Ad Valvas 1975-1976 - pagina 276

AD VALVAS — 19 MAART 1976

Werkgroep Projekten in reactie op artikel F ober:

Studenten moeten meebeslissen bij bepaling van onderzoeksland Na de SRVU zou de Werkgroep Projekten hierbü ook graag reageren op het artikel (Ad Valvas 13 febr.) van de veldcoördinator van het Serayu­ projekt in Indonesië, de heer Faben De Werkgroep Projecten bestaat uit studenten van Aardwetenschappen en heeft zich tot taak gesteld de lopende buitenlandse Projekten te evalueren (zoals het Serayn­projekt) en kriteria op te stellen waaraan toekomstige Projekten zouden moeten voldoen. Eén van de eerste eisen is dan wel dat studenten medezeggenschap krygen in de keuze van het land waar onderzoek wordt gepleegd, zodat er niet achteraf over hoeft te worden gediskussieerd als in dit geval. We zullen de kritiek, die de SRVU aanvoerde tegen het stuk van de heer Faber, hier niet herhalen, omdat deze kritiek voor zichzelf spreekt. Vanuit onze hoek is er echter nog wel het een en ander aan toe te voe­ gen, waarbg we aantekenen dat ook wij uit eigen ervaring hebben ge­ merkt dat informatie over het projekt niet snel vrijgegeven wordt. De heer Faber begint zijn artikel met de doelstellingen van het pro­ jekt te citeren, op grond waarvan zou moeten blijken dat het hier om een volkomen onschuldig projekt gaat. Hij citeert juist, maar bij ver­ gelijking met de „Letter of In­ tent" blijkt dat hij de belangrijkste zin uit deze doelstellingen „toeval­ lig" weglaat. Wij citeren letterlijk deze zin, overgenomen uit het sub­ fac.blad Aardweek 8e jaargang no. 4, van de hand van prof. Wiggers, hoofdprojektverantwoordelijke: „On the basis of the quantative in­ formation obtained and the insight gained in the genetical develop­ ment of the area a Masterplan for the combatment of accelerated ero­ sion and the development of the basin will be drawn." De VU levert dus wel degelijk de wetenschappelijke onderzoekgege­ vens op grond waarvan een be­ langrijke politieke beslissing wordt genomen. Het Masterplan, dat als oplossing wordt gekozen voor de erosiebestrijding, is een beslissing van de regering. De oplossing die de regering kiest heeft vergaande politieke, ekonomi­ sche en sociale gevolgen. De VU heeft niets over de aard van die oplossing te vertellen. (Bovendien blijft Faber daar erg vaag over). En wat nog belangrijker is: de boeren in Indonesië hebben niets te zeg­ gen over hun eigen toekomst en dus ook geen inspraak in de op­ lossing die de regering met zijn Masterplan kiest. Als dan de SRVU voorbeelden uit het verle­ den weet aan te halen dat men on­ der het mom van erosiebestrijding kleine boeren verdreef, maar op die grond buitenlandse plantages toeliet, komt het VU­projekt niet zonder reden in een kwaad dag­ licht te staan. En doet het bijzon­ der naïef aan, als de heer Faber stelt, dat: „Bevordering van kennis en onderwijs in milieuwetenschap­ pen een goede zaak is ongeacht het type regiem."

Elite Faber gaat er steeds vanuit dat zijn onderzoeksgegevens in het voordeel van de boeren gebruikt zullen wor­ den. Ook staat hij er verder niet by stil dat de kennisoverdracht van elite naar elite plaatsvindt, en dan nog naar een elite, die zich door middel van een handtekening ver­ eenzelvigt met het regiem. Na het voorafgaande wil het er by ons niet in dat het Serayu­projekt a­politiek is. De volgende vragen waar wij ver­ der op door willen gaan zijn: Wie kan er nu goed kaartlezen, en wordt er open kaart gespeeld in de diskussie? In zijn artikel doet de heer Faber of het te gek om los te lopen is, dat er een relatie zou bestaan tus­ sen de monding van de Serayu en

WAT GEBEURT ER IN de Universiteitsraad, de Academische Raad, . het parlement? Kom eens langs by het

Informatiecentrum­

vu. Openingsuren 8.30­17 uur, i Hoofdgebouw 1 D­03, O Telefoon (020) 548 3711,

het dichtslibben van de haven van Cilacap. De 14,5 km die beiden scheidt sluit een direkt verband uit,, volgens hem. Nu is deze afstand al bijzonder klein, maar het maakt bovendien naar onze mening weinig uit voor een haven of hij direkt of indirekt dichtslibt, al is dit onder­ scheid wetenschappelijk natuurlijk best interessant. Maar ook een in­ direkt verband sluit hij uit, omdat hij over gegevens beschikt dat er geen kunststroming bestaat. Ten eerste noemt hij echter niet de bron, waaruit hij die informatie haalt, ten tweede wordt het de kri­ tici haast kwalijk genomen dat zij niet over die informatie beschik­ ken. Vast staat in elk geval die infor­ matie niet verkregen kan worden door de „eenvoudige blik op de kaart", die hij de kritici aanraadt te werpen. Wanneer wij zo'n blik werpen, blijkt er in ieder geval ook geen direkt verband te bestaan tus­ sen Cilacap, en de Segara Anakar. Wanneer wij bovendien in beschou­ wing nemen dat de Serayu veel groter is, zien wij niet waarom een van de rivieren die in de Segara uitmonden een meer voor de hand liggend onderzoeksveld zou zijn volgens Faber. Bijzonder knap schild« t Faber hoe weinig Cilacap momenteel als haven voorstelt. Maar dat is natuurlijk nooit een argument dat Cilacap niet zou kun­ nen uitgroeien tot grote haven. (Waarom anders wordt hij ge­ noemd in het laatste 5­jarenplan van de Indonesische regering bij de 10 potentieel grootste havens). De regering is toch ook vast wel eens in Cilacap gaan kijken! Met de hui­ dige stand van de technologie lijkt ons het opruimen van een kalk­ steenbank op 8,5 m ook geen on­ overkomelijk probleem. Wij hopen dat dit meteen als voor­ beeld mag dienen van de manier waarop de diskussie wordt gevoerd en waarover we ons ongenoegen in de volgende alinea's zullen formu­ leren. Wanneer wij de gesprekken nagaan, die wij als werkgroep tot nu toe ge­ voerd hebben met betrokkenen, en de schriftelijke reacties als het stuk van Faber, dan vallen ons een aan­ tal zaken op, die niet aan de de­ tails van dit projekt gebonden zijn, en daarom ook meer in hun alge­ meenheid voor andere faculteiten en Projekten van belang zijn: — Men wil wel voor een deel mee­ gaan in poUtieke bezwaren, maar weerlegt deze bezwaren toch voor het merendeel met technische in­ formatie, die bovendien slechts met stukjes en beetjes verstrekt wordt. Men gaat niet in op de essentiële vraag of een projekt als dit voor de bevolking aan de basis wel zo nut­ tig of bevorderlijk is als men maar aanneemt, maar gaat in op de stand van de informatie die de kritikus bezit. De konklusies, die wij uit de informatie, die we al bezitten, trekken, worden niet weerlegd op hun essentiële juistheid, maar er wordt weer een stukje detailinfor­ matie bij gevoegd. Dan wordt er direkt achteraan ons verweten dat we „dus" een halve waarheid heb­ ben gebruikt, terwijl wij halve in­ formatie hebben gekregen na een vriendelijk verzoek. En in 't vervolg wordt een volgend verzoek om nieuwe informatie afgewimpeld met de opmerking dat die toch ver­ draaid wordt tot een halve waar­ heid. Van dit procédé is de brief van de heer Faber naar ons idee een klassevoorbeeld. — Politieke bezwaren tegen het regiem worden louter geïnterpre­ teerd als een verschil in politieke mening. (En in een demokratie wordt immers zo'n verschil getole­ reerd . . . ) . Meteen daarachteraan zegt men dat wij (politieke) fana­ tici zijn, omdat wij de bevolking immers laten kreperen daar wij het

regiem niet kunnen tolereren. Dit is om meerdere redenen een drogre­ denatie. Want onze vraagstelling is niet slechts of je een regiem ideo­ logisch steunt als je in het land on­ derzoek doet, maar of zulk onder­ zoek dan wérkelijk wel aan de ba­ sis ten goede komt.

Discussie — Wanneer wij kritiek leveren op het onderzoek, omdat de gegevens wel eens verkeerd toegepast zouden kunnen worden, vat men dit eerst op als een persoonlijke aanval. Als­ of wij „hoofden zouden willen zien vallen". Dit staat een open diskus­ sie in de weg. — Vervolgens stelt men dat de kri­ tiek te laat komt, dat het projekt nu eenmaal aan de gang is en dat je het niet zomaar kunt afbreken. Maar in geen enkele fase van het opzetten van een projekt wordt er bij de huidige procedure ruimte ge­ laten voor een redelijke diskussie vooraf. — Wij worden in de positie ge­ plaatst dat wij maar steeds willen bewijzen dat het projekt fout is. Maar hiermee worden de rollen omgedraaid. Het is aan de coördi­ nators om te bewijzen dat een pro­ jekt goed is, en daar moet vooraf een redelijke zekerheid over kun­

nen bestaan, en die zekerheid moet groter zijn naarmate het regiem het onwaaischijnlijker maakt dat het projekt ten goede komt aan de be­ volking. — Het buitenlandse projekt is een goede mogelijkheid voor studenten om veldwerk te doen. Als ze later willen promoveren, zijn ze groten­ deels afhankelijk van het projekt van de promotor. Ze zitten dan in een moeilijke positie om kritiek te leveren op de derde plaats van het projekt. Omdat de studenten later zo afhan­ kelgk kunnen zqn van de keuze van het land van onderzoek, is het niet meer dan redelijk dat ze in een vroeg stadium ook in die keuze kunnen meebeslissen. — Ons wordt verweten dat wij de boeren in een diktatoriaal geregeerd land aan hun lot overlaten. Maar er zijn immers genoeg andere landen waar de regering begaan is met het lot van de boeren. Is onderzoek daar niet broodnodig? Men voert dan aan dat er al kontakten zijn gelegd in het verleden met bepaal­ de landen, en dat het moeilijk is dergelijke kontakten van de grond af aan opnieuw op te bouwen. Maar wat zijn dat voor kontakten. Vaak nog een voortzetting van oud­ koloniale relaties. En in die tijd waren dergelijke figuren vaak stro­ mannen van een buitenlandse mo­ gendheid, die weinig begaan waren met het lot van het eigen volk. — Het verwijt dat men niet de kaart van lava had bekeken il­ lustreert een volgend punt, het on­ terechte aureool dat om de des­ kundigheid en om het objectief zijn van wetenschappelijke kennis wordt geweven. ^De „deskundigheid'* waarmee Faber mogelijke gevaren die de SRVU signaleert, afdoet als insinuerende opmerkingen, die zou­

den voortkomen uit een diepgewor­ telde achterdocht, zal zeker op een geïnteresseerde leek ovei komen als afdoende argumentatie. Maar ge­ lukkig is overal die deskundigheid in een proces van relativering ge­ raakt, waar kritische deskundigen de schijnargumenten van de des­ kundigen weten te ontmaskeren. Men volge maar de diskussies over milieuwaardering en over het be­ lang van kernenergie. Ook de oplossingen, die men op grond van wetenschappelijk ver­ kregen gegevens meent te kunnen trekken, zijn subjektief. „Weten­ schap als technologie is politiek", een opmerking die zelfs de man boven het NUFFIC, de heer Pronk, gelukkig plaatste op de laatste NUFFIC­konferentie. De heer Fa­ ber denkt met het heilige toverstaf­ je van de technologie elk verkeerd erosiebestrijdingsprogram als on­ zinnig te kunnen wegwuiven. Maar zo'n program kan kleinschalig of grootschalig zijn, uitgaan van het belang van de kleine boer of van de makroèkonomie etc. Iemand 'die zegt: het meer demokratisch regiem begint met de erfenis van zijn voorgangers, en is er daarom bij gebaat dat er nu al kennis over­ gedragen wordt, kan ook nu al wel in Chili of Zuid­Afrika onderzoek gaan doen." En bovendien is het de vraag of de door het Westen gepresenteerde oplossingen als Groene Revolutie en Industrialisa­ tie met superverfijnde Westerse ma­ chines niet kultureel bepaald zijn en meer kwaad dan goed kunnen doen. Ons onderzoek moet aange­ past worden aan elke kuituur. Die wezenlijke discussie moet zo snel mogelijk op gang komen. De Werkgroep Projekten. Discussie over deze zaak gesloten, red.

'Wegens reorganisatie gesloten' volgende week op VU Op woensdag 24 maart om 20 uur brengt de politieke theatergroep „Sater" het stuk: „Wegens reorganisatie gesloten" op de VU. De toegang zal gratis zijn. 'In het kader van „Kunst en politiek" is dit alweer de vierde avond. Iets meei over Sater: „Sater maakt toneel voor mensen die baat heb­ ben bij verandering. Verandering bijvoorijeeld in hun werksituatie, in hun woonsituatie, in hun financiële situatie of in hun leersituatie. Het zijn de werknemers in onze maat­ schappij, die daar het meeste be­ lang bij hebben. Zij die het minste betaald krijgen en het minste te zeggen hebben, zij hebben het meeste belang bij een herverdeling van macht, kennis en inkomen. Voortbordurend op vroege tradities in het Nederlandse toneel wil Sater een nieuwe, eigen impuls geven om het sociaal volkstheater in ons land

tot ontwikkeling te brengen. Dat theater is aan de ene kant heel se rieus omdat het laat zien hoe onge­ lijk de macht is verdeeld, aan de andere kant ook vrolijk omdat het laat zien dat mensen de mogelijk­ heid hebben om verandering te brengen in hun eigen situatie. (...) Sater valt het als zijn taak op, om op herkenbare wijze situaties, se­ rieus en vol humor, op het toneel te brengen die mensen een stimu­ lans geven om in die organisaties waardoor verandering mogelijk is, te gaan werken." (citaat uit publi­ katie van Sater zelf). In het stuk Wegens reorganisatie

Scène uit het stuk van Sater „Wegens reoiganisalie gesloten".

gesloten wordt de problematiek van de multinationale ondernemin­ gen aan de orde gesteld door mid­ del van het probleem van een klein bedrijf dat wordt opgekocht door een groot konsern. Tijdens het overname­proces blijkt dat de fak­ tor arbeid niet telt en zeker niet de mensen die de arbeid leveren. Solidariteit tussen werknemers, ook internationaal, komt in dit stuk na­ drukkelijk aan de orde, terwijl ook de strategie die de vakbeweging moet ontwikkelen om op dit on­ doorzichtige spel van de multinatio­ nals invloed te krijgen, wordt be­ handeld. Het stuk is mede geïnspi­ reerd op de aktuele gebeurtenissen bij DAF, ENKA, Crosland Filters etc, en met name de positie van de ondernemingsraad en de be­ drijfsledengroep daarin. Duidelijk wordt dat overplaatsing van pro­ duktie naar een andere vestiging werkgelegenheid voor die andere vestiging veilig lijkt te stellen, maar dat dit voordeel maar zeer tij'delijk kan zijn. Een volgende sluiting of overplaat­ sing kan voor de deur staan. Het spel heeft als bedoeling mensen de strukturen van deze ondernemin­ gen en hun positie daarin duidelijk te maken. In het eerste deel van het stuk zien we hoe de sluiting door het reorga­ nisatieburo McCloyd wordt geën­ sceneerd, met als hoofdrolspelers een onnozel arbeidersechtpaar en een machteloze vakbond. In het tweede deel van het stuk zie je hoe drie bestuursleden van de bedrijfs­ ledengroep bespreken hoe zij aktie willen voeren tegen de sluiting van hun bedrijf. Pas daarna lichten zij de vakbondsfunktionaris in. „Wegens reorganisatie gesloten" is een stuk, opgezet als onderdeel van een kursus voor kaderleden van de Industriebond NW­NKV. Na de vertoning volgt een simula­ tiespel. In de diskussie met het publiek blijven de spelers in hun rol — dat wil zeggen een van de twee rollen, want iedere speler neemt twee rollen aan tijdens het spel! Vooraf zal Sater iets aan ons ver­ tellen over hun werkwijze, hun fi­ nanciële situatie, hun keuze van „doelgroepen" ,hun produktiewijze en distributie, over de begeleiding van hun stukken, kortom over aller­ lei diskussiepunten die in de serie Kunst en Politiek interessant zijn. Iedereen is van harte welkom, toe­ gang gratis. W£tkgtóep Kunst en Politiek van SRVU en ACC.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen