Ad Valvas 1973-1974 - pagina 328

2

BRINKMAN: „WE ZIEN ONS ALS REGIONAAL CENTRUM"

D e S t i c h t i n g A c a d e m i s c h R e k e n c e n t r u m A m s t e r d a m (SARA) i s i n j u n i 1971 o p g e r i c h t d o o r d e U n i v e r s i t e i t v a n A m s t e r d a m , d e S t i c h t i n g M a t h e m a t i s c h C e n t r u m e n d e Vrije U n i v e r s i t e i t m e t als doel h e t i n r i c h t e n , in s t a n d h o u d e n e n geregeld a a n de behoefte a a n p a s s e n v a n een dienstverlenend c e n t r u m voor automatische informatieverwerking ten behoeve v a n de s t i c h t e r s . I n d e E - v l e u g e l v a n h e t h o o f d g e b o u w v a n d e VU h e e f t SARA de b e s c h i k k i n g o v e r e e n C o n t r o l D a t a C Y B E R 73-26 . computersysteem, w a a r m e e diverse afdelingen v a n de stichters v i a e i n d s t a t i o n s e n t e l e f o o n l i j n e n v e r b o n d e n zijn. T e v e r w e r k e n p r o g r a m m a ' s k u n n e n bij d e d i v e r s e S A R A - b a l i e s w o r d e n ingeleverd. O m w a t m e e r t e w e t e n t e k o m e n over h e t h o e e n w a a r o m v a n d e z e s a m e n w e r k i n g t u s s e n G U , VU e n M a t h e m a t i s c h C e n t r u m , h a d d e n wij e e n g e s p r e k m e t d r , A. A. A. M. B r i n k m a n , c o n t a c t p e r s o o n v o o r d e VU m e t SARA e n t e v e n s s e c r e t a r i s v a n h e t b e s t u u r Van de s t i c h t i n g ( n i e t t e v e r w a r r e n met andere Brinkmannen). GESCHIEDENIS Hoe is het allemaal begonnen? Brinkman: 'De VU heeft in h e t midden van de zestiger Jaren zijn salarisadministratie geautomatiseerd; deze administratieve informatieverwerking werd uitbesteed bü IBM, terwijl h e t hele wetenschappelijke werk bij het M a t h e matisch Centrum (M.C.) gebeurde. D a a r zijn toen w a t problemen o n t s t a a n : die a p p a r a t u u r op h e t M.C. was niet groot genoeg; er waren niet alle mogelijkheden die m e n gi-aag zou wiDen hebben en toen i er hier h e t idee ontstaan om t e komen tot een eigen computercentnun...' Hoe is Tiet te verklaren dat Gü en VU tot voor kort niet beschikten over een eigen rekencentrum, in tegenstelling tot andere Nederlandse en buitenlandse instellingen voor wetenschappelijk onderwijs? Is hier sprake van een discriminatie? Brinkman: 'Nou, d a t zit zo. Vlak n a de oorlog (ik denk in 1946) is in Amsterdam h e t M.C. operlcht, waarin VU en GU sterk vertegenwoordigd waren. Die mensen h e b ben zich van meet af a a n m e t computers beziggehouden en d a a r hadden we geweldig goede contac-

Door Guus Herbschleb ÄV t e n mee. Zij h a d d e n op den d u u r uitei-aard een geweldige know-how op d a t gebied, r ö t M.C. werd n<^al bevolkt vanuit beide wiskunde-afdelingen van GU en VU, zodat cont a c t e n met dit c e n t r u m zeer voor de h a n d lagen. Maar op een gegeven moment ging d i t bezwaariyk wei'ken, o.a. omdat zy d a a r slechts op één computertaal (Algol) g e richt waren. Er kwamen (uit Amerika) ook andere talen, die men vooral hier op de B-faculteiten wilde gebruiken; hiervoor waren niet alle faciliteiten en zodoende is men gaan denken a a n een eigen computercentrum. I n 1967 is men met onderzoek b e gonnen: wat de behoeften zouden zijn, wat de grootte zou moeten zijn, etc. Begin 1968 was dit werk een flink eind gevorderd en toen kregen we een voorstel van de GU, die toevallig ook een onderzoek h a d laten verrichten, of h e t niet beter zou zijn samen te g a a n werken, hetgeen meer mogelijkheden zou bieden. Wü vonden dit ook wel wat en wilden een onderzoek over hoe we de zaak zouden moeten o p zetten, en dit onderzoek hebben

Vervolg van pagina 1

boven). W a t de studentenfractie betrof kon n u eindelijk h e t reglement worden behandeld en de benoemingscommissie worden ingesteld. Immers vlak . voordat de vergadering zo'n ontijdig einde h a d gevonden h a d de r a a d zich eindelijk uitgesproken over h e t al of niet een beroep doen op het experimenteerartikel en d a a r h a d m e n al die ttjd op gewacht. B R I E F WIM SABIS I n een open brief a a n h e t bestuur van de subfaculteit stelt wetenschappelijk medewerker Wim Saris d a t de motie In kwestie was vérworpen omdat de extreme formulering verwarring wekte, en gezien h e t feit d a t hij metterdaad verworpen was niet alléén bij de studenten. Verder vecht hij a a n d a t er een onwerkbare situatie zou zijn o n t s t a a n : volgens zijn berekening (gestaafd met de besluitenlijsten van de vergaderingen) zijn er sinds de In werking treding van de r a a d 20 voorstellen a a n de orde geweest en m a a r viJf met direct behandeld. Twee voorstellen zijn één vergadering uitgesteld en drie p u n t e n zijn langer d a n één vergadering blijven liggen en d a t waren de p u n t e n die met h e t experimenteerartikel te maken hadden. Ook de bewering d a t de student e n altijd h u n zin krijgen is volgens h e m onjuist. 13 voorstellen van h e t bestuiu- zijn ongewijzigd overgenomen en 3 geamendeerd. Slechts twee voorstellen ztjn verworpen (en op één d a a r v a n is m e n later teruggekomen).

Al met al ziet hij geen reden voor dergelijke verstrekkende voorstellen als h e t bestuur n u meent te moeten doen. Prof. Goudzwaard verklaarde desgevraagd dat er geen sprake was v a n een geplande coup. Weliswaar rekende m e n voortdurend op een conflict m a a r m e n h a d de gang van zaken niet van tevoren zo uitgedacht. De docent e n waren gewaarschuwd d a t er 's avonds n a de vergadering van de subfaculteitsraad een bijeenkoinst zou kuimen zijn m a a r zeker was h e t niet. D a t werd h e t pas n a de raadsvergadering. Overigens viel er volgens h e m n u ook niets meer a a n te doen. De vergadering van docenten komt niet meer bijeen voordat alles rond is. Het subfaculteitsreglement is in gewijzigde versie al aangenomen en verzonden en de benoemingscommissie is al Ingesteld. Verder handelt h e t bestuur alles af.

we laten uitvoeren door het M.C., omdat deze zoals gezegd de knowhow h a d en beide universiteiten kende. E n op een gegeven ogenblik vroeg h e t M.C.: 'Mogen wij ook niet meedoen met d a t p l a n ? ' De universiteiten vonden dit n a tuurlijk best, omdat de kennis die zit bij h e t M.C. heel goed~te gebruiken zou zijn bij de opbouw van het computercentrum en de opleiding van personeel. Zó zijn w e . dus met z'n di-ieën gaan samenwerken.' Maar hoe is SABA nu uiteindelijk tot stand gekomen? Brinkman: 'De Gezamenlijke Stuxirgroep Amsterdam Universitair Rekencentrum (GESTUR) heeft als zodanig gefungeerd voor de totstandkoming van SARA. Deze stuurgroep heeft vier commissies Ingesteld: a) een bouwcommissie, die zich met de h u i s vesting ging bezig houden; b) een inventarisatiecommlssie, die moest bestuderen wat de behreften zouden zijn; c) een a p p a r a t u u r c o m missie, die onderzoek ging doen n a a r de benodigde a p p a r a t u u r en de leveranciers; d) een organisatiecömmissie, die de opbouw van h e t rekencentrum, financiële a s pecten, personeelsvraagstuk, etc. zou g a a n bekijken. E n deze vier zijn dus de aanzet geweest tot de oprichting van SARA.' ORGANISATIE Brinkman: 'SARA heeft een b e stuur van 6 mensen, waarin elk van de drie stichters twee vertegenwoordigers heeft. Van de VU zijn dit de heren K. van Nes en C. L. Kamsteeg. D a a r n a a s t is er voor h e t dagelijks contact door elk van de stichters een contactpersoon aangewezen, voor de VU ben ik d a t dus. Het bestuur heeft verder een adviescollege, waarin v a n elke stichter 6 mensen zitten; deze 6 mensen van de VU vertegenwoordigen de diverse afdelingen: Wisen Natuiurkunde, Geneeskunde, Afaculteit. Gamma-faculteit; en voorts nog iemand van de bestuurlijke informatieverwerking (administratief) en ik. Binnen d e VU is een gebruikerscollege, waarin alle faculteiten en belanghebbenden vertegenwoordigd zijn. Dit college fungeert als h e t ware als een soort klankbord voor de vertegenwoordigers in h e t adviescollege. De gebruikersproblem e n worden intern besproken in h e t gebruikerscollege; de meningen hieruit komen d a n i a h e t a d viescollege terecht. APPARATUUR Iedereen weet dat computers aardig prijzig zijn. Als we de SARAruimten betreden, stappen we een steriele wereld binnen, waar de temperatuur en vochtigheidsgraad

constant zijn, waar stalen kasten, vol gestouwd met electronica, zó zijn neergezet, dat ze a.h.w. een leuk doolhof vormen voor de kinderen (jammer dat ze er niet mogen spelen), waar mensen aan het werk zijn met de m^est vreemdsoortige apparaten en waar oteral piepen vandaan komen en lichtjes aan en uit springen. Zelfs een volslagen leek heeft het gevoel dat de inrichting van deze vertrekken bepaald niet goedkoop moet zijn geweest. Brinkman: 'Het is zo gegaan: er waren op een gegeven moment drie universitaire instellingen die belangstelling h a d d e n voor de a p p a r a t u u r van Control D a t a : G r o n i n gen, Utrecht en SARA dus. Control D a t a heeft toen de s t a a t beloofd een aanzienlijke korting te geven als de drie projecten gezamenlijk zouden worden goedgekeurd. D a a r n a is de vorm gevonden d a t de staat optreedt als huurder van al deze a p p a r a t u u r . Men kent van overheids wege een centrale financiering voor dit soort zaken. Het is de bedoeling, dat grote investeringen via deze centrale financiering door de staat geregeld worden. Eventuele wensen van universiteiten worden beoordeeld door een commissie van O n derwijs en Wetenschappen (CRI VA). Alles wat een ton kost of meer moet a p a r t goedgekeurd worden door deze commissie, ook al betaal je h e t zelf.' Op een warme dag is het in de computerruimte van de VU goed toeven, daar de koeling tot in de puntjes geregeld is: behalve de gewone air-conditioning zijn er ook speciale installaties. Afgelopen zomer, op een smoorhete dag, bleek de capaciteit van de energiecentrale niet voldoende. Om, desalniettemin de computers koel te houden, werd de air-conditloning in de E-vleugel verder uitgeschakeld, zodat daar de temperatuur opliep tot dichtbij de 30 graden! Mensen werken immers toch wel, zij het misschien iets minder hard, maar een computer gaat bij een verkeerde temperatuur meteen in staking, terwijl de (niet malse) kosten getboon doorgaan. Een computer is dus niet alleen duur, maar ook nog keiskeurig. KOSTEN EN PERSONEEL Brinkman: ' W a t de begroting van SARA betreft wordt ongeveer de helft door de staat betaald (huur, onderhoud); 25% pereoneelskosten komt voor rekening van personeelszaken en de 25% overige kosten komt voor onze rekening. Die overige kosten bedragen voor de VU ongeveer 8 ton. W a t d a t p e r soneel betreft: we hebben 62 m e n sen in dienst, h e t merendeel hier op de VU, m a a r natuurlijk ook bij de balies op de GU en h e t MC.' Kan iedereen een programma inleveren ter verwerking? Brinkman: 'Men moet d a n wel een rekenbudget hebben. De r e kentijd wordt gebudgetteerd; de ^VU heeft een bepaald rekenbudget bij SABA, d a t door h e t CoUege van Bestuur op advies van h e t gebruikerscollege wordt vei-deeld over de diverse faculteiten. ledere f a culteit heeft dus bijv. 10.000 of 100.000 systeem-seconden ter beschikking. Zo'n faculteit heeft d a n weer een budgetbeheerder en d a a r moet men als student of weten-

- Steriele wereld

schappelijk medewerker—naar toe stappen.' En derden? Brinkman: 'Dan moet Je een paar soorten onderscheiden: b e t M a t h e matisch Centrum is eigenlijk een soort vertegenwoordiger voor ZWO (Stichting Zmver Wetenschappelijk Onderzoek). Mensen hiervan komen dus via MC SARA binnen, m a a r d a t zit gewoon i n de M.C.portie. D a a r n a a s t k a n elke stichter derden hebben (zoals bij ons de administratie van de vereniging van de VU en de VU-boekhandel). Bovendien k a n SARA derden hebben (dus heel algemeen: instellingen varubuitenaf). De overheid heeft gezegd, d a t je eigenlijk voor derden drie soorten tarieven moet h a n t e r e n . E r zijn derden, die onder O W vallen, b.v. de H T S hier in Amsterdam, die momenteel ook belangstelling heeft. Die betalen het laagste t a rief. J t L zijn derden die onder de overheid vallen, m a a r niet onder Onderwijs en Wetenschappen. Zy betalen de echte kostprijs en d a n heb je echte derden (bedrijven); voor hen moet Je d^is een opslag rekenen om geen oneerlijke concurrentie te voeren met andere rekeninstituten.' Bij de inkomsten van SARA voor het verrichten van werk voor derden heeft de minister van O W zich expliciet de bestemming voorbehouden van dat deel van de inkomsten, dat overeenkomt met het percentage van de centrale financiering. , Wat zal die bestemming in de meeste gevallen zijn: iets heel algemeens of weer speciaal een computerdoel? Brinkman: 'Wy hebben h e t d a a r laatst nog over gehad. We vroegen: 'Mogen we eens een a a n v r a a g indienen om wat geld uit die pot te krygen, als we computerappar a t u u r willen aanschaffen?' O W vond dit redelijk en raadde a a n h e t in een voorkomend geval gewoon te proberen by wyze van test-case. H e t ' z i t er dus w a a r schijniyk wel in d a t die gelden ook weer op computergebied a a n gewend kunnen worden.' WENSEN VOOR DE TOEKOMST Brinkman: 'Nou ja, Je wilt n a tuuriyk altyd graag uitbreiding van de a p p a r a t u u r . SABA is ook echt opgezet om te groeien. Er ligt momenteel In Den Haag een a a n vraag om te komen tot een mogelykheld ook andere types d a n tot n u toe a a n te sluiten op de diverse eindstations. Dat is ook voor die gToei wel belangryk. We zien ons ook echt als een regionaal centrum, zodat groei (ik denk emd 1975 al) door de toenemende vraag gewoon noodzakeiyk zal zyn. E n d a n natuurUJk een wens: de nieuwbouw! De behuizing hier in VU is slechts voor tydeUjk, hoewel ik het wel prettig vind d a t we de a p p a r a t u u r by ons hebben. I n het begin is gezegd: waar de a p p a r a t u u r ook staat, het m a g geen voordelen opleveren. M a a r h e t geeft natuurUjk toch voordelen. J e loopt er wat gemakkeiyker langs. B o vendien moeten die andere twee a l t y d via die balies en telefooniyn e n werken, hetgeen vooral in h e t begin wel storingen gaf. M a a r toch, gezien ook h e t feit d a t de VU erg k r a p behuisd, is, zou h e t toch wel erg fyn zyn, als heel SARA i n een nieuw gebouw zou worden ondergebracht; h e t terrein is er al, m a a r ik zou echt niet wet e n wanneer men met de bouw kan beginnen.'

I n de UR van afgelopen dinsdag heeft Victor Rutgers een vraag gesteld a a n het CvB n a a r a a n leiding van deze kwestie. HtJ vroeg zich af op welke gronden h e t CvB zijn fiat a a n deze actie h a d gegeven. De heer Soeteman, een van de opstellers van h e t VU-reglement, sprak zijn twijfels uit over de gevolgde procedure. Over twee wekeiï zal de zaak uitvoerig in de UR a a n de orde komen.

i^^Ää^j:'-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen