Ad Valvas 1974-1975 - pagina 49

20 SEPTEMBER 1974

22e JAARGANG — NUMMER 3

DEZE WEEK; • Milieuverrijking en aankleding gebouwen en terreinen, pag, 2 • Is het einde van de huurboycot in zicht? pag. 3 • Een teleurgestelde prof. Van Zuthem neemt afscheid, pag. 3 • Onvrede met een veelheid van dingen uit zich in de i n gezonden stukken, pag. 4 • Het universitair onderzoek wordt steeds meer bedreigd, pag. 5 • Rectorenconferentie in Bologna, pag. 11

MVÉEKBBAD VRIJE UNIVERSITEIT

•

Het derde werkstuk van de commissie Wiegersma, pag. 12

4^i

^•-gi-^a

gebruik van de inschrijvingsrechten.

ONDERWIJSBEGROTING:

erder bezuinigen op wetenscliappeiijl(

naerwijs door Tom, de Greef ïlet wetenschappelyk onderwijs en het hoger beroepsonderwijs moeten uitgroeien tot een systeem van hoger onderwijs, waarin een grote verscheidenheid van opleidingsmogelijkheden aanwezig is. Iedereen die de begaafdheid heeft wordt tot het hoger onderwijs toegelaten, maar dat betekent niet dat ook iedereen kan studeren wat hij wil. Dat hangt af van de capaciteit van de opleiding en de maatschappelijke behoefte aan afgestudeerden uit de betreffende studierichting. Het komend jaar zullen voor het wetenschappelijk onderwijs niet veel extra middelen ter beschilddng komen. De investeringen worden in vergelijking met vorig jaar verminderd met 108 miljoen. Voor alle universiteiten en hogescholen zullen het komend jaar 170 extra personeelsplaatsen ter beschikking worden gesteld, die echter niet automatisch verdeeld worden. Over het algemeen zal men van de nullijn moeten uitgaan. Ook een deel van de exploitatiekosten en de investeringen worden niet automatisch verdeeld. Dit blijkt uit de onderwijsbegroting, die afgelopen dinsdag aan het Parlement is aangeboden. In de gehele onderwijsbegroting zit een aanzienlijk accres, maar het grootste gedeelte hiervan gaat naar de andere vormen van onderwijs, het wetenschappeiyk onderwijs deelt daar maar weinig in. In de onderwijsljegroting wordt 271,5 miljoen aan nieuwe maatregelen of Intensdvertngen uitgegeven. Het wetenschappelijk onderwijs neemt hiervan haast 24 miljoen voor zijn rekening. Toonde de begroting voor de universiteiten en de toelichting erop van vorig jaar nog aanzienlijke overeenkomst met die uit het tijdperk van minister De Braauw, de onderwijsbewlndslieden hebben zich nu grotendeels losgemaakt van de uitgangspunten van hun DS'70 voorganger. Het verschil Is dat het beleid ten aanzien van de universiteiten nog stringenter geworden Is en dat de herstructurering (het plan Posthumus) een extra accent krijgt. Het inbouwen van structurele studentenstops is ook nieuw In deze begroting. Het universitaire personeel krijgt de wacht aangezegd: de bewindslieden verwachten van hen een 'versterkte inzet'. Als voorbeeld hiervan worden de werktijden en de nevenwerkzaamheden naar voren gehaald. VRAAG EN AANBOD Om de noodzaak van structurele studentenstops verder uit te werken wil minister Van Kemenade in het najaar komen met een nota over vraag en aanbod VJai afgestudeerden uit het wetenschappelijk onderwijs. Men wil daarbij de maatschappelijke behoefte aan afgestudeerden per studierichting nagaan. De grote

-wstfr

7'-

P^% i

>

toeloop en de dreigende werkeloosheid van academici hebben de bewindslieden een herbezinning ingegeven. Een uitbreiding van de capaciteit van die studierichtingen waarvoor een grote belangstelling bestaat, moet worden afgewogen tegen een geraamde behoefte aan afgestudeerden en tegen het beslag dat een dergelijke uitbreiding legt op de beschikbare middelen.' Toch blijft het uitgangspunt dat zoveel mogelijk tegemoet moet worden gekomen aan de vraag naar hoger onderwijs. 'Hieraan kan evenwel geen recht worden ontleend om te worden toegelaten tot een specifieke opleiding die voor de uitoefening van een specifiek beroep voorbereid.' Zulke beroepen vindt minister Van Kemenade die van arts, tandarts, dierenarts, apotheker en theoloog. Maar niet alleen voor deze beroepen zal In de toekomst de behoefte de leidraad van het toelatingsbeleid zijn. 'De onzekerheden nemen toe, wanneer de beroepsuitoefening minder specifiek gericht is op één bepaald beroep. Niettemin zal het noodzakelijk zijn ook voor deze afgestudeerden tot een, zij het globale, behoeftebepaling te komen.' DIFFERENTIATIE In het hoger onderwijs van de toekomst zal sprake moeten zijn van een sterke differentiatie. Dit moet bereikt worden door aan het onderwijsprogramma nieuwe doelstellingen en nieuwe programmatische kaders te geven. Naast de sterke beroepsoriëntetle zou hierdoor de algemene vorming een zelfstandig belang kunnen krijgen. Dit zou dan een geheel nieuwe studie-

richting worden. De gedachten gaan daarbij uit naar een niet al te lange cursusduur, tijdens welke algemene vakken gegeven worden. Men gaat er daarbij van uit dat er een groot aantal maatschappelijke functies zijn, dié geen specifieke beroepsopleiding vereisen, maar waarvoor een voortgezette academische opleiding dienstig is. In Nederland is deze gedachte het eerst gelanceerd door de commissie De Moor in het rapport 'Het overheidsbeleid inzake het tertiair onderwijs', dat dateert van najaar 1971. Over de vorm van het hoger onderwijs in de toekomst ligt een voorontwerp van wet, die nog

ingediend is door minister Van Veen. Op het ogenblik vindt over dit voorontwerp een herbezinning plaats. Voor het einde van het nieuwe parlementaire jaar wil minister Van Kemenade laten weten wat hij aan dit voorontwerp wil veranderen. Wel vindt de minister nu al dat de hbo sector verstevigd moet worden alvorens deze in staat en bereid is samen te werken met het w.o. Omdat de nieuwe wetgeving ingewikkeld is, wil de onderwijsminister experimenten mogelijk maken. HERSTRUCTURERING Het wetenschappelijk onderwijs is te star gebleven. De traditionele eenvormigheid in uitgangsmogelijkheden is al enige tijd niet meer in overeenstemming met de maatschappelijke behoefte en met de belangen der studerenden. Daarom moet er achter de herstructurering haast gezet worden. Naast de differentiatie, die door de herstructurering bevorderd moet worden, is ook de procesbeheersing een doelstelling van de herstructurering geworden. Daarvoor moeten de inschrijvingsrechten billijk verdeeld worden en de omloopsnelheid van de in het onderwijs geïnvesteerde middelen vergroot. Omdat er grote capaciteitsproblemen zijn vindt minister Van Kemenade de grotere omloopsnelheid des te urgenter. Hij betreurt het ook dat het wetsontwerp herstructurering al zo lang een slepende zaak is. In de begroting staat niet vermeld wanneer de wet eventueel op de universiteiten ingevoerd moet worden. Officieel werd eertijds het studiejaar 1975-'76 genoemd en dit wordt ook nu nog aangehouden. Insiders weten echter te melden dat een jaar uitstel van de Invoering in de compromissenportefeuille van de minister zit voor de parlementaire behandeling. Ten aanzien van de herstructurering wordt ook nog opgemerkt dat men op het depai-tement werkt aan een sluitende controle op het

PARKEERBEDRAGEN In de begroting zijn een aantal parkeerbedragen opgenomen. In het verleden kreeg iedere universiteit automatisch een verruiming van de middelen. Deze zullen echter nu in overleg verdeeld worden. Een eerste overleg hierover zal op 23 september plaatsvinden met staatssecretaris Klein. De 170 extra personeelsplaatsen zullen gebruikt worden om in knelpunten in het beheer van de universiteiten te voorzien. Voor de investeringen is een bedrag van 363 miljoen uitgetrokken. Hiervan is 178,3 miljoen voor lopende bouwwerken, de resterende 184,7 miljoen is voor nieuwe bouwwerken. 'Deze werkwijze bevordert een flexibel beleid dat gericht is op een zo hoog mogelijke produktie met de gegeven middelen. Over het beddenaantal van de nieuwe academische ziekenhuizen bestaat nog onzekerheid. Een commissie van het College van Ziekenhuisvoorzieninlen gaat zich buigen over het beddenaantal. In het verleden is hier al strijd over geweest. Amsterdam wilde vasthouden aan het oorspronkelijke aantal van ruim duizend, terwijl Leiden meende met aanzienlijk minder toe te kunnen. De commissie zal zich ook bezighouden jnet de inpassing van de nieuw te bouwen academische ziekenhuizen in het landelijk en regionaal ziekenhuisplan. In de begroting staat vermeld dat het voornemen bestaat nog in 1974 de onderbouw van het academisch ziekenhuis in Amsterdam te doen aanvangen. Staatssecretaris Klein sloeg echter al op 23 augustus van het vorige jaar de eerste paal voor het nieuwe ziekenhyis. Daarna is men niet direct opgehouden met heien, maar veel verder dan het in de grond slaan van een aantal palen is men niet gekomen. Op de vraag of de staatssecretaris nu binnenkort in Amsterdam een nieuwe paal komt slaan had hij slechts een brede en gulle lach als antwoord.

Advertentie

START FRIESE VESTIGING LIJKT ZEKER Onder deze kop heeft de Universiteitskrant Groningen een gesprek met staatssecretaris dr. G. Klein samengevat, over de oprichting van een Friese universiteit in Leeuwarden. De staatssecretaris is vooral gecharmeerd over de stapsgewijze benadering, welke gevolgd wordt. Deze benadering uit zich in het voortdurende overleg wat er is tussen Haagse ambtenaren, de vertegenwoordigers van de provincie, de Agogische Akademie Leeuwarden en de Rijksuniversiteit Groningen. Deze werkwijze zou, volgens de staatssecretaris, voorkomen dat er tijd en energie verloren gaat en dat de plannen niet pas op het einde door do centrale overheid met een

ja- dan wel, nee-uitspraak gekonfronteerd worden. Het ligt in de bedoeling van de Fries-Groningse werkgroepen een integratie tot stand te brengen tussen een experimentele sociale fakulteit, met afstudeerrichtingen psychologie, sociologie en peda/andragogie, en de Agogische Akademie, waarop men een praktijkgericht HBO-diploma kan behalen. Op de perskonferentie n.a.v. de onderwijsbegroting heeft staatssecretaris Veerman met nadruk herhaald om in ieder geval tot een ruimtelijke integratie van de Agogische Akademie, de Lerarenopleiding Ubbo Emius en een experimentele sociale fakulteit in Leeuwarden te komen. A.V.—U.K.

bel: 712709 of:070-514051

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen