Ad Valvas 1973-1974 - pagina 191

AD VALVAS — 15 FEBRUARI 1974 >i Deze zweer, die h a r d aanvoelt, wordt ook wel 'harde sj anker' g e ­ noemd.

lema 4 Rotterdam 1971

Nederland 1967

%

% 15 19 ­29 ­39 ­49

0,1 17,8 48,4 28,6 4,3

9 Onbehandeld verloopt de sy­ filis in meerdere stadia, met t u s ­ senpozen van ogenschijnlijke af­ wezigheid van verschijnselen.

0,3 7,8 57,7 21,9 8,1

SYFILIS EERSTE STADIUM

>50 0,8 4,2 iftjjdsverdeling van gonorroe­ tenten In Rotterdam 1971 en gonorroe­ èn syfilispatienten derland in 1967.

den )Ct. ÏI

ft van a TOO leljjk lien lenten tting ote st 4 van hier 'el de 'ingen 'laats, lachts komt 3 van ii al

Het eerste verschijnsel bestaat uit uit een zweertje op de infectie­ plaats. Afhankelijk van de ver­ schillende variaties op het gebied van het sexuele kontakt, k a n dit zweertje, behalve a a n de ge­ slachtsorganen, ook elders ont­ staan, met n a m e de mondholte (lippen, tong, wang en keel), de anus, de borsten e.a. K l a c h t e n heeft de patiënt hier niet van. Vooral bij de vrouw, bü wie dit zweertje diep in de schede k a n zitten, leidt dit tot de nare kon­ sekwentie, dat zij zich van h a a r syfilis niet bewust is en h a a r partner, zonder dit te weten, kan besmetten.

KOEP interessante vergelijking is tiisen beroep en geslachts­ tten (schema 5). Opmerkelijk liet ontbreken van de prosti­ e in dit overzicht. Blijkbaar zij toch voorzichtiger als m e ­ een denkt. Even opmerkelijk is voorkomen van de glazenwas­ in de ;op. lema 5 maimen fotografen zeevarenden kelners journalisten vliegers glazenwassers kappers handelsreizigers

% Het zweertje bestaat uit een harde, rode verhevenheid, welke betrekkelijk weinig pijnlijk is. Rondom deze verhevenheid be­ vindt zich een rode hof (zoals om een steenpuist). Het zweertje k a n vocht afscheiden, dat d a n stikvol met bacteriën zit. Een p a a r d a ­ gen n a h e t o n t s t a a n van dit zweertje treedt er een zwelling op van de lymfeklieren In de lies (bij een zweertje In de mond bevindt zich deze lymfeklierzwel­ ling in de hals of onder de kaak­ rand)

kelnerin muziek­ en toneelspeelsters kapsters verpleegsters rdeling n a a r beroep, per 1000 rknemers in dat beroep, in Ne­ land (1967)

9 Onbehandeld verdwijnt het zweertje n a enkele weken spon­ taan, soms zonder een litteken n a te laten. Degene die niet n a a r de dokter is gegaan, bijvoorbeeld omdat hy/zij dit genant vond, zal dit spontane verdwijnen ver­ klaren als een bewijs, d a t hy/zij zich terecht niet ongerust heeft gemaakt. Helaas krijgt de onver­ laat na 5 ä 8 weken toch onge­ luk.

^ßh Jilis wordt veroorzaakt door de rochaeta pallida, een splraal­ iet mige bacterie, welke snel n a er 101 besmetting in het bloed van de Euroi stheer' komt en in principe alle

kingen uit 'roseolen', kleine licht­ rode tot bruinrode vlekjes over het gehele lichaam of 'papels', kleine ronde, 2 ä 3 m m grote, rode verhevenheden van de huid, die meestal niet jeuken en soms k u n ­ n e n schilferen. Deze huidafwij­ kingen zijn zeer besmettelijk en kuimen n a 'genezing' h u n pig­ m e n t verliezen zodat er dan witte vlekjes overblijven. Op plaatsen waar het warm en vochtig is (ok­ sels, tussen de billen, de vrouwe­ lijke geslachtsorganen, in de lie­ zen, onder do borsten e.d.) k u n n e n de papels gaan woekeren en er als grote wratten gaan uitzien. De hierboven genoemde verschijnse­ len ziJn vaak niet alle (tegelijk) aanwezig. 9 De verschijnselen van het tweede stadium verdwijnen even­ eens zonder behandeling net als die van het eerste stadium spon­ taan. Soms h e r h a a l t het tweede stadium zich nog eens n a een p a a r weken, zij het dan in min­ der duidelijke mate. 9 I n hoeverre zich n a een j a r e n ­ lange 'rustpauze' het derde s t a ­ dium ontwikkelt is onvoorspel­ baar. Uit onderzoekingen blijkt, dat bij ongeveer 60 pet. van de niet behandelde syfilispatienten na het tweede stadium geen ver­ schijnselen van de late syfilis (stadium H l ) voordoen. SYFILIS DERDE STADIUM Ongeveer 2 ä 3 tot tientallen j a ­ r e n n a het tweede stadium k a n het derde stadium optreden. Hier­ bij zijn de verschijnselen van zeer ernstige tot levensgevaarlijke aard voornamelijk door aantasting van inwendige organen, met n a m e het h a r t en het bloedvatenstelsel. D a a r n a a s t zijn vaak de hersenen en zenuwen aangetast, waardoor een vroegtijdig dement worden optreedt of zich verlammingsver­ schijnselen kurmen voordoen. Ook in dit stadium zijn er huidafwij­ kingen aanwezig als grote knob­ bels en zweren die het beeld van een melaatsheid kunnen oproepen.

P a u l Ehrlich het salvarsan, een arseen preparaat, ontdekte. 0 Tegenwoordig behandelt men de syfilis met penicilline. Het principe is om gedurende 3 weken een bepaalde bloedconcentratie van Penicilline te handhaven, wat het nodig m a a k t 3 keer in de week een injectie te halen. Hierna bhjft m e n onder controle. Na 3 m a a n ­ den worden de bloedreactles op syfilis herhaald en zo nodig volgt er een tweede kuur. Op deze m a ­ nier is een volledige genezing m o ­ geiyk. Gelukkig zyn er nog geen aanwyzingen dat de spirochaeta pallida ongevoelig gaat worden voor penicilline.

Gonorroe Gonorroe ('druiper') komt zo'n 10 keer zo vaak voor als syfilis. I n tegenstelling tot de syfUis treden de verschynselen n a de infectie eerder op en zyn deze voor de p a ­ tient subjectief duidehjker merk­ baar. Gonorroe wordt veroorzaakt door de gonococ, een bacterie. •

vi

vy^

u %,

iM.

Z^"

(É

Q

=^Ä'\

^\

^v

/

V^

men van het lichaam k a n a a n ­ derlsB'*"­ Behalve besmetting via )t plB'ächtsverkeer k a n ook via a n ­ je dlB^ wegen een persoon syfilis igen en wel tijdens de geboorte » m i n n e e r de moeder besmet is), nerSiB Woedtransfusies (bloed van syfilispatient) en als 'be­ in l^Psziekte' bij artsen en ver­ ïgsters, die via wondjes a a n vinger besmet k u n n e n worden, [2« met een syfilis zweertje In en «iialdng komen.

"RJJRSCHIJNSELEN 3 ä 5 weken n a de besmet­ 5S M e doen zich de eerste verschjjn­ eeftllBea voor. Deze bestaan uit een Nrtje op de infectleplaats.

SYFILIS TWEEDE STADIUM Ongeveer 8 tot 12 weken n a de besmetting o n t s t a a n er algemene klachten zoals bij vele Infectie­ ziekten k u n n e n optreden, zoals moeheid, lichte koorts, hoofdpijn, spier­ en gewrichtsklachten. Het primaire zweertje is meestal reeds 'genezen', m a a r k a n nog aanwezig zijn. De zwelling van lymfeklieren treedt ook elders in het lichaam op. 0 Kenmerkend voor het tweede stadium zijn de huidverschiJnse­ len, welke zich in allerlei vormen k u n n e n manifesteren; de huidarts noemt de syfilis d a n ook de a a p onder de huidziekten. I n het a l ­ gemeen bestaan deze huidafwij­

De syfilisreacties zyn niet in alle gevallen van syfilis positief. Met n a m e in het begin van het eerste stadium zijn ze (nog) negatief. I n het tweede stadium zyn ze altyd positief en in h e t derde sta­ dium zyn de reacties by ongeveer 25 pet. der gevallen weer n e g a ­ tief geworden. Naast de reacties kunnen we ook vocht uit een sy­ filiszweertje of andere huidafwy­ king microscopisch onderzoeken op spirochaeten. BEHANDELING De behandeling in de middeleeu­ wen t a r t iedere beschryving. Er waren zweetkuren, die soms zo­ lang werden voortgezet, d a t de patient overleed. Ook kuren met kwik, in grote hoeveelheden toe­ gepast om de speekselvloed te s t i ­ muleren, leidde tot veel slachtof­ fers. De behandeling van deze ziekte, waarvan de ellende en de dodeiyke afloop wel bekend was, leverde ongehoorde bedragen op. Tekenend is de uitspraak, dat het probleem van de oude alchemisten hoe je van kwik goud kon maken, n u eindeiyk was opgeloost. P a s in h?t begin v a n deze eeuw kon de behandeling op meer verantwoor­ de wyze worden begonnen, toen

TRICHOMONAS een kleine parasiet, veroorzaakt slechts in een gering a a n t a l ge­ vallen klachten en d a n nog wel voornameiyk by de vrouw. Ook hier vinden we een wittige af­ scheiding uit de schede met klach­ t e n over jeuk. By de m a n zyn er meestal geen klachten; een e n ­ kele keer is er een wat branderlg gevoel by het plassen. CONDYLOMATA ACUMINATA veroorzaakt door een virus, geeft bloemkoolachtige wratj es a a n en rondom de geslachtsorganen. Het zyn i n principe gewone wratten (ook een virusbesmetting), die door de vochtige omgeving, waar­ in ze zich bevinden, gaan woeke­ ren.

KLACHTEN B I J DE MAN De eerste verschynselen treden ongeveer 2 ä 5 dagen n a de Infec­ tie op en bestaan uit een pyniyk, branderlg gevoel tydens het plas­ sen. De urine is troebel en tussen door bestaat er een troebele, groen­gele afscheiding (pus, etter, ook wel druiper).,Dit vocht bevat evenals het sperma, zeer veel go­ nococcen. De top v a n de penis ('eikel') Is vaak rood ontstoken. I n het algemeen voelt de patient zich niet ziek. KLACHTEN B I J DE VROUW Ook by de vrouw treden d eeer­ ste verschynselen n a 2 ä 5 dagen op, m a a r deze zyn van geringere a a r d d a n by de m a n . De afschei­ ding van pus uit de schede wordt vaak niet opgemerkt, het plassen Is meestal slechts weinig b r a n d e ­ rlg, de roodheid van de s c h a a m ­ lippen en de schedewand Is vaak afwezig. Soms bestaat er jeuk.

DIAGNOSE Het stellen van de diagnose sy­ f Uis zonder technische hulpmidde­ len is soms moeilijk, vooral in het tweede stadium, omdat de huid­ afwtjkingen van uiterlijk sterk k u n n e n verschillen. Verwarring met andere huidziekten is d a n mogelijk. Wordt deze 'andere huidziekte' behandeld, omdat de syfilisverschijnselen ook wel spon­ t a a n waren verdwenen, de syfilis­ patient voor genezen worden ver­ klaard. D a a r o m zijn er n a a s t h e t klinische beeld speciale bloed­ onderzoekingen nodig, waarvan de Wassermanreactie wel de b e ­ kendste is. By de syfilispatient circuleren er in het bloed bepaalde antillchamen, die het lichaam vormt tegen de syfilisindringers. Aan het afgenomen bloed van een mogeiyke patient wordt een be­ paalde stof toegevoegd, welke de eigenschap heeft zich t e binden a a n deze circulerende antillcha­ men. Deze koppeling k a n zicht­ baar worden gemaakt, byvoorbeeld als een neerslag in een reageer­ buis.

een irritante jeuk als gevolg van een ontsteking van de schede­ wand, welke er wat rood uitziet en een wit beslag vertoont. 3 y de m a n ontstaat er een kortdurende periode v a n klachten over een wat brandend gevoel by het plas­ sen en een wat rood uitziende top van de penis met wit beslag.

SCHAAMLUIS de pediculosis pubis, ofwel p l a t ­ jes, worden veroorzaakt door een van de vele soorten luizen (fami­ lie van de hoofd­ en kleerluis) en voelt zich speciaal t h u i s in h e t schaamhaar. Dit U ä 2 m m grote platte diertje ligt plat op de huid en klemt zich met zyn pootjes a a n een h a a r vast. De eieren (neten) plakt ze a a n de h a r e n vast. Op gezette t y d e n zuigt de volwassen luis bloed op uit de huid, w a a r n a ter plaatse een klein bloedinkje en een hevige jeuk ontstaat. B e ­ halve In het s c h a a m h a a r k u n n e n we de schaamluis tussen de h a ­ ren van oksels, benen, borst en zelfs tot in de wimpers vinden. I n het hoofdhaar komen ze nooit. Los v a n h e t menseiyk lichaam k u n n e n ze wel zo'n 24 uur leven zodat besmetting via beddegoed zeer wel tot de mogeiykheden be­ hoort. De behandeling kan zeer simpel geschieden door Noury­ hoofdwater, dat je zo by de a p o ­ theek kunt halen.

BELOOP I n tegenstelling tot by de syfilis verdwynen de ziekteverschynselen by de gonorroe in het algemeen niet spontaan; zonder b e h a n d e ­ ling breidt de lU'ineweginfectle zich uit tot de inwendige (ge­ slachts) organen. By de m a n met n a m e tot de prostaat (veel a a n ­ drang tot urineren, koorts en vaak ook p y n tydens de ontlasting) of de zaadleiders (een zeer p y n ­ Ujke ontsteking die, mdien niet snel behandeld, tot steriliteit leidt). By de vrouw k a n de ontsteking zich vanuit de sche­ de uitbreiden n a a r boven en k a n er een baarmoederontsteking o n t ­ staan, die zich vervolgens weer verder k a n uitbreiden tot de eilei­ ders en de eierstokken (hevige on­ derbuikspynen). 9 Bij zowel de m a n als de vrouw k a n er een ontsteking van h e t laatste deel van de endeldarm o p ­ treden. De verschynselen hiervan zyn een brandende p y n a a n de anus, krampen en een bloederige ontlasting, welke met zeer veel p y n gepaard gaat. BEHANDELING Na de ontdekking van de peni­ cilline is, net als by de syfilis, de behandeling sterk vergemakke­ lykt. Het is echter wel zo, dat de gevoeligheid van de gonococ steeds minder wordt. AanvankeUjk was de gonococ zeer gevoelig voor p e ­ nicilline, zodat men kon zeggen, dat gonorroe de enige ziekte was, w a a r v a n m e n twee keer in de week kon genezen. De dosis p e ­ nicilline die nodig is om de gono­ coccen met één injectie te doden is in de loop der Jaren zo'n 10 ä 50 keer zo hoog geworden. 9 Momenteel bestaat de behande­ ling uit penicilline in hoge dose­ ring gedurende 1 tot 3 dagen.

Andere geslachtsziekten CANDIDIASIS een schimmelinfectie, die voor­ nameiyk by de vrouw klachten k a n veroorzaken, met n a m e van een wittige, o n a a n g e n a a m rieken­ de afscheiding (witte vloed) en

SCHURFT De scabies, wordt veroorzaakt door een myt, die zich onder de huid ingraaft en gangetjes vormt. Dit graven doet de m y t vooral 's nachts, zodat er In bed veel wordt gekrabt. Deze m y t e n kmi­ n e n we over h e t gehele lichaam aantreffen (speciaal a a n de h a n ­ den) en veroorzaken een zeer bont beeld van pukkels, blaasjes, kors­ tjes en krabeffekten. Ook hier helpt Noury­hoofdwater.

Voorkómen Vroeger beschermde men de om­ geving door de zieke te isoleren in k a m p e n buiten de stad. T e ­ genwoordig is er alleen nog m a a r een dringend advies zich in de besmetteiyke fase van de ziekte te onthouden v a n geslachtsver­ keer. Tesamen met een voldoende kennis v a n geslachtsziekten en een sociaal verantwoordeiykheids­ gevoel k u n n e n we zo een heel eind komen. 9 Helaas bestaan er nog geen anti­geslachtsziekten­prikken' zo­ als tegen pokken en dergehjke. Men is hier wel druk mee a a n het experimenteren. Proeven met ge­ dode syfilis bacteriën op k o n y ­ nen zyn al zover, dat 37 injecties met tussenpozen van elk 2 weken gegeven, voldoende z y n . . . Ook l a a t een geslachtsziekte geen im­ muniteit n a zoals de rode hond en andere kinderziekten vaak doen zodat je na genezing van een ge­ slachtsziekte meteen weer besmet k u n t worden 0 Tot op zekere hoogte k a n m e n zich tegen geslachtsziekten be­ schermen. Het condoom is het b e ­ kendste middel, m e n beweert zelfs wel eens, dat het condoom vroe­ ger is uitgevonden ter bescher­ ming tegen geslachtsziekten. Ook het zich zo snel mogeUjk n a het kontakt uitvoerig met zeep was­ sen zou enige bescherming bieden evenals h e t meteen n a de ge­ meenschap urineren een gonorroe k a n voorkomen (soms). Maar met deze hulpgrepen ben je net zo afhankeiyk van het geluk als by het voor het zingen de kerk uit­ gaan.

J

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen