Ad Valvas 1973-1974 - pagina 306
4
LAGER COLLEGEGELD; VOOR HOE LANG? Foto Lane
Woltring
V l a k v o o r d e a a n v a n g v a n d e b e h a n d e l i n g v a n h e t collegegeld i n d e 2e k a m e r , g a l m d e n d e b o y c o t l i e d e r e n o v e r h e t B i n n e n h o f . Ongeveer tweeduizend s t u d e n t e n uit alle delen v a n h e t l a n d w a r e n n a a r D e n H a a g getrokken voor de landelijke protestaktie v a n h e t LOG. De LOG-spreker H a n s A k k e r m a n s stelde in h e t slotwoord d a t de regering niet m o c h t toegeven a a n de eis v a n V e r m a a t ( A R P ) e n K V P o m n u af t e s p r e k e n , d a t h e t collegegeld i n d e t o e k o m s t w e e r o m h o o g zou m o e t e n g a a n . V e r d e r s t e l d e hij d a t h e t p a r l e m e n t n i e t m o e s t p r o b e r e n o m d e a l o m a l s o n r e c h t v a a r d i g b e s c h o u w d e 1000-gulden w e t u i t t e v o e r e n i n d e v o r m v a n e e n n a v o r d e r i n g o v e r 1972-'73, m a a r d a t i e d e r e e n zijn g e l d t e r u g m o e s t k r i j g e n . Sprekers v a n CPN, P S P e n P P R sloten zich hierbij a a n . D a a r n a werd een begin g e m a a k t m e t een uniek gebeuren in de nederlandse parlementaire geschiedenis: het intrekken van een geen twee j a a r oude wet, vanwege h e t grote verzet ertegen. VERLAGING Woorst die a a n de pers was uitgedeeld stond oorspronkelijk 'als Reeds de eerste dag van de b e h a n voorwaarde' een onderwijsbijdrage deling bleek een ruime meerdervan 1000 gulden in h e t studie-fiheid van de K a m e r voor verlaging nancieringsplan van Klein. Later van h e t collegegeld, z« h e t om verwas 'voorwaarde' doorgestreept en schillende redenen. vervangen door h e t woord 'prinDe progressieve partijen (CPN. cipe'. PSP, PPR, D'66, PvdA) waren van De Leeuw (CPN) vroeg h e m hoe mening dat h e t onderwijs gratis h e t n u precies zat en kreeg als diende te zijn en t e n laste zou antwoord d a t h e t inderdaad geen moeten komen van de algemene middelen. Zij stelden de Brauw ^ voorwaarde was. De ARP meende d a t m e n een veer moet laten voor verantwoordeiyk voor de onrust op de rust en orde op de universiteit, de universiteiten. M a s m a n van de m a a r stelde wèl de genoemde voorPvdA 'wees vooral op de lakunes waarde. De andere partijen waren in de wetgeving waardoor de boytegen h e t hele wetsontwerp. cot mogeiyk was geworden. Op d a t « l o m e n t viel de Brauw hem in de rede en stelde d a t de wet dan a l KAMERMEERDERHEID leen m a a r dicht gemaakt moest Terwijl er aldus een K a m e r m e e r worden zonder verlaging van h e t derheid voor h e t bedrag van 500 collegegeld. M a s m a n ging door gulden, zonder meer was ontstaan, over de gebrekkige wetgeving en deed de regering opnieuw water in draaide om h e t kardinale punt de wijn. Ook Van K e m e n a d e zag heen. Bakker onderbrak h e m met 'met Ter Woorst in h e t verziekte de vraag: Was de PvdA niet geklimaat op de universiteit', de b e woon tegen 1000 gulden collegelangarijkste reden voor de verlageld? ging. Met Vermaat en Ter Woorst Daarop sprong Vermaat (ARP) in is ook de regering van-mening dat door erop te wijzen d a t h e t o n t de wet slechts tijdelij'i is en dat breken van een goed stelsel van een 'redelijke onderwijsbijdrage studiefinanciering toch h e t b e van de student gevraagd m a g worlangrijkste bezwaar van de PvdA den.' Het bedrag van 500 gulden was. M a s m a n gaf hem t e verstaan werd volgens Van Kemenade in dat de diskussie n u ging over kolNota Studie-financiering 'slechts legegeld, d a t PvdA tegen de 1000 als voorbeeld' genoemd. I n tegengulden was en d a t hij niet wilde stelling tot de PvdA en andere p r a t e n over studiefinanciering linkse partijen die in h e t wetsontm a a r pas n a de hoorzitting van de werp 'een stap of weg n a a r gratis K a m e r over h e t plan Klein. onderwijs' zagen, sloot de regering een verhoging in de toekomst VOORWAARDE niet uit. De KVP'er Ter Woorst wees op het 'verziekt' klimaat op de universiteiten en deelde mee d a t de overgrote meerderheid van zijn fraktie terwille van h e t herstel van verhoudingen m e t en op de universiteiten akkoord ging m e t de 500 gulden. I n de speech van Ter
INITIATIEF-WET_yPSP V a n der Lek en v. d. Spek hadden een initiatief wetsontwerp geproduceerd voor terugkeer n a a r 200 gulden en verrekening over de afgelopen 2 Jaar op basis van O gul-
den. Dit voorstel doen ze omdat n a a r h u n mening, amendering van h e t 500 gulden voorstel geen zin heeft. Bond dit voorstel ontspon zich een d i s k u ^ i e over de vraag of h e t w.o. als kollektieve voorziening gezien k a n worden. De Brauw meende van niet en stelde d a t een technische definiëring van onderwijs als individueel goed, m e n had immers individueel de vrije keuze, de politiek een stuk eenvoudiger zou maken. M a s m a n wees h e m erop d a t dit bU een fietspad ook h e t geval is. Voor h e t P S P voorstel zullen alleen P S P , P P R en CPN stemmen. "" CONTROLE Uitgebreide beschouwingen werden gewijd a a n de h a n d h a v i n g van de orde op de universiteiten en hogescholen. De ARP, CHU, K V P en DS'70 deden h u n uiterste best de verantwoordelijkheid voor het mislukken van de uitvoering van de wet van zichi af t e schuiven De CHU'ers Leijenhorst en De Brauw meenden d a t ook zonder de 1000 gulden er een kwestie Daudt, bezettingen van instituten, eenzijdig ideologische overvallen en als klap op de vuurpijl een advertentie voor een marxistische hoogle-
Studenten verstoorden opening Erasmusgebouw
Enkele honderden studenten h e b -^ben vrijdagmiddag k a n s gezien om de officiële opening van het; E r a s musgebouw, complex van de k a tholieke universiteit t e Nijmegen, volledig t e verstoren. De s t a a t s sekretaris van onderwijs en wetenschappen, dr. Klein, heeft zelfs niet de kans gelcregen om h e t gebouw te betreden. Van de rond 400 ^)fficiële genodigden was een groot a a n t a l h e t zelfde lot beschoren.
Aan h e t begin van de blokkade van h e t 20 verdiepingen tellende gebouw werd de nationale driekleur verwijderd en — onder h e t zingen van de 'internationale' — vervangen door een rode vlag. Een van de actie-voerende studenten had een afschrift van de rede weten te bemachtigen die d« staatssecretaris zou uitspreken. Enkele alinea's werden via een m e gafoon voorgelezen en vervolgens
door de van spandoeken voorziene studenten becommentarieerd. De studenten hebben aangekondigd d a t tijdens alle onderdelen van h e t p r o g r a m m a ter gelegenheid van de viering van h e t 50-jarig bestaan van de k a t h . universiteit acties zullen worden gevoerd. De studenten geven m e t h u n acties uiting a a n l i u n ongenoegen over de beknotting van h u n invloed op de gang van zaken by de imiyersiteit.
r a a r waren geweest. ARP en KVP meenden d a t de verkiezingsbelofte van de progresäeve drie in K e e r p u n t : nl. 'ongedaanmaking v a n de /lOOO-wet' in belangrijke m a t e a a n de onrust h a d d e n bijgedragen. Om te voorkomen d a t het beleid van een CvB verstoord wordt door beslissingen van een universiteitsraad of fakulteitsraad pleitte men ervoor d a t deze organen daarover niets meer te zeggen zouden krijgen en d a t alles wat met beheer te m a k e n heeft in h a n d e n van h e t CvB gecentraliseerd wordt. De progressieve partijen wezen erop dat h e t verzet en de onrust toch vooral verklaard moesten worden uit de verhoging van h e t kollegegeld en wezen de beschuldigingen van de h a n d . MAATREGELEN Klein en V a n Kemenade kwamen met een heel pakket van m a a t r e gelen. Bij de inschrijving zou ledereen die h e t recht wil hebben gebruik te m a k e n van onderwijsvoorzieningen 500 gulden betalen. Onder onderwijsvoorzieningen kan men d a n alles rekenen waarbij de studenten iets wordt geleerd, dus ook praktika voor extraneï (tent a m e n - s t u d e n t e n ) examen. De minister zou hiervan b i n n e n kort een definitie geven. ' Klein stelde d a t deze regeling ook voor avond- en zaterdagstudenten zou gelden. Verder zon de minister richtlijnen verschaffen a a n de CvB' over de informaties die de universitaire a d m i n i straties moeten bevatten en a a n de minister verschaft moeten worden. Wanneer in de universiteitsr a a d besluiten worden genomen die hiermee strijdig zijn zullen ze door de minister vernietigd worden. Fakulteitsraden zouden hierover geen beslissingen kunnen n e men, dus gebonden zijn a a n verdere uitvoeringsbesluiten van h e t CvB. De regering stelt ook voor alleen die studenten tot de examens toe te laten, die collegegeld betaald hebben (zoals a a n de VU) en van h e n die zonder betaling toch exam e n doen, h e t examen nietig te verklären. Stafleden die zich a a n deze bepalingen onttrekken k u n n e n gestraft worden ('van berisping tot ontslag'). De PvdA stelt voor een boete van 10.000 gulden te zetten op h e t onrechtmatig examen doen, de regering is d a a r niet tegen. Een serie~ maatregelen die ons a a n de VU bekend In de oren klinkt m a a r waarbij opgemerkt werd door Van Kemenade d a t ze alleen m a a r goed funktioneren als iedereen meewerkt. D a t is misschien de les die getrokken is uit de boycotperikelen a a n de VU. Een lek werd hierin geconstateerd: niet-beursstudenten k u n n e n zich als extraneïs inschrijven, zonder h e t recht op kinderbijslag te verliezen. Het is afhankeUjk van de
uitvoering van de controle op de universiteiten of m e n dan ook aan h e t onderwijs k a n deelnemen. NAVORDERING De regering stelt voor de rechtsgeiyidieid te bevorderen door degenen die i n '72/'73 niet betaald hebben, niet tot de examens toe te laten, tenzij ze alsnog betalen Bovendien kan h e t examen nietig verklaard worden wanneer men niet a a n zijn bepallngsverplichtingen heeft voldaan. N a a r h u n mening k a n uitvoering van een onrechtvaardige wet nooit rechtsgelijkheid brengen. PPR, P S P en CPN stellen een verrekening op basis van O gulden voor. o ê rechtse partijen en de chisten-demok r a t e n gaan akkoord met de navordering van 1000 gulden. Terugbetaling zou de demokratie in gev a a r brengen, m e n moet geen consessies doen a a n wetsontduikers De PvdA-voegl a a n h e t rijtje halveringen (halve gratie voor A^ WDMbestuurders, halverinf; Deimendal, halvering collegegeld' ook de halvering van de navordering toe. ORDE EN R U S T ? De vraag die steeds tei-ugkeerd' was: Wordt door dit wetsontwerp de beoogde rust bereikt? De regering meent van wel en spreekt van vertrouwen i n h e t personeel en redelijke studenten. De CHU en DS'70 meenden van niet, zagen alle concessies als olie CH) h e t vuur, en eisten wetshandhaving d.w.z scherpe controle en maatregelen tegen bezetters. De ARP en KVP zagen d a a r ook h e t meest in, maar konden akoord g a a n met een tijdelijke collegegeld verlaging. De PvdA sprak ook van vertrouwen. De CPN meende d a t het wetsvoorstel 'een geest van vertrouwen ademde'. A. d3 Leeuw karakteriseerde h e t als een knevelwet, die traditionele vrijheden van extraneï, staf, en studenten aantast. Hij zag een taakverdeling binn e n h e t kabinet: de PvdA zorgt voor de rust, de confessionelen voor een toekomstige verhoging van h e t collegegeld. Ook de PPR en P S P waren sterk gekant tegen de a a n t a s t i n g van deze vrijheden en zagen de oplossing meer in terugkeer n a a r 200 gulden. 'Toen wa^ de rust ook verzekerd'. I n elk geval blijkt m e n in Den H a a g uit te gaan van de realistische stelling d a t h e t van de stud e n t e n en staf zelf afhangt of de r u s t terugkeert. Of de kontrole de boete, de navordering en het tijdehjk k a r a k t e r van de wet een bijdrage daartoe zijn. Is zeer de vraag. Het LOG heeft al aangekondigd de navordering te bestrijden. De SRVU belegt op dinsdag 21 mei een algemene vergadering om t e p r a t e n over de verdere-akties voor afschaffüig van h e t collegegeld en wat er verder met de nav o r d e r i r ^ moet gebeuren. JEROEN SARIS
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 24 augustus 1973
Ad Valvas | 370 Pagina's