamde 'profijtbeginsel' wordt uitgewerkt blijkt van een meer s a m e n h a n gend betoog, dat overigens ook kwantitatief het meeste drukwerk in beslag neemt. Ik heb het gevoel dat de tussentijdse personele verschuivingen in de kommisse aiamelijk een versterking door ambtenaren van h e t ministerie van financiën) d a a r a a n debet zijn. Over de samensteUing van de kommissie k a n ook nog gezegd worden d a t er geen echte onderwijsdeskundigen bij waren. Het financieel-ekonomlsche gedeelte was zeer sterk vertegenwoordigd, zo niet oververtegenwoordigd. Toen de kommissie een tussentijds rapport uitbracht bleken 8 v a n de 15 leden tegen verhoging van kollegegeld. D a a r n a zijn 3 a m b t e n a r e n uit h e t ministerie v a n financiën erbij benoemd. Uit diverse opmerkingen rond de installatie van de kommissie meen ik t e m o gen konkluderen, dat 'versterking van 's rijks schatkist' het beoogde doel is geweest.

Onderwijsvisie Voorstel I beschouwt onderwas duidelijk als een ekonomisch goed: 'individueel konsumptie-goed, i n vestering', terwijl 'immateriële' effekten geen invloed (mogen) hebben op de wijze van financieren. Een deel van voorstel I I leunt tegen dezelfde gedachtengang, een

ander deel stelt de zogenaamde soclaal-kulturele effecten daar evenwaardig tegenover. Voorstel l U tenslotte gaat uit van een meer principiële stellingname tav onderwijs. Om verschillende redenen voel ik me h e t beste thuis bü de gedachtengang van het derde voorstel. Kennis, en h e t vergaren daarvan, mag geen zaak zijn die hoofdzakelijk a a n het prijsmechanisme wordt overgelaten. Het leidt m.i. tot een niet aanvaardbare versmalling wanneer de keuze tot al dan niet studeren, berust op een afwegen van financieel-ekonomische prognoses.

Externe demokratisering Het is natum-iyk juist, dat financiële omstandigheden niet de enige faktoren zijn bij h e t tot stand komen v a n een keuze. Wel — en dat erkent de hele commissie Andriessen — één van de faktoren. Voor mijn gevoel zijn die omstandigheden van zwaarder gewicht d a n vaak wordt aangenomen. Ik vind me daarom h e t beste thuis bü de overwegingen van voorstel I I I .

Financieei-ekonomisch Wanneer 'de optimale welzijnsontwikkeling' wordt gelijkgesteld met vrij kunnen aankopen van i n dividuele goederen, zoals de o n t werpers van voorstel I doen en wanneer dit klakkeloos wordt overgebracht op de 'konsumptle van onderwijs', d a n ga ik me afvragen in welk type samenleving dit thuis hoort. Er is d a n geen enkel tegenargument meer om ook volksgezondheid, rechtsbedeling, welzijnszorg, op diezelfde manier t e bekijken. Het leidt n a a r mijn mening tot een onaanvaardbare verkommercialisering van een stuk, daadwerkelijke overheidsbemoeiing. Het tweede argument van voorstel I : 'bevordering van een zo r e c h t -

vaardig mogelijke inkomensverdeling' (in verband m e t h e t hogere toekomstige salaris v a n de a k a d e mikus) is bü nadere beschouwing veel minder hard, d a n deze groep (en een deel van groep II) ons voorlioudt. Eerstens: de gepubliceerde statistieken over inkomensverschillen tu.ssen akademici en n i e t - a k a d e nüci zijn niet gefcorrigeerd o p : ~~ — negatieve en gederfde inkomsten vóórdien; en — belastingdruk Tweedens: de inkomensverschillen zijn m a a r voor een gedeelte toe te schrijven a a n de opleidingsverschillen (waarschijnlijk slechts voor 60%) terwijl waarschijnlijk andere faktoren <i:25>3!, milieuverschillen en Ä 1 5 % Intelligentieverschillen) voor de rest zorgen. Afwenteling van hoge studiekosten op diezelfde belastingbetaler

Dit artikel v a n de nijmeegse studcntendekaan m r A. A. M. Oomen werd ons aangeboden door KU-Nieuws.

( = konsument van de produktie van de akademici) is zeer wel t e verwachten. Ik citeer hier prof. J. E. A. M. v a n Dijck: 'Vrij a l gemeen wordt aangenomen (al is dit nooit wetenschappelijk b e wezen) , d a t de hoge tarieven (van de inkomstenbelasting-AAMO) hebben geleid t o t afwenteling v a n de belasting op anderen, zodat liet beoogde doel — een herverdeling van h e t Inkomen — niet wordt bereikt.' De veronderstelling, d a t dit bij hoge studieschulden (ook versterkt) zal gebeuren lijkt me d a n niet ongewettigd. Een voorbeeld waartoe een dure studip uit voorstel ,I k a n leiden: de akademicus, die een netto b e steedbaar aanvangsinkomen van ƒ 15.000.— verwacht, zal, wil h ü een studieschuld van netto ƒ 5000,— per j a a r moeten kunnen opbrengen, toch al gauw een bruto-inkomen moeten vragen d a t ƒ 7200,— hoger ligt d a n zonder die verplichting. De p r o g r e ^ i e in de inkomstenbelasting heeft hier n a meiyk een kumulatief effekt. Bij hoger gespannen inkomenssver-

waohtingen loopt dit extra inkom e n natuurlijk verder op. Ook om een verdergaande inkomensongelijkheid t e voorkomen, vind ik voorstel I I I veruit preferabel.

Sociale positie De overwegingen van voorstel I doen geen enkel recht a a n de sterke stroming v a n de afgelopen Jaren, waarin ook de meer zelfstandige positie v a n de student en zijn maatschappelijke v e r a n t woordelijkheid een grote rol speelden. Voorstel I I komt daar verder a a n tegemoet, terwijl voorstel I I I h e t meest duidelijk de student plaatst in h e t kader waarin hij m a a t schappelijk en individueel zich kreatief zal kunnen ontplooien^ Ook hier kies ik voor voorstel I I I .

Kern voorstellen Voorstel I gaat uit van de verantwoordelijkheid van ouders voor de studiefinanciering. Voor kinderen van 'arme' ouders is er d a n een aanvullend toelagenstelsel, voor kinderen van 'rijke' ouders een fakultatief leningenstelsel, als h u n ouders niet wensen t e betalen. Het lijkt op h e t eerste gezicht a a n trekkelijk en voor een goed deel tegemoet te komen a a n de bezwaren van mijn utrechtse kollega's. Echter, wanneer blijkt d a t m e n koUegegelden v a n ƒ 2000,— t o t ƒ 6000,— per j a a r wenst die ook door 'arme' studenten voor 100% geleend moeten worden (naast een 40% lening voor levensonderhoud) en wanneer in h e t fakultatief leningenstelsel een hoge rente wordt berekend, d a n zijn voor mij de gevolgen alleen al o n a a n v a a r d baar. Hierbij Is nog geen risikofaktor bij mislukken v a n de s t u die, overlijden en dergelijke kalamiteiten berekend. Voorstel I I heeft een meer a a n vaardbaar uitgangspunt, doch legt nog te veel nadruk op de investeringsgedachte. Voorstel i n uiteindelijk a a n vaardt de beginselen: gratis onderwijs en studieloon. H e t draagt daarom, de kiemen in zich van een volledig nieuwe konstellatie w a a r in onderwijs e n studeren zich kimnen ontwikkelen. Het is te betreuren, dat de voorstanders van dit stelsel h u n ge-

dachten niet verder hebben uitgewerkt, m e t n a m e niet voor w a t betreft: — selektie — aansluiting bü sociale wetgeving en — werkelijke extra kosten voor de samenleving. D a t voorstel I I I tot de minste schulden (en dus terugbetalingsverplichtingen) aanleiding geeft Is duidelijk. Mede in verband m e t de 'afwentelingsgevaren'; maar ook op andere gronden heeft dit voorstel mijn voorkeur.

Zeer eenzijdig Op alle terreinen geef ik veruit de voorkeur a a n h e t minderheidsvoorstel: beperkt studieloon m e t aanvullend renteloze leningen. I k ben me ervan bewust, dat dit in de publieke opinie, bij veel politieke partijen en bij de vakcentrales niet het geval is. H u n voorn a a m s t e a r g u m e n t schijnt t e zijn: 'studieloon is onbetaalbaar'. Of dat zo is h a n g t af van de prioriteiten die m e n stelt en van eventuele kompensatiemogelijkheden. Eén v a n die mogelijkheden wordt geopperd door prof. Van DiJck. Hij verdedigt de stelling dat liet h u i dige kinderbijslag en -aftrekstelsel ruimte geeft voor een basisstudieloon v a n ± ƒ 2500,— en d a t dit budgettair gezien nauwelijks enige verschuiving zou doen o p treden. W a t ik echter veel belangrijker vind is de noodzakelijke sanering van de ambigue situatie, waarin 'de student' zich bevindt. M a a t schappelijk gezien is hij letterlijk nergens. Geen zekerheden van i n komen, werkgelegenheid, toekomstperspektlef. bijstand, b e strijding van ziektekosten, onafhankelijkheid enz. Hü k a n geen CAO afsluiten, zijn stem wordt nergens gehoord. Studeren, kortom, wordt niet als een relevante sociale status beschouwd. Wel wordt hij gezien als iemand, die dingt n a a r een toekomstig hoog inkomen. E n d a a r o p schijnt h e t huidige beleid zich t e richten. Ik vind dit zeer eenzijdig. A. A. M. OOMEN I n Ad Valvas van volgende week (10 m a a r t ) geven we dit artikel weer in een overzichtelijk schema.

STUDENTENORGANISATIES RAAD VAN PRAESIDES lAN Bestuur We zijn weer terug uit Polen met de nieuwe verenigingsskikampioen 1972, die met een minimaal verschil van één plusje de uiteindelijke overwinning behaalde: W. G. Bavlnck. Het was mooi, het was goed, het is m a a r dat u 't weet. Abactiaat Miste u ook de lAN-post? Stuur een adreswijzigingskaart (verkrijgbaar bij het postkantoor) a a n de ab-actis. Fiskaat Ook hij is terug uit Polen, even onverbiddelijk als voorheen. De rechter bleef hier om zijn zaken te behartigen. D a a r o m : Mens erger je niet en stort uw kontributie op P G 226614 t n v Fiscus Stud Corps of ABN 54.82.23.742 tnv Chr. E. van Dijkum. Bouwfonds Het pand Herengracht is zowat a a n ons. Het bouwfonds is overgeheveld n a a r h e t fiscaat. ü , die nog niet gestort heeft (op bovenstaande nummers) bent de enige onzekere factor in deze. U k u n t uzelf verzekeren en wel tegen de fiscale akties. Verder begrijpt u h e t wet. Stichting Sociëteit Lanx Nog steeds is Lanx te h u u r voor uw borrels, feesten e n vergaderin-

gen. Bel even n a a r Lanx (242620) of J. Kerkhof (455123). De kosten zijn vrijwel nihil. Nu k a n h e t nog! Na 1 j a n u a r i 1973 niet meer. Heeft u uw Lanxpasje al gehaald? L a a t er d a n een B a r - J o n a stempel op zetten, betaal ƒ 6,— en u k u n t het hele Jaar gratis binnen. komen o p alle zaterdagen.

ASVU Zeilen Instruktie: Evenals vorig j a a r bes t a a t de mogelijkheid om te zeilen op de Westeinderpias t e Aalsmeer. Gedm-ende 8 weken zal op di (12 mensen) wo (12 mensen) do (12 mensen) en vr (8 mensen) i n struktie worden gegeven van 10-14 u. voor begirmende liefhebbers (44 inschrijvingen mogelijk). Indien door weersomstandigheden voor de deelnemers één of meerdere keren uitvallen zal éénmaal een Inhaaltijd worden vastgesteld. De kosten voor les bedragen ƒ 40,— inschrijfgeld excl. ƒ 5,— basiskontr. ASVU, mdien u nog geen lid der ASVU bent. Aanvang 25 apr, laatste week 13 t / m 16 Jxml. Voor diegenen, die n a deze periode zelf veilig k u n n e n varen, wil h e t bedrijf waar door de ASVU gehuurd wordt tegen gereduceerd tarief boten verhuren indien deze vrij zijn. (Normaal huurtarief ƒ 30,— per dag, voor ASVU-zeilleden ƒ 20,— per dag per boot). Rekreatie: Voor diegenen, die kunnen zeilen bestaat de mogelijkheid om gedurende 8 weken, van 25 a p r t / m 16 Juni t e zeilen op de Westeinderpias te Aalsmeer. I n h e t algemeen k a n meerdere keren per week gevaren worden. De m o -

gelijkheden zijn vergeleken bij vorig Jaar aanzienlijk uitgebreid. Beschikbare boten: di, wo, do, en vr v a n 9 t o t donker 2 boten. O p dezelfde dagen vanaf 14 u. 2 boten extra. (3 x 16 ms en een Ply Tour). Alle boten zijn voorzien van een hulpmotor. De kosten bedragen ƒ 30,— totaal, excl. ƒ 5,— basiskontrlbutle ASVU indien u nog geen lid der ASVU bent. Wanneer u in h e t bezit bent v a n een ASVU-zellkaart wil h e t bedrijf w a a r door ASVU gehuiu'd wordt, boten te h u u r aanbieden gedurende h e t gehele zeilseizoen tegen gereduceerd tarief, indien er boten vrij zijn. Normaal tarief ƒ 30,— per dag. ASVU zeilleden ƒ 20,— per dag. Algemeen: de boten zijn in zeer goede s t a a t ! Inschrijving: De inschrijving v a n zeilen (les en rekreatie) zal plaatsvinden tn het sportcentrum (voormalig café) op woensdag 15 m a a r t om 19.00 uur. Indien voor instruktie meer belangstellenden zijn d a n 44 zal h e t 'wie h e t eerst k o m t . . . 'systeem gehanteerd worden. Open tennistournooi Tennisver. 'ASVU' organiseert voor h a a r leden en alle ingeschrevenen a a n de VU een open tennistournooi op vr 24 en za 25 m r t tn sporthal. Uilenstede 100, Amstelveen. Gespeeld worden h e r e n d u b bels en damesdubbels. Inschrüving m e t c.q. zonder m e despeelster/medespeler dient voor di 14 m r t te gebeuren bij mej. C. de Ruiter, Sporthal, Uilenstede 100 tel. 484215. Ter afsluiting v a n h e t t o u m o o i wordt een gezamenlijke maaltijd gehouden. Kosten deelname a a n

tom-nooi incl. maaltijd bedragen ƒ 2,50 p.p.

DjSPUTORENRAAD De d a t u m v a n het weekend Sociale Aksle op Kerk e n Wereld te Driebergen is verschoven n a a r 24 mrt. Inlichtingen en eventuele opgave bü Disputorenraad, Prins H e n driklaan 31. tel. 763651 tst. 23.

NCSV De NCSV organiseert op 11 e n 12 mrt haar voorjaarskonferentie over ideologie en wetenschap. D e deze konferentle s t a a t i n verband met de reeks avonden over de p o sitie van de student, op 7, 14 en 28 feb. Programma: za morgen: — bestuderen van teksten ivm h e t onderwerp za middag: — diskussie over standpunten v a n bv rode eenheden tav h e t o n derwerp za avond: — maagdenhuisfilm diskussie over strategie, nav Schmierer en K r a h l zo morgen: — spreker uit Groningen, van de temagroep die een arbeidersenkete heeft opgesteld zo middag: — plaats en funktie van de NCSV in h e t kader van de studentenoppositie. De konferentle begint op 11 m r t

om 11 u. en zal eindigen op 12 m r t om ongeveer 17 u. P l a a t s : Woudsqhoten, Zeist. Kosten: ƒ 20,—.

DIVERSEN NBBS SRVU barak m a 16.30-17.30 u. do 16.30-17.30 u. Toen de sneeuw n o g m a a r n e t van de straten was, kwam ik die bewuste woensdagmiddag m a n heer NBBS tegen. Zwoegend a c h ter een h a n d k a r vol m e t nieuwe foldertjes. 'Zomerfoldertjes', zo sprak h ü tot mü. 'Voor de vroegertjes' voegde h ü e r a a n toe. Ik begreep h e m meteen: Paasrelzen enzovoort. Gul als münheer NBBS is, drukte h ü m ü een p a a r honderd exemplaartjes in de h a n d e n . 'Voor Je vriendjes' fluisterde h y veelbetekenend.

VAKORGANISATIES NCBO Zoals eerder in Ad Valvas vermeld stond houden wü 9 m a a r t a.s. onze ledenvergadering In h e t Combinatiegebouw Uilenstede. Het is beslist noodzakelü^ d a t alle leden komen, omdat u h e t beleid v a n ons groepsbestuur bepaalt. Zorg dus d a t u die avond vrij houdt. Elk lid ontvangt een uttnodlgingr

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen