Ad Valvas 1977-1978 - pagina 3

AD VALVAS — 2 SEPTEMBER 1977

3

Uniek multi­mediaal onderwijskundig NCRV­VU­projekt voor leraren Volgende maand gaat voor het eerst in ons land een multi­mediale selijk hoge ethische vragen. Daar opleiding van start waarbij een universiteit en een omroeporganisatie heb je voor de praktijk natuurlek samenwerken. Het zijn de Vrije Universiteit en de NCBV, die na zo'n ook niet zo verschrikkelijk veel twee jaar voorbereiding een aanvullende beroepsvorming voor met aan.' name de eerstegraads leraren bij het voortgezet onderwijs rond heb­ ben gekregen. De kursus, waarbij gebruik wordt gemaakt van radio, Praktisch en breed televisie, schriftelijk materiaal en studiebijeenkomsten, biedt een al­ De kursus is dus praktisch en bo­ gemeen onderwijskundige opleiding. Het ministerie van Onderwijs en vendien bestemd voor een toch Wetenschappen, waarmee, behalve met andere instanties, besprekingen wel breder publiek dan alleen de werden gevoerd, is zeer geïnteresseerd in het experiment en heeft zich (eerstegraads) leraren. garant gesteld voor de evaluatiekosten van opzet, uitvoering en effekt. 'Ja, de kursus is zeer duidelijk Volgens projektkoördinator drs. Jan Bellen, met wie we over achter­ praktisch bedoeld. Ook voor een grond en bedoeling van de kursus spraken, bedragen de totale kosten breed publiek. de televisie bij­ ruw geschat anderhalf miljoen gulden. Men hoopt op vierduizend voorbeeld heb Bij je die mogelijkheid kursisten. om een breder publiek te bereiken heel nadrukkelijk. Er zijn twee Toen half augustus de inschrij­ doelstellingen. Aan de ene kant ving met een afficherende televi­ Door Jan van der Veen willen we de leraar nog eens her­ siespot werd geopend, meldden inneren aan zijn professionele mo­ zich vrij kort daarna al vele tien­ gelijkheden. Aan het feit dat er tallen kursisten aan. Of de vier­ zoiets als onderwijskunde bestaat. ook een christelijk voorbeeld te­ duizend worden gehaald, blijft Hem erop wijzen dat daarin een genkomen naast een uit het neu­ volgens Beliën echter afwachten. heleboel diskussie mogelijk is en De verwachting is overigens wel trale onderwijs. Maar er is geen dat hij zich tenminste daarop redeUJk: er werken circa 70.000 enkele nadrukkelijke bedoeling om moet bezinnen, wil hij professio­ leraren by het voortgezet onder­ ons te richten op het christelijk neel werken. Aan de andere kant wijs, van wie ongeveer een tien­ onderwijs. We vinden gewoon dat willen we ook ouders en leerlin­ duizend eerstegraders. Daarbij onderwijskunde, om die verzamel­ gen, maar vooral de ouders, een komt dat rekening is gehouden term maar eens te gebruiken, een indruk geven van de komplexiteit met belangstellende nevengroepen fonds van min of meer" objektieve van het leraar zijn, van het over­ als ouders, leerlingen, bestuurders, mogelijkheden biedt aan mensen, dragen van informatie. Het idee schoolbegeleiders en studenten leraren in de eerste plaats, om na is maar al te vaak dat je je als te denken over het onderwijskun­ lerarenopleidingen. leraar specialiseert in een vak als De kern van de kursus wordt ge­ dig handelen, de didaktiek en hoe aardrijkskunde of chemie. De le­ vormd door tien boekjes (kater­ richt ik mijn lessen in, hoe eva­ raar beschikt over de informatie nen). Daarin worden achtereen­ lueer ik, welke methoden zijn er­ en scheidt die dan af. We willen voor.' volgens behandeld: wat is (goed) laten zien dat het aanzienlijk ge­ Het laatste katern heet 'Visies op kompliceerder is. Het schoolwerk­ onderwijzen?, doelstellingen, leer­ onderwijs'. Wat wordt daarin be­ plan (ontwikkeling), didaktische plan komt uitgebreid aan de orde. werkvormen, differentiatie en sproken? De mensen hebben dan zo alvast evaluatie, de hulpwetenschappen 'Ja, het roept een beetje de ver­ een struktuur waarin ze over dit onderwijsresearch, ontwikkelings­ wachting op dat daarin een neu­ soort dingen kunnen nadenken.' psychologie en leerpsychologie, en trale, een socialistische en een Voor de radioprogramma's wordt christelijke visie worden behan­ de medewerking van kursisten ge­ tenslotte visies op onderwijs. De boekjes zijn samengesteld on­ deld. We zijn wat dat betreft — vraagd. der verantwoordelijkheid van het en ik vind dat zelf heel gelukkig aan de VU verbonden instituut — een andere toer op gegaan. Je 'Ja. We noemen dat een resonans­ voor Pedagogisch­Didactische weet dat erg in diskussie is het groep. Een gezelschap dat steeds idee om alle scholen een eigen van kursisten wisselt. Het gaat Vorming van a.s. Leraren onder werkplan te laten formuleren. Op over vragen, twijfels, kritiek, die leiding van prof. dr. Jac. Schou­ papier. Als een leidraad voor ie­ bij hen opkomen. We willen dat ten. Hy is ook de voorzitter van de dereen die in zo'n school met z'n met name omdat het anders toch gemengde stuurgroep VU­NCRV eigen identiteit werkt. Door het weer eenrichtingsverkeer is en dat die het projekt leidt. ministerie wordt dat erg gestimu­ is didaktisch helemaal niet zo bij­ Schouten schijnt volgens Beliën leerd. Nu willen wij visies in dit zonder verantwoord, dat weten we het idee op een gegeven moment geval beperken tot hoe kunnen le­ allemaal. Het is veel beter om te hebben geopperd een dergelijke raren, ouders, leerlingen de alge­ groepjes bij elkaar te hebben en kursus te starten. 'Hef idee is ei­ mene doelstellingen die vooraf­ relaties met die mensen aan te genlijk geboren uit de behoefte gaan aan de uitwerking van zo'n leggen. We willen zo proberen de een zinvolle samenwerking tussen plan formuleren. Hoe doe je dat? radio ook een beetje als 'feed de VU en de NCRV te realiseren. Vind je dat het accent moet lig­ back'­mechanisme te laten funk­ De VU heeft al langer kontakt gen op vorming, zoals dat bij be­ tioneren. Dat is op zichzelf al een met de NCRV. Er is een soort 'di­ paalde schooltypes erg sterk is, of aardig experiment. We willen op rekteurenberaad' dat zeer onre­ op cognitie, kennis vergaren? Dat basis van reakties, maar ook door gelmatig plaatsvindt. Daarbij is eigenlijk wat wij onder visies op een eigen steekproef mensen los­ wordt gepraat over de vraag: wat onderwijs verstaan. Niet die vre­ peuteren en erbij betrekken. Je zouden we samen kunnen doen en wat voor belangen hebben we sa­ men? Men deed te weinig met de Advertentie mogelijkheden. Vanuit het college van bestuur van de VU kwam toen de vraag: wie heeft er een idee? Schouten zelf is het, geloof ik, geweest die zei: misschien is onderwijskunde wel wat. Omdat men het gevoel had dat er een kloof groeit tussen de jongere en oudere leraren. De jongeren krij­ De Dienst Personeelszaken vraagt, in het kader van de ver­ gen een zwaardere onderwijskun­ dere ontwikkeling van het personeelswerk, een dige opleiding. Misschien was die leemte wel te vullen door een wat breder opgezette kursus waarbij ook de media radio en televisie zouden worden ingeschakeld.' Zo kwam het eerste multi­mediale onderwijsprojekt ter wereld, als Taak: een experiment in het kader van Het onderhouden van contacten tussen de Dienst Personeels­ de wens van de VU om bij te dra­ zaken en een aantal faculteiten voor de behandeling van aan­ gen tot de beleidsvorming op het gelegenheden, die het personeel betreffen en waar Perso­ gebied van het multi­mediale on­ neelszaken bij betrokken is. onderwijsprojekt ter wereld als De aan te stellen medewerker zal worden opgenomen in een op post­universitafr terrein. Voor team van medewerkers met soortgelijke taken. de NCRV paste dit plan in haar beleid nieuwe edukatieve Projek­ Functie­eisen: ten voor volwassenen te kreëren.

VRIJE UNIVERSITEIT Amsterdam

jong academicus (m/v)

Objektief Het is niet verwonderlijk dat de VU juist met de NC RV samen­ werkt. Is de kursus nu ook be­ doeld om de christelijke onder­ wijsopvatting uit te dragen en het christelijk identiteitsbesef 'te be­ vorderen? 'Er zijn bepaalde historische ban­ den en er is een zekere identiteits­ verwantschap tussen de VU en de NCRV. En waar die samenspraak er was, lag het voor de hand dat men er meer inhoud aan wilde geven. Maar uit het kursusmate­ riaal spreekt geen enkele identi­ teitsverbondenheid. Je zult wel eens, als het gaat om een alge­ mene doelstelling m het onderwijs,

Een opleiding op universitair niveau, bij voorkeur in de ge­ dragswetenschappen. Ook kandidaten met een H.B.O.­oplei­ ding worden uitgenodigd te solliciteren. Kennis van universi­ taire verhoudingen strekt tot aanbeveling.

Instemming met de doelstelling van de Vrije Universiteit wordt verwacht. Telefonische inlichtingen worden verstrekt door Drs. O. Jon­ ker, Hoofd van de afdeling Personeelsbegeleiding, tele­ foon 02Q­548 43 88. Schriftelijke ­sollicitaties, onder vermelding van vacature­ nummer 020­1597, te ricliten aan de Dienst Personeelszaken, De Boelelaan 1105, postbus 7161, Amsterdam­Buitenveldert.

m

loopt namelijk het risico dat je alleen mensen krijgt die zich daar zelf voor aanmelden. Dan krijg je een vertekening.' De belangstelling voor de kursus is om te beginnen al erg groot, lijkt het. 'Er is een overweldigende belang­ stelling, maar dat betekent na­ tuurlijk nog niet dat er ook een overweldigend aantal kursisten zal zijn. De scholen voor het voortgezet onderwijs hebben fol­ Drs. Jan Beliën, koórdinator van ders gekregen. Twee dagen nadat het NC RV­VU­projekt, met wie het spul was weggegaan waren er mij een gesprek hadden.

op radio en televisie Gedurende de looptijd van de kursus zal wekelijks een ra­ dioprogramma te beluisteren zijn 's maandags om 19.30 uur. De eerste radio­uitzen­ ding vindt plaats op maandag 3 oktober. In de uitzendin­ gen wordt gereageerd op de aktualiteit binnen en buiten de kursus: vragen van kur­ sisten, kommentaar op de toetsen, behandeling van de ia de boekjes opgenomen ver­ werkingsopdrachten en de onderwijsaktualiteit van dat moment. Kursisten zullen aan c'e radioprogramma's meewerken. Er staan verder vijf televisie­ programma's op stapel: op 10 oktober, 7 november, 5 de­ cember, 30 januari en 27 februari. Deze uitzendingen vormen een illustratie bij het schriftelijk kursus materiaal (de tien katernen), maar zullen ook te volgen zijn door niet­kursisten. De televisie­ programma's worden steeds aan het slot van de NCBV­ uitzendingen van die dag uit­ gezonden.

alweer duizend nieuwe aange­ vraagd. We hebben moeten laten bijdrukken. Ook uit het bedrijfs­ leven kwamen aanvragen. Een paar grote industrieën. Hoogovens, Philips en zo. Nadat die televisie­ spot was geweest. Die denken dat de onderwijskundige principes ook voor hun eigen kader van belang zal kunnen zijn. Het kan zijn dat de onderwerpen een beetje verve­ lend zijn voor anderen dan lera­ ren, want de gebruikte voorbeel­ den hebben vooral op het middel­ baar onderwijs betrekking. Maar dat doet aan de principes natuur­ lijk niet zoveel af. Belangstelling ja, maar inschreven, dat moet ik eerst zien. Er komt bij dat de stemming onder de eerstegraads leraren, die immers onze eerste doelgroep zijn, niet zo best is op het ogenblik. Dat kan best eens een vervelende omstandigheid zijn.' Wanneer sluit de inschrijving? 'We willen eind oktober toch wel zeggen: nu is het afgelopen. Maar we wachten oktober nog wel hele­ maal af, omdat de ervaring leert dat op basis van de eerste televi­ sie­uitzending vaak nog vijftig procent van de kursisten binnen­ komt. Dat is de Teleac­ervaring. We hopen dat er vierduizend kur­ sisten komen. Het werkelijke aan­ tal zal wel hoger liggen dan, door­ dat sommigen samendoen.' Dat zal ook wel Teleac­ervaring zijn. 'Bij Teleac ligt dat waarschijnlijk individueler. Men wordt daar in­ dividueel kursist. Daarbij komi dat Teleac de televisie veel ster­ ker als onderwijsmedium neemt en pas daarna het schriftelijk ma­ teriaal. Bij ons is dat volstrekt omgekeerd. Het accent ligt op het schriftelijk materiaal, de televisie is aanvulling en de radio een be­ geleidend medium.' Aan het eind van de rit wordt er geëvalueerd. Wie doet dat en 'hoe gaat dat in zijn werk? •Het ITSWO doet het. Dat is het

Instituut voor Toegepast Socio­ a al­Wetenschappelijk Onderzoek aan de VU. Wat de evaluatievra­ gen precies zullen zijn, staat nog met helemaal vast. Men wil het ook wat laten groeien afhankelijk van het verloop van de kursus. Natuurlijk willen we weten wat het leerresultaat is geweest. Van­ daar ook dat er meteen aan het begin al een toets bij de kursisten wordt afgenomen. Als midden september het materiaal de deur uitgaat, krijgen ze behalve de eer­ ste twee boekjes een toets van tachtig vragen op het gebied van onderwijskunde. Als je alleen aan het eind zou gaan meten, zou je veel moeilijker kunnen nagaan wat het effekt is geweest.'

Twee stromingen Het ministerie van onderwijs en wetenschappen is in het onder­ wijsprojekt geïnteresseerd. 'Ja, je hebt twee stromingen. De ene zegt: het is m ieder geval gezond om die onderwijskundige kennis aan te reiken omdat dat het begin is van het werken met die kennis. De tweede zegt: kennis aanbieden zonder dat je dat ver­ werkt in training en bijeenkoms­ ten en zo is doelloos. Die zou veel liever met komplete her­ en bij­ scholingsprogramma's voor een hele school aan de slag willen. ­ Maar als je ziet' dat er alleen al voor mavo, havo en vwo 2400 scholen zijn en dat je per school al gauw een team van een man ol vier nodig hebt en je zou dat pro­ gramma opzetten met zeg vijf teams voor alle scholen, dan is dat een hele investering. Wanneer heb je dan eens de laatste school gehad? Misschien in 1990? Na­ tuurhjk zit er een trainingsas­ pekt aan en waar mogelijk zal die training ook door pedagogische studiecentra en schooladviesdiens­ ten moeten worden aangevat, maar die training moet in eerste instantie wel op kennis gebaseerd zijn. Dat is de vooronderstelling waar wij mee werken.' Als de kursus sukses heeft, komt er later dan weer eens een derge­ lijke kursus of mag je dan aanne­ men dat elke leraar een goede pe­ dagogische en didaktische scho­ ling heeft gehad, zodat er geen leemte meer bestaat tussen de oudere en de jongere leraren? 'Het is in principe een eenmalige zaak. Over een vervolg is nog niet gedacht. Je kan volhouden dat in 1985 alle leraren een goede scho­ ling hebben ondergaan, maar de zaak is nog zo in beweging en er • zijn nog zoveel onzekerheden in de onderwijskunde, dat het best goed blijft om de mensen bij te praten via zo'n kursus. Zoiets behoeft dan natuurlijk wel enige verbete­ ring op basis van de ervaringen.' Advertentie

TIJDELIJK GELDGEBREK? UITZENDBURO DE VAKATUREB ANK hoofdkantoor tel. 020­765246 medisch­paramedisch personeel tel. 020­163131

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen