Ad Valvas 1977-1978 - pagina 205

AD VALVAS — 13 JANUARI 1978

DoifT Jaap Kamerling

Uitzondering: beleidsruimte onderzoek toch twee plaatsen rijker

UR akkoord met verdeelvoorstellen CvB

/vlrdwijnen' theorievorming en het kennismaken met allerlei technieken van onderzoek) en anderzijds de behoefte, die de industriebond NVV had aan praktisch bruikbare onderzoeksresultaten. De druk, die daaruit resulteerde om tot direkt bruikbare resultaten te komen bracht de leerdoelen van het projekt in gevaar. Bert Klandermans: 'Er werd onverantwoord vaak gegrepen naar de attitude-schaaltechniek, omdat er te weinig tijd was om je nog eens te bezinnen op alternatieve methodes. Uit het gesprek, met Luit en Hans blijkt ook wel, dat de projektdeelnemers daar ook wel mee zaten. Onder hen bestaat dan ook een zekere tendens, nu de kontakten met praktijkvelden niet z'o makkelijk blijken, dan maar zich wat indirekter op de maatschappelijke praktijk te richten, door tijdens de opleiding te streven naar een relevant mogelijke kwalificatie als sociaal-psycholoog. In de opleiding wil men zich gaan richten op het ontwikkelen van alternatieve onderzoeksmethodes en op de confrontatie van verschillende wetenschapsopvattingen. Ook willen de studenten hun scope zo breed mogelijk maken: je niet alleen richten op de arbeidersbeweging maar ook op andere velden, waar veel afgestudeerde sociaal-psychologen gaan werken zoals de gezondheidszorg en het onderwijs en de conflicten, die daar centraal staan. Daarnaast bestaat er biJ de studenten ook het streven om het projektonderwijs van de afgelopen jaren verder te optimaliseren. Hans: 'Je zou bij het maken van een probleemstelling kunnen aansluiten bij reeds gedaan onderzoek, zodat dat minder tijd kost. Als de docenten wUlen meewerken dan moet het projektonderwijs heel goed mogelijk blijven, vindt htj. Aan die bereidheid heeft het naar zijn mening wel eens ontbroken.

Politieke

weerstanden

Volgens Luit bestaan er onder de docenten veel politieke weerstanden tegen projektonderwtjs omdat dit een politiserende werking heeft. Via het projektonderwijs krijgen de studenten te veel vat op het funktioneren van de vakgroep. Lisa van de Bunt, zoon van de bekende organisatie-adviseur, een aimabel organisatie-ont" wikkelaar en secretaris van het vakgroepsbestuur, gelooft niet zo

Lisa van de Bunt in die politieke weerstanden maar hq is ook nauwelijks betrokken geweest bq de politieke konflikten van het verleden. Verder speelt een rol, dat onder druk van richtlijnen van het College van Bestuur de docenten erg zijn gespitst op mogelijkheden in het onderzoek, die publikaties en een promotie met zich mee brengen. Als zij niet op tijd promoveren loopt immers het krijgen van een vaste aanstelling gevaar. Van de Bimt: 'Een doortrapt wp'er kijkt wel uit tegenwoordig om zich op een projekt te gaan werpen. Dat kost hem veel tijd, zodat hij moeUijk aan zijn eigen promotie-onderzoek toekomt. In de eerste jaren, dat onze vakgroep bestond was men nog erg zorgeloos. De docenten waren jong en wilden best extra tijd steken in het projektonderwijs. Maar meri is voorzichtiger geworden. En de studenten hebben daar ook wel begrip voor. Overigens blijkt, dat wp'-ers als Bert Klandermans en Adrlaan Visser wel degelijk hun promotie-onderzoek kimnen koppelen aan het onderzoek van de projektgroepen, waarop ze kunnen voortborditten. Bert is voor zijn proefschrift nu bezig met een follow-up op het projekt arbeidersbeweging. Hij gaat de effecten na van activiteiten van de vakbond op de participatie van de arbeiders.

'Het marcheert goed' Zelf begeleidt Van de Bunt nu ook een projektgroep en is hij erg tevreden over de voortgang van het projekt, dat de oorzaken nagaat van mislukte Projekten van organisatie-advlesburo's. Hü vindt dat de drie Projekten, die op dit moment lopen, goed draaien. "We hebben het nu aardig in de vingers. Het marcheert goed.' Toch komt juist op het moment, dat het projektonderwijs goed

i {Brprogrammeringsvoorstellen

j

en zich ook zal bezighouden met de inhoud daarvan. Het LOG vindt dat een vreemde gang van zaken. Veel van deze studierichtingen bestaan al tientallen jaren en de sociale faculteit in Amsterdam heeft zelfs al haar 25-jarig bestaan gevierd. De Raad heeft negatief geoordeeld over de aanvragen voor de vier farmaciestudies en theologie (UvA) op grond van overschrijding van de .programmaduur. Tandheelkunde in Utrecht werd afgewezen omdat het rapport onzorgvuldig werd geacht ten aanzien van de eisen van de wet. Archeologie (UvA) voldeed volgens de raad niet aan haar eigen eindtermen. De theologievoorstellen van de VU en Nijmegen werden door de minister buiten de toetsingsprocedure gehouden.

LOG-manifestatie Het valt te verwachten, dat de adviezen van de Onderwijsraad vergeleken zullen worden met die van de speciale afdeling van het ministerie. Dit zal, naar verwacht, eind januari met een beslissing komen welke studierichtingen langer mogen duren dan vier jaar.

winnen

lerarensalarissen nader te bekijken en na te gaan of de daardoor vrijkomende gelden in formatieplaatsen kunnen worden omgezet. Verder kregen de begrotingscie en de commissie personele zaken het voorstel mee naar huis waarin het CvB wordt gevraagd te onderzoeken of 'n regeling als de '15 petregeling' bij tandheelkunde (zie ook p. 3) toegepast zou kunnen worden op alle betaalde nevenwerkzaamheden van VU-personeel. Ook hier zou moeten worden bekeken of het daardoor beschikbaar komende geld formatieplaatsen zou kunnen opleveren. De '15 pct.-regehng' bij tandheelkunde houdt in dat 15 pet. van de inkomsten uit intramurale praktijken worden gebruikt voor niet-begrote posten, zoals borrels, representatie, aanschaf materialen, etc. Een motie van de PKV, waarin wordt uitgesproken dat de formatie-achterstand bii lichamelijke opvoeding niet alleen via interne herverdeling kan worden ingelopen, maar ook een extra personeelstoewtjzing vraagt, en waarin het CvB wordt verzocht daarop in Den Haag aan te di-ingen, werd aangehouden tot de vergadering van aanstaande dinsdag, zodat de raad deze tegelijk met de ontwikkelingsplannen kan afhandelen. Tenslotte werd een PKV-voorstel verworpen waarin tv/ee ton aan de bibliotheek wordt toegekend om de achterstand in de kollektievormlng in te lopen. Het geld zou beschikbaar zijn als de aan de fakulteiten toebedeelde prijskompematie van 4 pet. met een zelfde bedrag omlaag zou gaan.

De raad hield een tweetal andere voorstellen en een motie van de PKV aan. Naar de begrotingscie ging het voorstel het CvB te verzoeken de mogelijkheid tot nivellering van de lektoren- en hoog-

Deze maand wordt de herziene begroting 1978 opgesteld, die de raad op 28 februari zal vaststellen, waarna de minister nog zijn goedkeuring moet geven. (J.v.d.V.)

dan studenten worden afgeleverd, die zowel van het theoretisch onderzoek als van het praktische interventie wat weten, terwijl totnog toe de studenten vaak eenzijdig theoretisch of praktisch waren geschoold. Volgens Luit garandeert de mime-ma-konstruktie helemaal niet dat intergratie tusren de oude specialisaties ihderdaad realiteit wordt. Binnen de nieuwe opzet krijgt de stageperiode een wat projektmatiger karakter, maar verdwijnt het leerprojekt met de projektgroepen.

veel te consumptief zal worden. Zü geloven, dat er daarom gestreefd wordt naar een meer algemene gestroomlijnde opleiding sociale psychologie omdat de kandidaatsfase bij psychologie zo zwak is. Daarom wil men dat algemene gedeelte een verlengstuk geven in het doctoraal jaar. Het projektonderwijs wordt daar het slachtoffer van. Het zou naar hun mening andersom moeten: om in het dobtoraal een hoogwaardige onderwijsvorm als projektonderwijs mogelijk te maken moet de pré-kandidaatsfase verbeterd worden.

De verdelingsvoorstellen van het college van bestuur voor 1978 zijn op een enkele uitzondering na in de laatste decembervergadering met algemene stemmen door de universiteitsraad aanvaard. Dat betekent met name dat er dit jaar voor het eerst zal worden herverdeeld (gerealloceerd): de armste fakulteiten krqgen er personeelsplaatsen bij die aan de rijkste worden onttrokken. Daardoor worden meer of strakkere studentenstops vermeden. De raad bad al eerder het standpunt ingenomen dat studentenstops als laatste redmiddel dienen te worden beschouwd. De herverdeling, die bij een gelijkblijvend totaal aantal personeelsplaatsen voor 1978 noodzakelijk werd geoordeeld, wilde men iets aan de meest schrijnende tekorten doen, draagt overigens een tamelijk beperkt karakter. Er worden ruim twaalf plaatsen herverdeeld. Vijf fakulteiten leveren wat in, viJf andere zien hun formatie wat groeien, terwijl twee inleverplaatsen door de universiteitsraad aan de beleidsruimte onderzoek werden toegekend, die daarmee nu .i2 plaatsen telt. De raad week met deze toekenning van het CvB-voorstel af en volgde het advies van de commissie onderwijs en onderzoek. Het CvB had tevoren laten weten overigens geen overwegende bezwaren tegen de uitbreiding van de beleidsruimte onderzoek te hebben,. Deze omvat plaatsen voor onderzoek dat multidisciplinair is of speciaal van belang is wegens het christelijke karakter van de VU. Van de gewonnen plaatsen zijn er dus slechts ruim tien voor de nieuwe verdeling beschikbaar. De raad ging met de uitbreiding akkoord met 19 tegen 14 stemmen. De volgende fakulteiten moeten inleveren: theologie (1,5 pi.), sociaal-culturele wetenschappen (3,1), psychologie (3,1), natuurkunde (0,1) en economie f2,8; blokkering tot september). De juridische fakulteit, die aanvankelijk ook als inleverfakulteit genoteerd stond voor 0,3 plaatsen, werd uit het aanvankelijke CvBvoorstel geschrapt. De fakulteiloopt en ook de studenten zoeken naar betere vormen daarvan aan dit onderwijs een einde! Plannen, die al enkele jaren op stapel staan, zullen, als alles doorgaat, in september gerealiseerd worden en naar de mening van Luit en Hans het laatste restje projektonderwijs om zeep helpen. De nieuwe opzet voorziet in een indeling van de sociale psychologie In drie nivo's: het mikro-, meso- en makro-nivo. Het mikronivo heeft als studleobjekt de kleine groep (bv. het gezin), het meso-nivo (de middelgrote groep zoals het bedrijf, de organisatie) en het makro-nivo, de samenleving als geheel. De bedoeling is nu om de bestaande specialisaties onderzoek, training en organisatieverandering tot twee terug te brengen nl. onderzoek en interventie en die twee op mikro-, meso- en makro-nivo te gaan doceren, zodat je maar liefst zes specialisatiemogelijkheden krijgt. Het Is verder de bedoeling, dat in 't Ie doctoraaljaar behalve 't algemene tentamen sociale psychologie de student zich eerst een trimester bezig houdt met onderzoek, theorie en interventie en dat op alle drie nivo's, wat nogal versnipperend overkomt. Daarna drie maanden een toespitsing op één nivo. De periode na pasen en het tweede jaar kan hij zich geheel wijden aan één van de zes specialisaties.

Studierichtingen, die worden afgewezen door het ministerie, gaan en naar de universiteiten en höterug naar de Academische Raad gescholen, waarna een tweede toetsingsronde volgt. Het LOG heeft .al aangekondigd op 18 februari een landelijke manifestatie te organiseren over de herprogrammertng. Het vindt, dat er nu, gezien het advies van de Onderwijsraad, onder geen beding meer mag worden geschrapt in de programma's, die de raad heeft goedgekeurd. Zoals bekend ging Illustratievelden oud-staatssecretaris Klein van Luit: 'Je krijgt het 2e trimester Onderwijs ervan uit, dat de meesvan het Ie jaar vijf cursusjes. Als te studies vier jaar zouden moeten duren, een studieduur, die concessie aan de studenten wordt voor haast alle studierichtingen er dan gewerkt met illustratievelden om toch nog wat eenheid in niet haalbaar is gebleken. Het die cursusjes te brengen. Maar het LOG vraagt ook om herziening van de 'beleidsindicaties', zoals die hangt vooral van de goodwill van werden opgesteld door oud-staats- de docenten af wat daarvan tesecretaris Idein. Daarin werd wat recht komt. Van de Bunt ziet in deze nieuwe het personeel betreft uitgegaan opzet als grote winstpunt dat er van een nul-lijn tot 1983. Het LOG vindt, dat dat niet meer kan, ge- ' nu een integratie plaatsvindt van de oude specialisaties oi^derzoek zien de verwachting van langere (theoretisch) en organisatiestudies. Bovendien krijgen de univerandering, die met training is versiteiten nieuwe taken. Er moet samengevoegd tot interventie. bijvoorbeeld een lerarenvariant Binnen de geschetste nivo's werkomen bij elke studie en dat verken onderzoek en interventie naeist ook extra personeel. (Red.) melijk nauw samen. Er kunnen

ten die er wat bijkrijgen zijn: actuariële wetenschappen en econometrie (0,6), centrale interfakulteit (0,6), wiskunde (1,4), fysische geografie (.0,4) en lichamelijke opvoeding (7,6). De PKV, die het aantal by de herverdeling betrokken plaatsen te groot vond, wa? met een tegenvoorstel gekomen, dat echter door de rest van de raad werd verworpen. In het PKV-voorstel omvatte de reallocatie slechts twee plaatsen. Volgens de PKV is herverdelen alleen zinvol als er werkelijke overschottt.i zijn. Nu wordt de armoe slechts verdeeld. Wat nodig is, is een groter aantal personeelsplaatsen voor de VU. De VU zou dan ook moeten weigeren landelijk plaatsen in te leveren in het kader van de ontwikkelingsplannen. Een PKVmotie, waarin wordt gezegd dat de herverdeling, niet overmatig ten koste mag gaan van studenten-asistenten, tijdelijke wp-ers en aankomende tassers, werd eveneens verworpen.

Plaatsen

Her programmering Van de Bunt: 'Twee Projekten in de doktoraalfase zou dubbelop zijn en dat is met de huidige herprogrammering niet meer mogelijk'. Hij wijst erop, dat het projektonderwijs weliswaar vervalt maar daarvoor in de plaats komen de illustratievelden in het eerste doctoraaljaar. Hans Boetelier hierover: 'De huidige stageperiode biedt ook al de mogelükheid om in projektvorm te werken. Wat dal betreft verandert er niets. Wat die illustratievelden betreft: daarmee wordt een veel kortere penode gewerkt dan met de projektgroepen (maar 3 maanden tegen een half jaar of meer tot nu toe». Netto gezien konstateert hij dus verlies aan projektgericht onderwijs. Hans en Luit vinden verder, dat het nieuwe mi-me-ma-systeem een abstracte indeling betekent, die erg versnipperend werkt. Het komt uit de 'koker' van prof. Bockesteln, die zelf een leerling is van vroegere Leidse hoogleraar in de sociologie Van Heek. In Leiden is destijds de doctoraal opleiding sociologie ook opgesplitst in mikro, meso en makro maar dan op subfaculteitsnivo, zodat daar de versnippering veel kleiner is. Boekestein zelf (geen tijd voor een interview) moet weinig hebben van projektonderwijs met veel aan vrijheid voor de student. Hij vindt, dat de staf de tema's van het onderwijsprogramma en de inhoud ervan zelf moet bepalen. Gelooft dus meer in voorgebakken programmering. Hans en Luit vrezen, dat met het mi-me-wa-systeem het onderwijs

Hans en Luit geloven, dat een andere reden om mimema in te voeren is, dat daarmee een betere lastenverdeling voor de docenten mogelijk wordt zodat zij meer mogelijkheden krijgen aan hun promotie te werken. Zij hebben daar overigens best begrip voor. Van de Bunt bevestigt, dat er gestreefd wordt naar een betere lastenverdeling. Hij gelooft echter niet, dat mimema daartoe leidt. Ook is volgens hem mimema niet minder arbeidsintensief. Tijdwinst levert het dus niet op voor • de docent. De overgang naar mimema zal zelfs veel extra werk meebrengen omdat er in de eerste tijd twee systemen naast elkaar zullen bestaan.

Mi-me-ma-te-to Luit: "Daar komt nog bij, dat er ook nog weer eens veel tijd gaat zitten in het integreren van al die mi-me-ma-te-to-segmenten om toch nog zoiets als projektonderwijs te krijgen.' Wie tenslotte de kosten/batenanalyse toepast kan zich afvragen of de winst van integratie van onderzoek en interventie in het mimema-systeem opweegt tegen het risico, dat de voldoening, die heid en gerichtheid op maatschappelijk zinvolle Projekten de studenten in het projektonderwijs biedt, vermindert. Luit en Hans geloven tenslotte, dat het afschaffen juist van een vorm van onderwijs, die altijd erg motiverend heeft gewerkt voor de studenten, niet zonder wrijving zal verlopen.

i

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen