Ad Valvas 1974-1975 - pagina 191

13 D E C E M B E R 1 9 7 4

11

PROF. DE GROOT:

fiasco

erstructureri

universiteiten misschien vijf jaar" op tafel gekomen, en afgewezen — als een touwtrek-argument, dat in strijd is met goede planning — maar of het in de motieven van de deelnemers helemaal uitgewerkt was, is op zijn minst onzeker. Hoe dan ook, er werd over deze zaak op een gegeven ogenblik, merkwaardig genoeg gestemd; er bleek een kleine meerderheid te zijn voor vier jaar Zo is dat de basis geworden waarop de regeringscommissaris met zijn werk begon." HEILIG

Tien jaar werken aan de herstructurering is op een fiasco uitgedraaid. Aan het begin van het denken over Posthumus' plannen moest gekozen worden tussen een afgestudeerde die in wezen een baccalaureus Angelsaksische stijl zou zijn of een doctorandus Nederlandse stijl. Men koos toen voor het laatste. Hierop koersend, waarbij de Angelsaksische graad vermeden werd, is men nu na tien jaar dicht bij die Angelsaksische opvatting terecht gekomen. Er gaan nu dan ook stemmen op, die zeggen goed, laten we dan nu maar echt naar het Angelsaksische systeem gaan. Deze visie op tien jaar herstructurering bracht prof. dr A. D. de Groot, belangrijk adviseur van O W en hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam, op een vergadering van het Nederlands Genootschap van leraren naar voren. Hij sprak daar over „Onderwijsvernieuwing volgens plan: kan dat?" Als voorbeelden van onderwijsvernieuwing behandelde prof. D e Groot de herstructurering van het wetenschappelijk onderwijs en de invoering van de middenschool. Voor onderwijsvernieuwing is een plan nodig, volgens prof. De Groot. Maar het is mogelijk dat er voor een plan twee concepties zijn en die moet men niet verwarren. Ook kunnen ze vaak niet gemengd worden. „Tussenvormen hebben dikwijls alleen de nadelen van beide; compromissen tussen plannen leiden meestal naar de hel — ook dat zouden we kunnen weten, als we van de geschiednis leerden." Prof. De Groot pleit voor een „strategie van het doordachte pakket van voorstellen". Het stelt deze strategie tegenover „de in de politiek veel gebruikelijker, haalbaarheidstactiek per stuk", d.w.z. per maatregel (waarmee men apart kan marchanderen), of per doelstelling (waarover men apart kan touwtrekken)." Met een simpel beeld maakt de onderwijsgeleerde zijn voorkeur duidelijk: „Als men een tafel ontwerpt moet men niet over de lengte van iedere poot apart gaan discussiëren . . . "

ontlenen aan een meer ethologische beschouwing van ons land en volk; een relatief klein gebied, waarin van nature vreedzame dieren hun door overbevolking oplopende frustiaties en agressieneigingen plegen te verwerken in een versterkte territoriumdrift. Al die, kleinere of grotere territoria, waarin wij ons, op grond van onderscheiden zuilen, disciplines, partijen en partijtjes en andere belangengroepen en clubs verschansen — nooit zonder uiterst principiële argumenten, zoals bekend — hebben ons waarnemingsvermogen voor verschillen verscheipt en voor overeenkomsten verzwakt. Het gevolg is dat wij goed zijn geworden in de kunst van de coëxistentie — op zich een deugd — maar slecht in het over de grenzen heenkijken, en in de kunst van de samenwerking. In een dergelijke cultuur hebben nationale plannen — vernieuwingen volgens plan — weinig kans." De geschiedenis van de herstructurering geeft prof. De Groot als een van de voorbeelden van een planmatig slecht verlopen vernieuwing. In het begin van de zestiger jaren was er in Nederland een algemene ongerustheid over het lage rendement van het wetenschappelijk onderwijs en over de lange studieduur. Later kwamen daar de vraagstuk-

j ^ ^ nb

Met deelneming van de Commissie van de Europese Gemeenschappen werd de afgelopen maand in het 'Chateau Rohan' te Straatsburg de Europese Stichting voor Wetenschappen (ESW) formeel opgericht. De Stichting, waarin 45 wetenschappelijke instellingen uit 15 landen vertegenwoordigd zijn zal

CONSUL ALGEMENE ZAKEN Zijn/Haar taak zal onder meer omvatten: — coördinatie v a n consulactiviteiten met betrekking tot contacten tussen consuls onderling en die van consuls met Commissie van Beheer, Uilenraad, decanen, psychologen, pastores, G.U.-beheerders, etc. — coördinatie v a n activiteiten binnen h e t wijkcentrum, zoals h e t begeleiden v a n bestuur, commissies en medewerkers, het onderhouden v a n contacten met de gemeente Amstelveen, andere wijkcentra, J.A.C., etc. De werkzaamheden zullen ± 20 uur per week in beslag nemen. De beloning is conform de regeling die geldt voor studentassistenten, uitgaande v a n 5 eenheden. Dit komt neer op minimaal ƒ 800,— en maximaal ƒ 1000,— bruto per m a a n d , afhankelijk van leeftijd. Sollicitaties voor 6 j a n u a r i 1975 t e richten a a n : De secretaris van de Stichting Studentenhuisvesting, Drs. A. v a n der Zweep, Hoofdgebouw Vrije Universiteit, kamer oA-29, De Boelelaan 1105, Amsterdam.

Büro 'De Werkstudent'

. . . a l s e r a a n h e t e i n d v a n j e geld n o g zoveel m a a n d over i s . . . d a n e v e n 32 85 55 of 23 23 67 bellen of zonder kosten inschrijven op leidseg r a c h t 110 a ' d a m - c . m a a n d a g t / m v r i j d a g v a n 9.00-17.30 uur c o l l e g e k a a r t -t- losse p a s f o t o m e e n e m e n .

de minister hadden daar geen tijd voor. Maar de meeste aanwezigen waren voor het verlenen van de titel van doctorandus boven die van baccalaureus, want tot deze vraagstel-" ling was de tegenstelling tussen de beide groepen teruggebracht. Bleef over de vraag of de doctorale opleiding nu vijf of vier jaar moest worden. De aanhangers van het doctoraal waren voor vijf jaar. De aanhangers van de „Angelsaksische stijl" — die bleven denken dat het toch wel een baccalaureus vermomd als doctorandus zou worden — waren uiteraard voor vier jaar. Maar waarschijnlijk liepen de motieven door elkaar. In de discussie was weliswaar het bekende type argument: „Als je vier jaar vraagt, dan krijg je in het overleg met de

worden gevestigd in het 'Cloïtre des Récollets' te Straatsburg. De Commissie v a n de Europese G e meencshappen zal in de openingszitting vertegenwoordigd worden door h e t lid van de Commissie d a t speciaal met onderzoek en wetenschappen is belast. Nederland is in de Stichting vertegenwoordigd door de Nederlandse Organisatie voor zulver-wetenschappelijk onderzoek en de K o ninklijke Akademie van W e t e n schappen. I n de vergadering werden in de eerste plaats h e t s t a t u u t van de ESW aangenomen, de leden van de uitvoerende r a a d benoemd en vier gebieden uitgekozen waarop de ESW om te beginnen werkzaam zal zijn, namelijk astronomie, moderne wiskunde en m a a t schappelijke verantwoordelijkheid van de onderzoeker. De Commissie van de E G neemt als volgt deel a a n de E S W : z« mag advies uitbrengen in de vergadering, die onder meer de a l gemene richtlijnen voor h e t t e voeren wetenschappelijk beleid bepaalt, en in de uitvoerende r a a d die toeziet op de toepassing van die richtlijnen. De idee voor een ESW werd door de Commissie reeds in 1972 gelanceerd. Eerst werd daarbij gedacht a a n een samenwerking die beperkt zou blijven t o t de lidstaten van de Gemeenschap. De grondgedachte werd door de wetenschappelijke instellingen in d e E G - l a n d e n overgenomen e n in relatief korte tijd verwezenlijkt. I n de vorm waarin de Stichting

t h a n s werd opgericht, is niet voorzien in een directe deelneming v a n nationale of i n t e r n a t i onale instanties. De ESW krijgt daardoor een grotere onafhankelijkheid op h e t gebied v a n h e t fundamenteel onderzoek. Het initiatief van de wetenschappelijke instellingen in de G e meenschap heeft zeer spoedig ook buiten de Gemeenschap i n teresse gewekt. Een groot a a n t a l instellingen voor wetenschappelijk onderzoek uit landen die niet tot de Europese Gemeenschap behoren zijn d a a r o m eveneens in de Stichting vertegenwoordigd. De internationale samenwerking op h e t gebied van h e t fundamenteel onderzoek kreeg hierdoor een zeer brede basis. De Commissie van de Europese Gemeenschappen is voortdurend betrokken geweest bij de voorbereidingen voor de Europese Stichting voor Wetenschappen. Met de oprichting v a n een ESW en de deelneming van de G e meenschap a a n deze Stichting ziet de Commissie een deel van de voorstellen verwezenlijkt, die zij heeft gedaan in h a a r actiep r o g r a m m a v a n 1973 voor een beleid op het gebied van wetenschap e n technologie, d a t door de R a a d op 14 j a n u a r i dit j a a r werd aangenomen.

Wijziging telefoonmimnier

INKOOP

VAN

BOEKEN

OOK SCHOOL- EN SXUDIEBOEKEN Grote sortering In prijs verlaagde boeken.

25-80 <fo korting op de oorspronkelijke prezen.

Medische Instrumenten voor Studenten Veneuse boog ƒ 6,90 excl. lOVo Berlinerhamer zwart „13,— „ KORTING „ rood „1*75 „ Penlight Ind. batterijen „ 875 „ Stethoscopen chirurg „40,50 „ „ lltttnann „80,-- „ HAND. ONO. AKKERSDUK «"<• Henrick de KeIJserpleIn 24 bi] Lutmastr. Amsterdam oud Zuid.

Volgens prof. De Groot zou de keuze voor vier jaar niets definitiefs gehad hebben als niet daarna de kosten van het wetenschappelijk onderwijs drastisch waren gestegen. Op het departement ging men cijferen hoeveel de herstructurering zou besparen. „In dit verband leek vier jaar natuurlijk veel beter dan vijf jaar — en zo werd die vierjaarsnorm langzamerhand onaantastbaar, om niet te zeggen: heilig. Met die situatie zitten we nog." FC

Europese stichting voor wetenschappen

De Stichting Studentenhuisvesting van de Vrije Universiteit zoekt per 1 februari 1975 voor Uilenstede een

TREURIG Maar de onderwijsvernieuwing in Nederland gaat net zo als prof. De Groot noodzakelijk vindt. En hij denkt dat iedereen het treurig vindt: „dat er zo weinig goede plannen zijn; dat de plannen — inclusief wetsvoorstellen — die er zijn, bij ons in een langdurig proces van discussie, politieke strijd amendering en ondergraving terecht komen — totdat wat er van over is, qua oplossing van het oorspronkelijke probleem, óók nog verouderd of achterhaald is; dat tenslotte ook de uitvoering van zo'n, afgekalfd, plan zelden verloopt, „volgens plan", maar veeleer een beeld te zien geeft van een slecht vangnet waarvan alleen de mazen druk gebruikt worden". Hoe dat allemaal komt kan men volgens prof. D e Groot leren uit de boeken van ledenburg en Lijphart. „Maar de meest treffende beschrijvingswijzen zijn waarschijnlijk te

ken van de grote aantallen studenten, de capaciteitsproblemen en de kostenstijgingen bij. Maar aanvankelijk ging het niet om bezuinigingen maar om een functionele verbetering van het wetenschappelijk onderwijs. Eerst minister Diepenhorst en later minister Veringa riepen in Wassenaar een aantal onderwijskundigen bijeen; het zogenaamde Wassenaarse overleg. Er waren twee concepties: de baccalaureaatsopleiding, de zogenaamde tweetrapsstudie en de verkorting van een verbeterde doctorale opleiding tot een cursus van vijf of vier jaar. Volgens prof. De Groot is toen al de eerste fout bij de herstructurering gemaakt, doordat deze tegenstelling niet voldoende is uitgepraat. Alle aanwezigen en vooral

Regeringscommissaris PosthumL/^ was aan de stemming niet geboi? den, maar dat hij er niet onderufe wilde lag, volgens prof. De Groot, grotendeels aan zijn onderwijsfilosofie. Hij beschouwde daarin iedere tijdbeperking als willekeurig. „Hij redeneerde aanvankelijk dus zo: „Als men vier jaar wil, goed, dan vier jaar."

Boekhandel J. de Siegte Kalverstraat 11-13 — Amsterdam. Telefoon 020-232540.

ADVERTEER IN DIT BLAD

Met ingang van 6 januari 1975 te 16.00 uur wordt het centrale telefoonnummer (bemiddelingsnununer) van de V ü gewijzigd. Het nummer is momenteel 48 9111 en wordt met ingang van genoemde datum 5 489111. Dit houdt in dat alle interne toestellen die men via het doorkiessysteen» rechtstreeks bü de v i l kan bereiken, nu ook een toevoeging van drie cijfers krijgen. De toevoeging 48 voor de i n terne nununers wordt na 8 januari 5 4 8.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen