Ad Valvas 1971-1972 - pagina 43

zo LINhS EN FEQHTS OPSQHfiEEF en daarin steeds meer meningen uit de rechtse gedachtenwereld hebben opgenomen: "Het politieke liberalisme was in de 19e eeuw immers vooral antiklerikaal, en is dat thans niet meer: integendeel, de waarde van het christendom als norm voor de samenleving werd steeds meer in de liberale programma's op de voorgrond gesteld en dit vooral tegenover het atheistisch communisme.'Het liberalisme heeft voorts zijn atomistische maatschappijbeschouwing, die in de 19e eeuw gesteld werd tegenover de oganische maatschappijbeschouwingen der conservatieven, ten dele afgelegd ten gunste van een grotere belangstelling voor de organische opbouw van de maatschappij. Het individualisme van de 19e-eeuwse laissez-faire laissez-aller heeft bovendien plaats gemaakt voor de ordeningsgedachte en daarmee voor de mogelijke aanvaarding van een vorm van organische samenwerking tussen werkgever en werknemer. Tenslotte kan over het thema 'elite' inderdaad gezegd worden dat de19e-eeuwse liberalen op politiek terrein hun ideaal uit de Franse Revolutie, gelijkheid, hebben bereikt en zich vervolgens aangetrokken voelden tot de rechtse mening omtrent de natuurlijke elite toen dit thema van terrein veranderde en de toepassing van belang werd op maatschappelijk gebied. Ook op dit punt is de liberale leer in wezen veranderd, want in de 19e eeuw kantten de liberalen zich tegen de rechtse mening dat een natuurlijke elite, i.e. de hogere standen en de adel, de geroepen leiders vormde en streefden zij daarentegen naar een medebeslissingsrecht van alle betrokkenen; de landgenoten. Nu aanvaarden zij wel de natuurlijke elite van rechts, i.e. de geroepen lei-

ders van het bedrijfsleven en keren zij zich tegen het medebeslissingsrecht vaQ alle betrokkenen: de bedrijfégenoten. Althans, in zoverre zij zich omtrent deze rechtse mening omtrent de natuurlijke elite voelen aangetrokken, worden zij rechts genoemd."

de kerk en rechts Belangrijk is ook het verband tussen de godsdienst en de rechtse gedachtenwereld (pag.224): "Omdat rechts in het algemeen het belang van de religie en de Kerk voor mens en samenleving onderstreepte, hebben de kerken en de kerkelijke instellingen zelden tevergeefs op deze rechterzijde een beroep

Proefschrift als verantwoording, verontschuldiging, verdediging of vingerwijzing? gedaan voor de verdediging van hun geestelijke of materiële belangen. Dat rechts omgekeerd ook altijd op de morele steun van de kerk kon rekenen, kan niet gesteld worden en zeker niet meer sedert de Tweede Wereldoorlog. Dat de Kerk, de kerken en de geestelijkheid hun morele steun tegenwoordig zeker niet meer onvoorwaardelijk aan alle rechtse idealen geven, is bij rechts overigens reden tot soms bittere ergernis, bij zowel uitgesproken christelijk als bij niet-confessioneel rechts. Rechts vindt het dan onbegrijpelijk dat de genegenheid niet wederzijds is, dat de christenen links kunnen zijn en dat de kerk zich niet rechts opstelt."

Over het links of rechts interpreteren van geestelijke waarden geeft Sizoo het volgende voorbeeld (pag. 227), geciteerd uit het maandblad Interlinks (eerste nummer,oktober '68): "Is iemand links die een naald meisje voor de televisiecamera haalt of heeft dat met "linkszijn" niets te maken? Neen, dat heeft met links-zijn niet zóveel te maken, maar het is wel rechts om terstond namens de gehele natie te protesteren tegen deze aantasting van de zedelijke en geestelijke waarden."

bordelen Wat de maatschappijbeschouwing van rechts betreft heeft Jan Sizoo in een voetnoot nog een aardig verhaaltje, waarschijnlijk voor een deel uit eigen aanschouwing tijdens zijn diplomatieke carrière (pag. 233): " H o e rechtser, hoe feller de strijd tegen de ontkenning van de waarde van het gezin door de homofilie, abortusklinieken, geboortebeperking met anticonceptiemiddelen en seksuele hervorming in het algemeen. Het is aan de andere kant het noteren waard dat juist in de hoofdsteden van rechtse landen: in Madrid, Rome, Beiroet, Hong Kong, Addis Abeba, Bangkok en bijv. Saigon, zoveel publieke hoererij voorkomt (vooral om ekonomische oorzaken; het zijn meestal plattelandsmeisjes die naar de stad gekomen zijn om daar, tevergeefs, normaal werk te zoeken). In Damascus, Kairo en Havanna werden daarentegen na de laatste linkse revoluties de florerende bordelen door de nieuwe machthebbers gesloten." Verder rest ons niets dan waardering voor dit degelijke en overzichtelijk ingedeelde proefschrift, pwb.

ONZE NIEUWE OUIIFVFOIIW

-^"Hia

Deze kerk op de foto is onze nieuwe buurvrouw aan de zuidkant van het VU-complex. Het gebouw zal iedereen inmiddels opgevallen zijn door z'n aparte stijl. Hoewel zijn "bewoners" huizen in een gebouw met een uiterlijk ietwat middeleeuws tintje, gaan zij zich, wat het innerlijke betreft, meer met de toekomst bezig houden. Deze Andrieskerk wordt het godshuis van de Christengemeenschap, die in 1922, mede op advies van de antroposoof Rudolf Steiner, werd gegrondvest door jonge theologen, die een

religieuze vernieuwing voor ogen hadden. De Christengemeenschap, die uitgaat van de aanwezigheid van Christus in de wereld, heeft nu als voornaamste doel de vernieuwing van het christendom, overbrugging van de kloof tussen kerk en wereld en geloof en wetenschap. De Christengemeenschap bestaat in 1972 vijftig jaar. Centraal staat een hernieuwde eredienst, "gesteund door een christologie, die een nieuw begrijpen van het evangelie mogelijk maakt", aldus een communiqué van

de Christengemeenschap. Het gebouw, een ontwerp van de Rotterdamse architekt H. W. M. Hupkes, kost bijna een miljoen gulden en telt 250 zitplaatsen. De ontwerper heeft gestreefd naar een vormgeving, die innerlijk en uiterlijk verbindt. De naam Andrieskerk is afgeleid van discipel Andreas en min of meer toevallig ook van de drie Andreaskruisen in het wapen van A m sterdam. Behalve diensten zullen in dit kerkgebouw ook lezingen worden gehouden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen