Ad Valvas 1975-1976 - pagina 177

AD VALVAS — 12 DECEMBER 1975

'Vrouwen-tveek' aan Shmidinavische

S

universiteiten

Geschiedvervalsing door sexrfllleniiiechaiiisnie Archeologen kunnen hun interpretatie van oudheidkundige vondsten laten beïnvloeden door hun eigen ideeën over sexrollen. Zij beschreven een, in een graf in Schonen gevonden geraamte, waarbij gereedschap voor visvangst en jacht werd aangetroffen, als vissersman en jager. Later bleek het op grond van osteologisch onderzoek afkomstig te zijn van een vrouw, die elf kinderen gebaard had. Dit en nog meer bleek in de week van 20 tot 24 Qktober 1975 aan de universiteit van Lund (Zweden), waar ter gelegenheid van de dag van de Vere|i|gde Naties net als aan vele andere Skandinavische universiteiten een vrouwenweek was georganiseerd met als thema man-vrouw-opjeiding. Tijdens die week vervielen-veel colleges, zodat studenten, docenten en hoogleraren

valt op te maken uit een pas gepubliceerd rapport van het Directoraat middelbaar onderwijs (Skolöverstyrelsen) in Zweden, waarvan de titel luidt: studie over sexrollen: een programma van gelijkstelling in schien. Hierin krijgen de scholen alle mogelijke goede raadgevingen wat betreft hun taak 'te komen tot Door Ragnhild S. ten Cate gelijkstelling van de sexen in gezin, beroepskeuze en openbare functies*. docente Zweeds, VU In de Zweedse samenleving is gelijkstelling van de sexen een grondprincipe, dat ook in de scholen tot werd ook aan de orde gesteld door gelding dient te komen. Immers het Karin Westman Berg tijdens het in zijn niet de leerlingen, die zelf hun juni 1975 aan de Katholieke Unisexvooroordelen vormen. Zij ontleversiteit van Nijmegen gehouden nen die aan de ouderen in de samensymposium over Feminologie. Zij is leving. Hun studie- en beroepskeudocente aan de universiteit van ze is over het algemeen een getrouUppsala, maar ook aan vele andere we afspiegeling van de bij volwasZweedse en Noorse universiteiten senen traditionele sexrolverdeling. heeft zij daarover lezingen gehou- De school nu behoort de leerlingen den. enthousiast te maken om bij het Wij hebben een nieuwe wetenschap kiezen van hun toekomst de sexover de vrouw nodig, zo zegt zij, muren te doorbreken. Op welke ter aanvulling van onze tekort wijze kunnen zij bij dit streven geVolgende week is in het Universiteitstheater in een tweede serie voorschietende kennis over de vrouw in ' holpen worden? De leerlingen diede bestaande disciplines en om een nen op de hoogte gebracht te wor- stellingen een leerstuk van Peter Weiss te zien, getiteld „De vervolging eind te maken aan de onbewuste den van de biologisch bepaalde sex- van en de moord op Jean Paul Marat, opgevoerd door de verpleegden onderwaardering van vrouwelijke verschillen, maar daarnaast ook van het ki'ankzinnigengesticht van Charenton onder regie van de heer prestaties, die een belemmering van de oorzaken van de rolverde- De Sade". Het stuk wordt gespeeld door de Handke/Weiss-groep van Crea (de kulturele organisatie van de Universiteit van Amsterdam), die vormt voor de volledige ontwikke- ling. Ten behoeve van de leraren ling van de vrouwelijke begaafdhe- moet er ,een documentatiecentrum hiermee een bijdrage levert aan het Nederlands Universiteitsfestival 1975, dea ea de inpassing daarvan binnen komen, waarin zij zich op de hoog- dat zich tussen 17 en 20 december in het kader van Amsterdam 700 afen buiten de universiteiten. Nodig te kunnen stellen van wat er wordt speelt. is een onderzoek van rol en positie gepubliceerd over sexroUenproblevan de vrouw in verleden en hedea matiek. Ia grote lijnen moet ernaar stuk stelt de vraag naar de moop sociaal en cultureel gebied. De gestreefd warden, dat het onderwijs Het toneelstuk speelt in het jaar Het 1808 in de krankzinnigen-inrichting gelijkheid van revolutionaire vernieuwe wetenschap is geen afzon- in handea komt van evenveel vrouvan de maatschappij. Saderlijke discipline, maar een uit- wen ea mannen, met evenveel te Charenton (een voorstad van Pa- andering de, die behalve regisseur ook speler rijs). Onder regie van Markies De breiding van het onderzoeksterrein vrouwelijke als mannelijke schoolzijn eigen stuk is, treedt hierover ten behoeve van alle disciplines, hoofden en rectoren. Met klem Sade (die daar zelf vastzit) wordt in in diskussie met Marat, terwijl dedie het menselijk handelen tot ab- wordt aanbevolen, dat school en door de verpleegdea een toneelstuk ze in zijn bad zit te wachten totdat ject hebben. Zij wil een universele maatschappij samenwerken tot het opgevoerd over de moord op Jeaa hij door Charlotte Corday vermoord Paul Marat in 1793. Er wordt dus critische benadermg. scheppen van de voor verandering binnen het toneelstuk een toneel- zal worden. Wanneer blijkt dat de noodzakelijke voorwaarden. De fe- stuk gespeeld. De spelers stellen revolutie voor het Franse volk geen nomenen, die mea „mannencul- dan ook enerijds de verpleegden werkelijke veranderingen brengt tuur" ea „vrouwencultuur" noemt, voor die in het stuk van Sade een Satnenwerking maar slechts nieuwe heren ople­ Kijn helftea van een ondeelbare vert, keert De Sade zich af. Hij Wat wensen en wat doen de femlrol spelen, anderzijds de mensen eenheid, geschapen en geschikt om nologen? die bij de uitvoering aanwezig zijn, verwachtte vaa de revolutie een elkaar onderling te beïnvloeden. grootscheepse wraak en een uit­ Ongeveer 100 van hen, voor de zoals bijv. Coulmier, direkteur van barsting van alle onderdrukte drif­ helft uit Scandinavië en voor de de inrichting, en de verplegers. ten en behoeften, maar wordt ge­ andere helft uit de Benelux, aankonfronteerd met een onverschil­ gevuld met enkelen uit de U.S.A., lig en technokratisch doden. kwamen samen te Nijmegen om hun onderzoeksresultaten te bespreken, om over hun gemeenschappelijke problemen te discussiëren en Voorvechter om een basis te leggen voor interMarat blijft de grote voorvechter nationale samenwerking. Er waren van de revolutie. Hij gelooft in so­ filosofen, theologen, sociaal-, litelidariteit en in de mogelijkheid dat ratuur- en kunsthictorici, en allen mensen zelf een rechtvaardige waren zich er bewust van, dat het maken. Ook hij ziet door hen gekozene specialisme Om de wensen van stadenten-consumenten en de aan de V.U. verstrekte maatschappij dat de revolutie nog niet voltooid voortvloeide uit aan de universitei- natjes en droogjes wat gemakkelijker dan voorheen met elkaar in overis maar hij trekt daaruit een andere ten bestaand gemis aan onderzoek eenstemming te brengen, bestaat er sinds enkele maanden een Commissie konklusie dan De Sade: „De revo­ naar de geschiedenis van de vrouw. Restauratieve Voorzieningen. Deze Commissie bestaat uit vertegenwoorlutie zal verder gaan". Hoewel het belangrijk is de rol van digers van de Interne Beheers-Dienst (waaronder het restaurant, de can- Dit speelt zich af binnen het de vrouw in heden en verleden te tines en de koflieschenkpunten ressorteren), de SRVU, de VUSO en de »luk alles van De Sade dat in 1793 onderzoeken, is het minstens even Raad van Samenwerking. Tol nu toe heeft deze commissie zich voornamespeelt. Op een ander nivo blijkt hoe belangrijk, wie dit onderzoekt, ver- lijk beziggehouden met het verkennen van het terrein waarop zij werkgevaarlijk en aktueel de revolutio­ volgt Karin Westman Berg. Ge- zaam zal zijn. naire problematiek is in 18Ö8 als schiedt dit door een man, die onherhaaldelijk dreigt in te voldoende belangstelling heeft voor In dit kader dient men het bezoek verder weg te nemen dan al is ge- Coulmier omdat gecensureerde ge­ de rol vaa de vrouw of daarvoor te ziea dat de commissie donder- daan door resp. het treffen van grijpen, toch gespeeld worden. flair mist, dan zal het resultaat niet dag 4 december j.1., op uitnodiging technische voorzieningen en het ge- deelten Handke/Weiss­groep is in okto­ vrij zijn van vooroordelen. Een il- van het bedrijf, bracht aan de ven van een uitgebreider voorlich- De ber 1974 ontstaan en herbergt naast lustratief voorbeeld vormt het boMARFO, de fabriek die de diep- ting aan de consument. voor het merendeel GU­studenten vengenoemde skelet. vriesmaaltijden vervaardigt die geNamens de Commisne ook enkele studenten van de VU. De discussie over de sexroUen en serveerd worden in het restaurant Rest. Voorzieningen, Na twee maanden lezen en bespre­ de opleiding van vrouwen gaat in het hoofdgebouw. MARFO heeft Dirk de Gooijer (R.v.S.) ken van verschillende stukken van voort in de Skandinavische landen. zo'n 30 werknemers en is een volPeter Handke en Peter Weiss werd Om af te rekenen met verouderde ledige dochter van MARTINAIR, gekozen voor bovengenoemd stuk. attitudes op dit gebied, is noodza- de chartermaatschappij die zich om Het streven is steeds geweest om de kelijk te komen tot een nieuwe be- redenea van continuïteit sinds enleden van de groep zoveel mogelijk nadering, en te Lund is men van kele jaren ook intensief bezighoudt Prijsvraag milieudefensie bij alle aspekten van het werkpro­ mening, dat hier een arbeidsterrein met „catering". te betrekken. Zo zijn de ont­ ligt voor universitaire docenten en Eén ding dat de leden van de com- Op 10 april 1976 organiseert de ces werpen voor dekor, kleding en re­ steun kunnen geven aan middelba- missie met name opviel was de ge- Vereniging Milieudefensie (VMD) gie resultaat van diskussie binnen studenten. Deze zouden actieve ringe omvang (en dus grote over- een studiedag met als thema: „Ver- de groep, terwijl de verdere uitwer­ re scholieren, om vakken te kiezen zichtelijkheid) van het productie- scheidenheid in het stedelijk mi- king is verzorgd door en/of met die passen in de nieuwe sexrolver- apparaat. Een kleine 15 mensen (in- lieu". Op deze manier tracht de behulp van vakmensen. deling. clusief de eigen slagerij) bereiden vereniging een bijdrage te leveren Ook heeft de groep ruim aandacht de verschillende maaltijden op een aan de discussies over stad en ver- besteed aan het bediskussièren van Dat de middelbare school op dit wijze die amper afwijkt van die die stedelijking. De VMD doet een be- de door Weiss aan de orde gestelde punt geen verstek zal laten gaan. in onze huishouding gebruikelijk is. roep op wetenschapsmensen en ak- thema's. Het resultaat hiervan is Opvallend waren eveneens de gro- tievoerders op het gebied van de neergelegd in een dokumentatie­ te zorg die men er besteedt aan za- stedebouw, om materiaal te leve- map, die verder een verslag van het ken als hygiëne en de samenstel- ren voor de studiedag. werkproces geeft én de volledige ling van maaltijden voor wat be- Iedereen kan dit doen door op de tekst van het toneelstuk bevat in treft hun gehalte aan eiwitten, vi- een of andere manier (bijv. artikel een vertaling van Bert Voeten en taminen, koolhydraten, etc. met onderaoeksresultaten of ont- bewerkt door de groep. In het stuk Minister Van Kemenade is van Duidelijk is in ieder geval gewor- werpen) te reageren op het artikel: wordt gebruik gemaakt van muziek plan zo spoedig mogelijk een insti- den, dat veel kritiek op het „mensa- „Verscheidenheid in stedelijk mi- van de Britse componist Richard tuut voor onderwijstechnologie in voer" te herleiden is op psycholo- lieu", aan de hand van de VMD- Peaslee. te stellen met het doel om techni- gische factoren („die steriele bak- medewerkers drs. H. J. Bakker en sche apparatuur voor gebruik op kies" en „die computerbediening") drs. D. A. van der Hoeven. Om de Voorstellmgen op 17, 18, 19 en 20 scholen verder te ontwikkelen. De en voor de rest op onwetendheid activiteiten aan te moedigen looft december (20.30 uur). Kaarten ä bewindsman achtte samenwerking (het denken b.v. dat de groene de vereniging een prijs van ƒ 500,- ƒ 4,—- (CJP ƒ 2,50) te bestellen bij kleur van de spercie-boontjes voortuit, voor alle artikelen, die gemet één van de technische hogeCREA in Amsterdam (020-244446), scholen niet uitgesloten. Boven- komst uit kleurstoffen, terwijl het plaatst worden in en speciale docu- en bij CISCA-Uitkrant in de Marjuist een teken is dat ze erg vers mentatiemap. Inzendingen dienen staand besluit heeft de minister nixstraat, waar ook de uitgebreide mondeling aan de onderwijscom- en maar kort gekookt (vitamines) uiterlijk vóór 15 januari 1976 bin- dokumeutatiemap is te verkrygeu. zijn. nen te 2;ijn. Nadere inlichtingen en missie in de Tweede Kamer kenbaar gemaakt, in verband' met de De produc«|J>t, de verstrekker en de aanvraag artikel zijn te verkrijgen Namens de HandkefWeissontwjlikeling en vernieuwing van commissie ijiuUen trachten in de bij VMD. Herengracht 109, Amgroep, j Éef basisonderwijs; ' ' ' nabije toekomst deze critiek nog sterdam, tel. 020-235450. Bram Bu^ze

Marat/Sade in Nederlands Universifeitsfestiïal 7 5

De nieuwe maatschappij? informeel het sexisme van hun universiteit konden bediscussiëren ea critisch analyseren. Als uitgangspunt diende de inhoud vaa een door de universitaire autoriteiten uitgegeven geschrift, genaamd „Gelijkstelling op de Universiteit", en handelende over de sexroUen ia het kader van het welenschappelijke onderwijs. Daarin staan gegevens over de huidige toestand binnen de diverse disciplines en wordt er een poging gedaan de verschillen tussea mannen en vrouwen te verklaren wat betreft hua keuze van opleiding ea loopbaan.

Gelijkschakeling Vaa staatswege legt mea in Zweden op allerlei gebied de nadruk op het beteng van concrete maatregelen: is er iets misgelopen met de respectievelijke aandelen van de beide sexen hl de wetenschappelijke opleiding, welnu, dan dient dat door gelijkschakeling rechtgetrokken te worden. Op een avond voor Lundse studeatea zei wetenschapsminister Zachrisson dan ook, dat hij in academische kring en op de arbeidsmarkt met de traditionele sexrollen de strijd zou aanbinden. Hij was van oordeel, dat een actief debat over het probleem en een toegenomen besef van het belang ervan voorwaarde was voor een doeltreffend programma, dat zou leiden tot wijzingen ten goede.

Discussies Tijdens de vrouwen-week kwam het tot discussies over opleidingsmogelijkheden, promotiekansen, werkomstandigheden van academisch gevormden, studentenprogramma's enz., en werd de inhoud van studieboeken kritisch bekeken op basis van het aspect man/vrouw en de bestaande discriminatie. Daarnaast ging men na welke opleidingen de arbeidsmarkt nodig heeft. Aan deze discussies werd deelgenomen door ethnologen, genetici, psychologen, juristen, economen, sociologen, literatuurhistorici en historici. Om enige discussieonderwerpen te noemen: (ethnologisch) Vrouw of Mens?; (ethnologisch) Arbeidsrollen en Sexrollen — hun differentiatie bij de agrariërs; (genetisch) Vrouwelijk/Mannelijk, erfmassa en milieu; (psychologisch) De vrouw bij het wetenschappelijk onderwijs; (economisch) Is opleiding van vrouwen lonend?; (juridisch) Wettelijke bepalingen tegen sexdiscriminatie; (interdisciplinair) Wat beoogt de nieuwe wetenschap over Vrouwe» « a hun GeschiedeDat laatsifroaeinde onéerwetp

VU-commissie naar MARFO

Onderwijsteclinofogie

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen