Ad Valvas 1971-1972 - pagina 244

4

AB VÄL¥AS

EENSTEMMI6HEID OVER SAMENSTELÜNG RAAD GEN

PROMOTIES

ERFELIJK MAT 4-STRA De heer H. Breman te Amsterdam is donderdag 16 m a a r t gepromoveerd tot doktor in de wiskunde en natuurwetenschappen op het proefschrift: 'Herstel van bakteriofaag-DNA na beschadiging door gamraastraling'. Zijn promotor was prof. dr. Joh Blok. I n de laatste decennia is, door toedoen van de mens, de betekenis van ioniserende straling toegenomen. Die ioniserende straling oefent een schadelijke werking uit op levende organismen, in hoofdzaak via beschadiging van DNA, h e t regulerende en erfiyke materiaal voor een cel. Niet elke DNA-beschadiging is echter fataal voor een cel; modern onderzoek leert steeds duideiyker d a t cellen van elk organisme meer of minder effektieve herstelmechanismen bezitten. De details van de mechanismen die menselyke cellen ten dienste staan om stralingseffekten tot een minimum te beperken vormen een nog zo goed als onbekend terrein. I n veel onderzoekcentra zoekt men daarom n a a r een leidi'aad door minder gekompliceerde, eencellige organismen tot proefprojekt te maken. I n dit kader moet ook de probleemstelling van dit proefschrift gezien worden. I n een poging enig licht t e werpen op het probleem van de hoedanigheid van cellulaire herstelmechanismen werd getracht een antwoord te Tjinden op de vraag welke herstelmogelijkheden er zijn voor het DNA van bakteriofagen die met ioniserende straling zijn behandeld. De experimentele resultaten zijn een duidelijk indirekt bewijs voor het herstel van bakteriofaagDNA dat door gamma-straling is beschadigd. STELLINGEN: 2. De konfessionele politieke partijen interpreteren de Bijbelse kultum'opdracht nog steeds meer n a a r de letter dan naar de geest, ge-

Oratie dr.

Sehenkeveld

ßm^ ¥SE VAK

mmm

OEDEPUS

Dr. D. M. Sehenkeveld heeft vrqdag 17 m a a r t zqn benoeming tot hoogleraar in de griekse t a a l - en letterkunde a a n v a a r d t met een rede, getiteld: 'Van Sophocles tot Claus; toneelstukken over Koning Oedipus. Sophocles' beroemde d r a m a K o ning Oedipoes is niet alleen de eeuwen door bestudeerd, het heeft ook t o ' navolging geprikkeld. Het stuk fascineerde door de vragen rond menselijke schuld en menselijk lijden die erin a a n de orde zijn gesteld, en ook door de erin gedemonstreerde onontkoombaarheid van de gevolgen van het menselijk handelen. Maar ook meer technische aspekten van de tragedie bleven boeien. Latere eeuwen hebben op verschillende wijze op h j t stuk gereageerd. In de 17e en 18e eeuw stelde men het zich tot taak Sophocles' werk zo moijelijk te vervolmaken door gebreken die het stuk nog a a n kleefden — met name technische — te elimineren, en zo de werking van hel d r a m a te versterken. Elk op h u n eigen wyze waren zo Corneille, Dryden en Voltaire met het stuk bezig. Moderne au:.euis voelen niet de behoefte Sophocles te 'verbeteren' in h u n bewerkingen van het verhaal. Zij stellen liever de problemen waarover het stuk handelt a a n de orde op een wüze die de mens van heden herkennen kan. De invloed van Freuds psychoanalytische theorieën ("Oedipuscomplex) valt daarbij soms te b e speuren. Vrij zelfstandig werkten op die manier Cocteau, Gide en Max Croiset; meer aansluiting — dooi vertaling — bij een antieke \ersie *i.c. die van Seneca) zochten Ted Hughes en Hugo Claus.

zien hun passieve houding tegenover de milieu-problematiek. Bijbel, zie bijvoorbeeld Genesis 1:28. De nederlandse regering zou het tijdelijk nederlandse lidmaatschap van de Ontwapeningskommissie te Geneve zinvoller kunnen maken door niet alleen met woorden, m a a r ook metterdaad ernst te m a ken met de voorstellen van h a a r advieskommissie inzake vraagstukken van ontwapening en internationale veiligheid en vrede, in het rapport van 19 april 1971, getiteld 'Maatregelen ter vooi-koming van biologische en chemische oorlogvoering'.

17 MAART 1972

Nieuwleusen geboren, legde in 1961 het examen Chemisch Analist 1 af; in 1967 h e t doktoraalexamen biologie a a n de VU met als hoofd<'ak dierfysiologie. Sindsdien is hij als wetenschappelijk medewerker verbonden a a n de afd. biofysika van het natuurkundig lab.

Over de samenstelling van de fakulteitsraad van de fakulteit der geneeskunde heerst binnen de voorlopige fakulteitsraad nog geen eenstemmigheid. De uitvoering van de Wet Universitaire Bestuurshervorming (WUB) schept bijzondere problemen voor deze fakulteit met h a a r eigen aard, die zich vooral uit in het ontbreken van subfakulteiten of strukturen welke «ich daarvoor lenen. T a n d heelkunde vormt daarop een uitzondering. Terwijl een fakulteitsraad volgens de WUB is opgebouwd uit ver-

I KOP

WAARIN DNA

4. Gedichten als van Jevgeni Jevtoesjenko lenen zich ervoor om, ingelijst, een plaats te krijgen in nederlandse kazernes naast het portret van h a r e majesteit de koningin.

tegenwoordigers van geledingen, wordt binnen de voorlopige fakulteitsraad geneeskunde behoefte gevoeld a a n een bestuursstruktuur waarbinnen ook de afdelingen (vakgroepen) vertegenwoordigd zijn. Deze behoefte blijkt ook aanwezig bij andere medische fakulteiten in Nederland. Het is nog niet duidelijk hoe de wensen en behoeften in overeenstemming met de eisen van de wet gebracht kunnen worden. De voorlopige fakulteit.sraad van geneeskunde hield h a a r eerste vergadering op 9 juni 1971; als voorzitter werd gekozen prof. dr. G. A Lindeboom, h e t sekretariaat werd toevertrouwd aan mej dr. B. van der Wal, d a a r n a a s t werden gekozen mej drs. C. M. de Zeeuw en de heer C. Spierdijk. Deze vier gekozenen vormen t e siamen een agenda-kommissie.

Vakgroepen Vervolgens werd vergaderd op 8 september, 4 oktober, 6 december 1971 en 19 Januari 1972. Tijdens deze vergaderingen werd beraadslaagd over de samenstelling van de fakulteitsraad en de vorming van vakgroepen. W a t de vakgroepen betreft werd een opiniepeiling gehouden door a a n de hoofden der verschillende afdelingen een a a n t a l vragen voor te leggen. I n middels is de sektie geneeskimde der akademische R a a d besprekingen begonnen over de vorming van vakgroepen. Zodra resultaten van deze besprekingen bekend zijn, zal in de voorlopige fakulteitsraad h e t beraad betreffende de vakgroepen worden voortgezet.

5. De Vrije Universiteit dient h a a r betreurenswaardige beslissing om niet deel te nemen a a n het Tinbergen-Instituut (Interuniversitair Instituut voor Ontwikkelingswetenschappen) te herzien. 6. De Vrije TJniversiteit dient haar hulpverlening ten aanzien van de Derde Wereld meer af te stemmen op de behoefte van landen en volken, dan op de behoefte van bepaalde inrichtingen voor wetenschappelijk onderwijs. 9. Een voorschrift tot het dragen van een viefschachtenhemdrok bij een bezoek aan Staphorst zou nog zinvoller zijn dan de verplichting tot het huren van een rokkostuum ter gelegenheid van een promotie. PERSONALIA: Hendrik Breman, 12 april 1943 te

Getekende

weergave van een bakteriojaag

T4 op 50.000 x de ware

grootte. \/VEB\<BLAD'JR\JB

Bij bakteriofagen zit venijn in de staart Tot doktor in de wiskunde en natuurwetenschappen is donderdag 16 m a a r t gepromoveerd de heer J. Greve te Zaandijk, op het proef schi'ift: 'An electro-optic study of the tailfiber extension of bacteriophage Ï 4'. Zijn promotor was prof, dr. Joh. Blok. Samenvatting dissertatie: Bakteriofagen zijn virussen die een bakterie als gastheer hebben. Zo heeft de bakteriofaag T4 als gastheer de darrabakterie E. Coli B. De huid van de bakteriofaag T4 bestaat uit eiwit, met te onderscheiden strukturen: kop. s t a a r t en zes staartfibers. I n de kop ligt een DNA-molecuul waarop de erfelijke eigenschappen van de bakteriofaag gekodeerd liggen. Om zich te kunnen laten vermenigvuldigen is het noodzakelijk dat de bakteriofaag dit DNA-mólecuul in de bakterie brengt. Dit geschiedt dmv een ingewikkeld infektie proces, waarvan de eerste stap is dat de bakteriofaag met zijn staartfibers adsorbeert aan de bakteiiewand. Bij de bakteriofaag T4 kunnen deze staartfibers m twee toestanden voorkomen: of ingevouwen langs kop en staart, of uitgevouwen. Zijn de fibers ingevouwen, dan kan de bakteriofaag niet adsorberen a a n de bakterie en is dus biologisch inaktief. Onderzocht zijn de veranderingen in biologische en fysische eigenschappen van de bakteriofaag die optreden tengevolge van het uitslaan van de staartfibers. Wat betreft de biologische eigenschappen, is met n a m e de snelheid van de adsorptie aan de bakterie bestudeerd. Het blijkt dat deze snelheid sterk afhankelijk is van de zout koncentratie in de oplossing. Uit fysische metingen, waarbij de bakteriofagen gericht werden in een elektrisch veld, is gebleken dat deze toename veroorzaakt wordt door een geleidelijke verandering van de konfiguratie van de uitgevouwen s t a a r t fibers. Tevens kon uit de meetresultaten worden afgeleid dat op de punt van de staartfibers een positieve lading aanwezig is, die vermoedelijk een belangrijke rol speelt bij de adsorptie van de bakteriofaag .aan de bakteriewand.

STELLINGEN: 2. Sluitingen van autogordels moeten met één h a n d te bedienen zijn en genormaliseerd worden. 3. Met de afschaffing van de militaire dienstplicht zou een belangrijke mogelijkheid verdwijnen om vanuit de burger-maatschappij dilekte invloed op het karakter van de krijgsmacht uit te oefenen. 4. De eis^ gesteld a a n het maximaal toelaatbare percentage koolmonoxyde in uitlaatgassen, moet afhankelijk gemaakt worden van de per kilometer geproduceerde hoeveelheid uitlaatgas. 5. Dat de gemeente Amsterdam een metro-pi-ojekt uitvoert zonder een struktuurplan voor de stad als uitgangspunt te gebruiken, is niet juist.

6. Het verdient aanbevelifig dat de politie gemachtigd wordt overtredingen betreffende verkeerslawaai en woongeluiden op grond van zmtuigelijke waarnemingen te beboeten. 7. De verkoop van kruidenierspils zou met sprongen omhoog gaan indien de , s t r u k t u u r van de schuimkraag verbeterd werd. PERSONALIA J a n Greve werd 24 oktober 1939 te Koog aan de Zaan geboren, legde in 1964 kandiöaatsexamen wis- en natuurkunde af en in 1967 doktoraal examen met als hoofdvak natuurkunde. Sinds 1967 is hij als wetenschappelijk medewerker op de afdeling biofysika van het natuurkundig lab. van de Vrije Universiteit werkzaam.

\J-^lvêf=G\

ii

De redaktieraad van Ad Valvas is sinds 28 februari 1972 als volgt samengesteld' tnr. D Schut (direkteuren); Th. Booy (kuratorcn; plv dr. J. D. Dengerink); dr. E. Diemer (senaat); prof. dr. M. A. Kaashoek (senaat); drs. P. J G. Keuss (wetenschappelijke staf); drs, J. Zwaan (wetenschappelyke staf); drs. P Hoekstra (TAS); mej. W, C Dijksma (TAS); W. Kouwenhoven (raad v. samenwerking); mej. C G. H. de Rijk (disputorenraad); K. Drexhage (studentenraad); F J van Delden (raad van praesides); B Jagodig* (raad van praesides); M. P. van Dijk '(sekretaris); P. W Bückmann (eindredakteur). M Reitsma (adviseur).

DR. B. GOUDZWAARD IN ORATIE:

Vergroting welstand westen niet langer te verdedigen Met een inaugurele oratie over 'Ekonomie en vooruitgangsidee' heeft dr. B. Goudzwaard vrgdag 10 m a a r t officieel zyn benoeming aanvaard tot hoogleraar in de ekonomie. Dr. Goudzwaard deed een onderzoek n a a r de bemvloedinc van de ekonomische wetenschap in de loop der tijden door de heersende maatsehappelqke vooruitgancsidee. Dat idee is t h a n s a a n een kentering «nderJievig, zoals o.a. blijkt uit de heftige disputen rond de doelstelling der ekonomische groei als voertuig van m a a t s c h a p pelQke Tooruitganf. I n zijn rede komt hij tot de konklusie, d a t h e t ekonomisch vooruitgangskriterium herziening behoeft. I n dit verband wordt de opvatting afgewezen d a t de groei van het nationaal produkt met

ekonomische vooruitgang mag worden vereenzelvigd. De ekonomie dient meer dan tot dusver rekening te houden met de toenemende schaarste a a n vitale grondstoffen en a a n het beslag wat een toenemende produktie legt op ons schaarse levensmilieu. HiJ leverde scherpe kritiek op de gangbare westerse vooruitgangsidee, waarin het voortjakkeren op h e t jaagpad van een altijd doorgroeiende welstand tot een doel in zichzelf is verheven.

Afremming nodig I n h e t verlengde hiervan komt dr. Goudzwaard tot de konklusie d a t een doelbewust beleid tot verdere vergroting van de partikulierc welstand per hoofd van de bevolking in westerse landen niet l a n ger kan worden verdedigd. Veel«««

dienen nationaal en internationaal pogingen te worden ondernomen, om te komen tot een zekere afremming en heroriëntering van resp. welstandsproduktie en konsumptiepatroon. Het uitsparen van onvervangbare produktiefaktoren en b e t verruimen van de ekonomische m o gelijkheden binnen de t e a a n v a a r den tolerantiegrenzen op h e t gebied van de milieuverontreiniging dienen een veel grotere plaats in te nemen. Dit veronderstelt een mentaliteitsverandering. Wanneer de beoogde welstandsstabilisatie niet zou worden aanvaard, is niet alleen een versterking van de strukturele inflatie onontkoombaar, m a a r zal ook in een open ekonomie als de onze een scherpe terugval van de werkgelegenheid onvermijdelijk zijn.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen