Ad Valvas 1976-1977 - pagina 377

/

AD VALVAS — 13 MEI 1977

Vergelijking partijprogramma's

De 25e mei is ook belangrijk voor het wetenschappelijk onderwijs Bij de komende verkiezingen kan iedere stemgerechtigde Nederlander weer door middel van een (goed) ingevuld stembiljet laten blijken door wat voor regering hij de komende 4 jaar (als we het zo lang tenminste droog kunnen houden) geregeerd wil worden. De uitslag van de verkiezingen, wat dit ook mag zijn, zal zeker zijn weerslag vinden in de houding ten aanzien van het wetenschappelijk onderwijs. Daarom leek het ons interessant om de verkiezingsprogramma's van de partijen die de meeste kans maken om in de nieuwe regering te komen eens met elkaar te vergelijken. Grofweg zullen de volgende punten worden bekeken: de demokratisering in casu de Wet Universitaire Bestuurshervorming (WUB), studentenstops, integratie HBO/WO, studiefinanciering en de herprogrammering.

Studentenstops In het verkiezingsprogram van de PvdA, -getiteld ,,Voorwaarts, en niet vergeten . . ", valt er over studentenstops het volgende te lezen. „Het invoeren van studentenstops is alleen aanvaardbaar als dit berust op betrouwbare cijfermatige ramingen van de maatschappelijke behoefte en als dit gepaard gaat met een aktief overheidsbeleid, gericht op capaciteitsuitbreidng van studierichtingen, waaraan maatschappelijke behoefte bestaat, goede voorlichting en het voorzien in opleidingsalternatieven". CDA en PPR hebben over dit onderwerp niets in hun programma staan. En de VVD zegt in „Visie in vrijheid" hierover: „Als beperking in de toelating tot een studierichting nodig is, kiest de VVD voor selektie volgens vaste en objektieve normen". Zij hamert vooral op behoud van een hoge kwaliteit van het onderwijs. D'66 noemt in „Het redelijk alternatief" het volgende: „De toelating tot het tertiair onderwijs moet niet uitsluitend afhankelijk zijn van selektie door loting, schoolpresentaties en examenresultaten. Zij, die een aantal jaren arbeid hebben verricht, dienen op grond daarvan met voorrang te worden toegelaten tot het onderwijs waarvoor zij zich hebben gekwalificeerd. Gevolgen hiervan: een billijker verdelmg van onderwijskansen, betere onderwijsen beroepskeuze, grotere studiemotivatie, een betere aanpassing van het onderwijs aan de maatschappelijke behoeften". DS'70 (..Vrijheid en solidariteit: in redelijkheid") zegt: ..Indien studentenstops voor bepaalde studierichtingen onvermijdelijk zijn, verdient verzwaring van de eisen voor toelating de voorkeur boven loting".

Studiefinanciering Het CDA vindt, dat de huidige verschillen in studiefinanciering (kinderbijslag, beurzen, ouderlijke bijdragen) moeten worden teruggebracht door de invoering van een eenduidig stelsel van studiefinanciering per onderwijssoort voor alle studerenden van 18 jaar en ouder. ..Door de financiële middelen voor levensonderhoud rechtstreeks aan de studerenden toe te kennen en door de mogelijkheid van gegarandeerde leningen wordt de financiële onafhankelijkheid van de studerenden vergroot." De PvdA over dit onderwerp: ..Het studiefinancieringssysteem dient uit te gaan van drie elementen: a) een basisbedrag voor iedereen, onafhankelijk van het ouderlijk inkomen; b) een aanvulling hierop, afhankelijk van de hoogte van het ouderlijk of eigen inkomen; c) waar nodig een rentedragende lening, bij voorkeur bij de overheid. Afbetaling vindt plaats o.a. in relatie tot het later verdiende inkomen". De VVD: ..Een nieuw stelsel van studiefinanciering, gegrond op de eigen verantwoordelijkheid van de student". DS'70; ..De eigen bijdrage van de student aan zijn studie moet worden verhoogd". De PPR toont zich op dit punt een waar radikaal: ..Als regel is het onderwijs gratis". Als opmerkelijk punt noemt de PPR: ..studentenvakbonden moeten gesubsidieerd kunnen worden". In al hun verschillen tonen deze partijen één overeenkomst: zij vin-

leiding geeft tot wrijvingen. Ook de bevoegdheden van de verschillende bestuursorganen zijn niet strak omschreven." En studentendekaan drs. G. Stikkelbroeck: „De demokratische en maatschappelijke veranderingen die zijn bepleit tijdens de studentenakties van '69 zijn slechts zeer ten dele doorgevoerd. Er is een soort bestuurlijke oplossing gekomen, waarin de studenten de zo fel door hen begeerde inspraak slechts ten

dele hebben gekregen. De reële veranderingen zijn echter blijven steken in het slop van het overleg". De WUB. oorspronkelijk bedoeld als harmonieus overlegmodel, wordt telkens door de elkaar bestrijdende partijen als wapen gebruikt. Aan die universiteiten waar een van de partijen bij invoering van de wet een numerieke meeiderheid had. zijn de machtsverhoudingen overeenkomstig gewijzigd. De verhoudingen zijn gepolari-

Door Jaap Bankert De Uilenhof gaat tweede jaar in den alle, dat aan de huidige opzet van studiefinanciering heftig moet worden gesleuteld. In het programma van D'66 wordt over studiefinanciering niet gerept.

WUB en relatie WO/HBO Het CDA: ..Bij het WO is nodig het geheel invoeren, uitwerken en zonodig herwaarderen van de wet op de herstrukturering en de WUB. HBO en W O worden, met behoud van eigen karakter, beter op elkaar afgestemd. Voor het WO en HBO is nodig het invoeren en herwaarderen van een planningssysteem dat ook op evenwichtige spreiding naar regio en levensbeschouwing is gericht. Eerst na opgedane ervaring met het bovenstaande wordt een wet op het hoger onderwijs voorbereid". De PvdA wil indienen een wet o p het hoger onderwijs, die een grotere variatie van studieprogramma's mogelijk maakt, die de integratie tussen HBO en W O verzekert en die de opleiding van leerkrachten regelt. Op dit punt denkt de PPR in gelijke bewoordingen. Voorts wil de PvdA, dat de demokratisering van het bestuur van universitaire instellingen wordt gehandhaafd en waar nodig verbeterd. Voor het HBO wil zij een vergelijkbare demokratisering doorgevoerd zien. Evenals de PPR wil de PvdA, dat er jaarlijks een wetenschapsplan wordt ingediend, waarin ook het onderzoek van het bedrijfsleven wordt betrokken. Tot slot zegt de PvdA: ..Gepoogd moet worden universitaire onderzoeken ^ op elkaar af te stemmen en meer te richten op het oplossen van maatschappelijke problemen, zoals milieuvervuiling, alternatieve energie, etc. De PPR noemt verder: ..De vormings- en onderwijsinstellingen voor mensen die ouder zijn dan 18 jaar. moeten een bestuursstruktuur krijgen zoals de universiteiten op dit moment hebben. Binnen de universiteiten moet allereerst de demokratisering van de vakgroepen gestimuleerd worden. De VVD: „Er dient een geleidelijke ontwikkeling plaats te vinden naar één stelsel van hoger onderwijs, waarin WO en HBO zijn opgenomen. De W U B moet o p de helling en grondig worden herzien". Op dit laatste punt wordt de VVD dus aardig radikaal. DS'70: ,.De huidige wetgeving inzake WO (de WUB) wordt aan een kritische herbezinning onderworpen". Kort en bondig.

Konsumentenkring voor de biologisch'dynamische tuin Het is alweer volop lente en dat betekent dat er binnenkort weer verse groenten loskomen van de biologisch-dynamische tuin op Uilenstede, de Uilenhof. Het vorig jaar werd er op het eenderde hectare grote terrein naast de sporthal voor het eerst geoogst (zie foto) sinds een groepje van ongeveer 15 studenten van de SSH het fiat kreeg met het non-profitexperiment te beginnen. En die oogst was een rijke, ondanks de droogte en de schaarse en onervaren arbeidskracht die kon worden ingebracht. De produkten worden tweemaal per week voor de winkel o p het Uilenstede terrein verkocht, maar de Uilenhoffcrs zochten naar een betere vorm en zijn nu op het idee gekomen een konsumentenkring o p te bouwen. Alweer als experiment. Het systeem is, dat men steeds een positief, redelijk saldo bij de Uilenhof heeft door, wanneer dat nodig is, vijf of tien gulden te storten. Steeds wordt voor de volgende keer besteld. De produkten worden dan voor de afnemers klaargezet en de prijs wordt van het saldo afgetrokken. Dit heeft als voordelen: men is zeker van reservering, heeft voorrang boven losse klanten bij schaarste (aardbeien!), wensen kunnen beter worden kenbaar gemaakt, wat invloed heeft op het teeltplan van volgend jaar. En de Uilenhof is zo zekerder van de afzet en kan in sommige gevallen misschien een beroep doen op de klanten. Uilenhoffer André de Jonge: .,Belangrijker dan bovengenoemde praktische voordelen vinden we namelijk dat zo misschien een gro-

tere betrokkenheid ontstaat: van ons met de behoeftes en verwachtingen van de consumenten en van hen met het wel en wee op de Uilenhof, waardoor begrip ontstaat voor verschillen in kwaliteit, kwantiteit en diversiteit van de produkten, uitmondend in een daarop afgestemd consumptie-patroon. Volgens ons is dat niet mogelijk in een conventioneel handelssysteem, waarin producent en consument zich bekommeren om elkaars "behoeften noch om het produkt. Om niemand te verplichten toe te treden tot de consumentenkring is de/e open. d.w.z. een ieder kan te allen tijde toetreden, terwijl de los^ie verkoop blijft bestaan. Vanaf maandag 16 mei verkopen we elke maandag en donderdag van half 5 tot half 7 in ons hok, achter de zuidzijde van de sporthal (zie aanwijsborden op Uilenstede). Dan hoeven we niet zo te slepen en staan wc droog als "t regent en licht als 't donker is. Het aanbod wordt steeds van te voren aangekondigd en zal de eerste tijd bestaan uit spinazie, radijs, rabarber, tarwe en allerlei verse tuinkruiden. De sortering wordt aanzienlijk ruimer over pakweg twee maanden. Alle produkten zijn biologisch-dynamisch met certificaat BIODYN (uitgegeven door de Ned. Ver. tot bevordering van de biologisch-dynamische landbouwmethode). Overigens is iedereen, die wil werken in de Uilenhof, van harte welkom, want er is steeds veel te schoffelen, te zaaien, en te oogsten. Verdere inlichtingen zijn te krijgen bij Coen Verstand Uilenstede 409-10 tel. 456992."

'Wurgwetje^ Staatssecretaris Klein is inmiddels als scheidsrechter opgetreden. De wetswijziging waarmee hij hoogleraren en wetenschappelijk personeel meer invloed geeft, is hem door de studentenorganisaties niet in dank afgenomen. Dit zogenaamde „wurgwetje" beknot de invloed van de studenten in de vakgroepen en daar wordt tenslotte de studieinhoud bepaald. Tot slot P. Cohen, wetenschappelijk medewerker aan de UvA: ,.De basisgedachte van de WUB is tegenstrijdig met de aangekondigde herprogrammering. Hoe kan een student zich met demokratie bezighouden als hem de tijd daartoe ontnomen wordt? In het licht van het „wurgwetie" wordt de zaak echter duidelijk: de student wordt de duimschroeven aangezet". De bezuinigingsoperatie van de regering laat geen ruimte voor inspraak. Primair is: het geld zo doelmatig mogelijk te besteden, en inspraak is nu eenmaal duur. Tot zover het artikel uit de Haagse Post.

Herpr DS'70 is de enige partij, die een duidelijke uitspraak doet inzake de herprogrammering: ..Gestreefd moet worden naar een verkorting van de nominale studieduur tot 4 jaar bij het HBO en 5 jaar bij het WO; dit in samenhang met maatregelen ter bevordering \ a n postacademisch onderwijs De VVD: „De samenleving heeft behoefte aan afgestudeerden van hoge kwaliteit, zich daarvoor grote offers getroostend, maar haar tevens het recht gevend eisen te stellen. Iemand die het voorrecht heeft te kunnen studeren, heeft ook plichten. De plicht om de studie in een zo kort mogelijke tijd af te ronden, en om Tclf een redelijke bijdrage te leveren in de kosten die de gemeenschap voor hem'haar maakt. De universiteiten hebben zorg te dragen voor wetenschappelijk onderwijs en onderzoek \ a n hoge kwaliteit. De totale capaciteit van het hogei onderwijs dient zodanig te zijn. dat iemand die over de vereiste vooropleiding beschikt, zoveel mogeliik toegang krijgt. Bij de bepaling ^an de capaciteit van specifieke beroepsgerichte opleidingen zal de maatschappelijke behoefte aan afgestudeerden een maatstaf moeten zijn. die des te zwaarder weegt naarmate de opleiding duurder is Onderwijsvernieuwing moet niet via een vloed van regeringsnota's van bovenaf worden opgelegd, maar dient voort te komen uit de praktijk van het onderwijs." De PvdA, PPR, D'66 en het CD-4 hebben in hun verkiezingsprogramma geen uitspraken gedaan over de herprogrammering. Tot slot 'n stijlbloempje: De P\d.\ sluit haar hoofdstuk onderwijs af met de opmerking: „Tot slot: Van Kemen^de moet (na)blijven om zi]n werk af te maken." Welnu, o%'er enige tijd weten we waar we aan toe zijn.

TIJDELIJK GELDGEBREK?

Realiteit tot nu toe Over het onderwerp ..demokratisering in het W O " is trouwens onlangs een hoogst interessant artikel verschenen in de Haagse Post. Daarin betoogt mr. B. Olivier, sekretaris van de kommissie-Polak en nauw betrokken bij de rapportage over het funktioneren van de WUB aan staatssekretaris Klein, onder meer: ..De wet rammelt aan alle kanten. Zo is het niet duidelijk naar welke verhouding de bestuurszetels verdeeld moeten worden. Er zijn alleen uitersten aangegeven. In de praktijk blijkt dat het invullen van de ..witte vlekken" telkens aan-

seerd. Er is een voortdurende machtsstrijd aan de gang. D e vergadertijd is vertienvoudigd. Mr. B. Olivier: ..De bureaukratie die met de WUB ook de universiteit is binnengeslopen, maakt het uiterst moeilijk om bestuurstechnisch op de hoogte te blijven. De student die aan het overleg deelneemt moet een soort beroepsbestuurder zijn. De meesten hebben daar geen tijd voor en dan blijven de politiek gemotiveerde studenten over. Op die manier is met de WUB ook politieke polarisatie binnengehaald".

UITZENDBURO DE WERKBANK

ongeschoold personeel Tel. 020-162121 Vorig jaar in de oogstmaand:

rijke tarweschoven

.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen