Ad Valvas 1977-1978 - pagina 379

AD VALVAS — 12 M t l l a / ö

Samen afstuderen,

samenwerken

met vakbeweging

en

vormingsinstituten

Themagroep politieke vorming 'eigenlijk een soort voorpost' E^n groot voordeel v a n de themagroep is dat we voor problemen in de studie samen een oplossing proberen te vinden. De individualisering van h e t studieprogramma, h e t idee van 'jij wordt wetenschapper, d a n moet je individuele prestaties k u n n e n leveren', wordt door ons doorbroken. Problemen als 'wat moet j e m e t al die t h e o r i ë n ? ' en 'wat is n o u de relatie met de praktijk?', die heb je niet alléén. Dus willen we daar ook samen een antwoord op zoeken. Een beetje onder h e t motto 'organiseer je eigen studie'. We zijn eigenlijk een soort voorpost. A a n h e t woord is J o h a n de Jong, koördinator v a n de themagroep politieke vorming. Een groep, die een groot a a n t a l doktoraalstudent e n andragologie ( ± 50 mensen) telt. Onderdeel van de afstudeerrichting vormingswerk. Enkele j a r e n terug van s t a r t gegaan op initiatief van s t u d e n t e n en vanaf j a n u a r i 1977 begeleid door G e r h a r d Smid, die als staflid speciaal voor de groep aangetrokken is. Eind vorig j a a r kwam tenslotte de formele erkenning door de vakgroep. Het idee van 'samen' geldt niet alleen binnen de groep m a a r ook n a a r buiten. De themagroep o n derhoudt nauwe k o n t a k t e n met 'de praktijk'. Zo zijn er al vrij lange tijd b a n d e n m e t de I n d u striebond-NVV, h e t Politiek J o n gerenkontakt ( P J K ) , de VolkshogeschQol Valkenburg en h e t VCVU. Het laatste j a a r zit daar ook h e t Amsterdams S t a d s j o u r naal, een geëngageerd filmerskoUektief, bij. Het werk van de t h e m a g r o e p ligt zowel op praktisch als op t h e o retisch gebied: stage, skriptie en 'projekt'. D a t laatste is studie van een bepaald praktijkprobleem, d a t tevens k a n fungeren als een voorbereiding op de stage. Geweldig belangrijk is de k o n t i nuïteit van de relatie tussen t h e magroep en buiten-universitaire p a r t n e r s . Nieuwe stagières k u n n e n profiteren v a n de ervaringen v a n h u n voorgangers. E n theoretische v r ^ e n , die in h e t praktijkwerk zijn gerezen m a a r te moeilijk zljn om in één skriptie te behandelen k u n n e n op langere termijn door de themagroep onder h a n d e n worden genomen.

Strakke

door Johan de Groot funktlonarlssen en kaderleden die d a a r a a n toen meegewerkt hebben. We gaan n u alleen nog m a a r serieuze afspraken aan.' 'We stellen ons ook open voor kritiek doordat a n d e r e mensen ons onderzoeken. D a a r zijn voorbeelden genoeg van. Zoals heel recent de kritiek van een projektgroep van de UvA op de opzet en struktufiT van de kaderoplsidlng. Die zfi d a t onze doelstelling niet werd gehaald, d a t de kursus te t h e o r e tisch was. D a a r g a a n we nu wat a a n doen.'

Elk jaar beter Tinus de Rooy, stagebegeleider n a m e n s h e t PJK l a a t zich ook vrij positief uit. 'Ze zijn niet onwetend zoals veel andere stagiaires, die vaak van toeten noch

draaien in klub- en buurthuizen (dat gebeurt ook n u nog). Anderen gingen zelf de geschiedenis van h e t welzijnswerk en de (aktuele) problematiek bestuderen. D a t is ook een goede manier om greep op de praktijk te krijgen. I n oktober 1975 is toen de t h e m a groep ontstaan. Daarbij kon er voor een deel worden voortgebouwd op ervaringen van de deelnemers in de studentenbeweging. Het t h e m a politieke vorming werd gekozen omdat op die m a n i e r verschillende velden van interesse (bijv. zowel h e t vormingswerk werkende jongeren als h e t vormingswerk studenten) onder één noemer gebracht konden worden.

onderlinge relatie staan. Een a n t woord op de ene vraag zegt vaak impliciet ook iets over de andere vragenkomplexen. Het eerste betieft de vraag n a a r de p l a a t s van het vormingswerk in de (kapitalistische) maatschappij. Het tweede vragenkomplex heeft te m a k e n met de vraag n a a r h e t m a a t schappelijk doel van h e t vormingswerk. (Zie vooral Negt.) E n h e t derde betreft de problemen rond h e t s t r u k t u r e r e n van leerprocessen. (Zie verderop vooral Christian.) Zoals gezegd begon de theoriestudie met Oskar Negt en h e t exemplaries leren. (Exemplaries leren wlL zeggen d a t m a a t s c h a p -

Groep ontstaan uit onvrede met studiesituatie in '75 Bovendien wilde m e n samen de theorie v a n Oskar Negt over h e t exemplaries leren bestuderen. Die gaf nl. op d a t m o m e n t een b e lar^rljke injektie a a n de diskussie in h e t Nederlandse vormingswerk. De stafleden vormir^swerk zagen

pelijke s t r u k t u r e n duidelijk gem a a k t worden a a n de h a n d van eigen ervaringen van de kursist: h e t aspekt v a n m a c h t k a n m e n bijvoorbeeld duidelijk m a k e n a a n de h a n d van de verhouding met de direkte baas.) Doel van h e t vormir^swerk is volgens Negt het vormen van klassebewustzijn. H e t bleek echter d a t Negts concept ('concept is een beter woord d a n theorie, h e t is voorzichtiger en h e t is ruimer') alleen onder b e paalde voorwaarden opgaat. 'Dws moet je onderzoeken welke voorw a a r d e n d a t zijn, hoe je die in de Nederlandse situatie terug vindt en in hoeverre je h e t concept moet aanpassen. Voorts bleek Negt niets t e zeggen over h e t s t r u k t u r e r e n van leerprocessen, zeg m a a r over 'hoe je een studieblok indeelt en hoe je diverse blokken a a n elkaar lijmt'. I e m a n d die daar wel wat over h a d geschreven was Christian. M a a r diens opvattingen golden hoofdzakelijk voor scholieren. Dus

moest bekeken worden hoe je zijn concept voor werkende jongeren geschikt kon maken.' Enzovoort. I n een voortdurende konfrontatie van de theorie m e t de praktijk proberen langzaam verder t e k o men. Fr is wel verschil met de begintijd. 'Toen probeerden we bijv. h e t concept van Negt te 'vertalen' n a a r de Nederlandse situatie. Nu g a a n we meer uit van de t r a d i ties binnen verschillende werkvelden (zoals vormingswerk werkende jongeren, vormingswerk m de vakbeweging) en proberen van daar uit d,e diskussie v<irder te helpen.'

Alth usser Het derde genoemde terrein van studie IS de theorievorming rond het funktioneren van h e t vormingswerk i n de kapitalistische maatschappij. Dit onderwerp staat nogal ver af van de p r a k tijd van h e t vormingswerk m a a r toch k a n h e t daar niet helemaal los van worden gezien m e n e n J o h a n de J o n g en G e r h a r d Smid. 'Momenteel zijn we met Althusser bezig. Zijn Ideologiebegrip spreekt ons erg a a n . J e k u n t er meer mee verklaren dan m e t de klassieke definities binnen h e t marxisme, die ervan uitgingen d a t ideologie bepaald wordt door de ekonomlsche onderbouw. En met ideologie heb je eigenlijk voortdurend te m a k e n In h e t vormingswerk. Denk m a a r a a n de opvatting d a t werklozen lui zijn. J e k u n t wetenschappelijk a a n t o nen d a t h e t niet zo is. M a a r gelooft een werkende jongere dat? Dus moeten er andere faktoren een rol spelen. Welke d a t volgens JOU moeten zijn h a n g t sterk sam e n m e t j e analyse van ideologie.' Rest nog de vraag waarom een initiatief als de themagroep politieke vorming wel mogelijk bleek binnen andragologie m a a r n a u w e lijks binnen andere studierichtingen? J o h a n de J o n g : 'Grotendeels waren de omstandigheden gewoon gunstiger. Een jonge wetenschap zonder gevestigde wetenschapsopvatting om op voort te bouwen. Dus is om verder te komen discussie tussen verschillende stromingen vrijwel noodzaak. Daarbij kwam de grote belangstelling van de studenten, die ook zelf a a n de slag gingen met studie-aktiviteiten waarvoor naar het hleek de toenmalige stafleden niet direkt een aantrekkelijk alternatief konden bieden.'

afspraken

De Industriebond is best tevreden m e t de samenwerking. Ook in h e t verleden waren er al diverse losvaste k o n t a k t e n m a a r d a t liep niet alttjd even goed. 'We zijn p a s opnieuw begonnen n a de komst van G e r h a r d Smid. Er zyn toen strakke afspraken g e m a a k t en we hopen d a t h e t nu zo blijft.' Aldus Cees St. Nicolaas als bondsbestuurder van de Industriebond verantwoordelijk voor de afdeling schollr^ en vorming en de afdeling bondswerk in bedrijf en m e dezeggenschap. 'Wij zijn erge praktijkmensen. We hebben, a) geen tijd om moeilijke boekjes t e lezen, en b) geen tijd ze uit te proberen. Door de t h e o retische inbreng van de student e n komt er een betere ondergrond voor ons. Het is goed als j e met m e n s e n k u n t p r a t e n die ergens dieper op in zijn gegaan en dan ook d a a r n a in de praktijk k u n n e n g a a n kijken in hoeverre zo'n theorie, die In dit geval i n h e t Duitse vakbondswerk is o n t wikkeld, in onze omstandigheden opgaat.' 'Omgekeerd proberen we de studenten te l a t e n doorgronden wat binnen de arbeiderswereld leeft. Daarbij is h e t meerjarig k o n t a k t een groot voordeel.' De stagiaires doen zelf geen vormingswerk. Ze zijn vooral bezig m e t h e t ontwikkelen van nieuwe kursussen en verder hoogstens m e t h e t u i t p r o beren. Overigens is de IndustriebondN W een bond die betrekkelijk veel relaties m e t universitaire groepen heeft. Binnenkort worden de belangrijkste konklusies en kriteria o m t r e n t dergelijke samenwerking in een n o t a op een rijtje gezet. St. Nicolaas: 'Het is in h e t verleden nogal eens misgelopen. Er is veel weerstand gekomen biJ teleurgestelde distrikts-

Wereldwinkel VU houdt Argentinië-aktie Gerhard

Smid

blazen weten. De m e n s e n van de themagroep zijn redelijk goed i n gevoerd op h e t werkveld. D a a r n a a s t hebben ze een goede t h e o retische onderbouwing, zodat ze wat ze tegenkomen ook a d e k w a a t begrijpen.' 'Het heeft niet vanaf h e t begin optimaal gedraaid, m a a r door deze opzet zijn de stagiaires elk j a a r beter voorbereid. Lastig is wel eens d a t de belangen v a n h e t stagecentrum en de leerdoelen van de s t u d e n t niet altijd parallel lopen m a a r d a t valt wel onderling op t e lossen.' N a a s t de besprekingen met de stagiaires a p a r t zijn er vier weer p e r j a a r bijeenkomsten waar ook G e r h a r d Smid btj zit. Vermeldenswaard is nog d a t Tlnus de Rooy niet alleen bij de stage m a a r ook bij de daaropvolgende skriptie (lees: theorieverwerking) betrokken is. Terug n a a r h e t begin midden zeventiger j a r e n . J o h a n de J o n g : 'Er was toen nogal wat onvrede met de studiesituatie. Te veel vrijheid-blijheid, vorderingen in de studie waren onduidelijk, met de staf kon je wel diskussiëren m a a r je kwam nooit verder dan het konstateren van een verschil in visie. Een vak als geschiedenis van de koUektieve voorzieningen was er niet eens. En d a t terwijl toch vrijweel alle afgestudeeerde andragologen in die sektor terecht komen. De reaktie van de studenten was tweeerlei. Sommigen zochten zelf, de praktijk op en gingen mee-

Namens de Wereldwinkel schrijft Leo Buys ons het volgende: Negt niet zo zitten en wisten er ook niet zo veel van af. De stu'De Wereldwinkel VU voert op dit m o m e n t een aktie om de toestand denten besloten toen zelf (samen in Argentinië onder de a a n d a c h t te brengen. Het militaire regime daar met één a n d e r staflid) verder te oefent een afsclirikwekkende onderdrukking uit, waar Nederland niet gaan. Met zelfstudie m a a r ook via a a n voorbij k a n gaan.' De s t a n d van de wereldwinkel bij het r e s t a u r a n t studiedagen waar diverse inleiders in h e t hoofdgebouw is momenteel geheel op de aktie ingericht. Behalve kwamen opdraven. Eén van h e n dat er informatiemateriaal te koop is, k a n m e n er ook zijn h a n d t e k e was indertijd G e r h a r d Smid.' ning zetten op een lijst die n a a r de Argentijnse regering wordt gezonden. Met kleine en grotere stapjes, Om de wereldopinie t e n gunste waarvan een heel belangrijke de Een beeld van de situatie in Arvan de j u n t a te beïnvloeden orgakomst van een 'eigen' staflid is gentinië : niseert ze de Wereldkampioengeweest, is de groep verder g e Voor de staatsgreep van de j u n t a schappen Voetbal 1978. Dit is eig a a n . Verontruste signalen uit h e t in 1976 terroriseerden u l t r a r e c h t s e genlijk een zaak van de Argentijnhoofdgebouw (in de tijd van Dieen ultralinkse groepen de Argense voetbalbond APA, m a a r die penhorst) hebben d a t niet tegen tijnse samenleving. Nu voert de heeft de regering a a n de k a n t gek u n n e n houden. Een konfllkt , j u n t a zelf een schrikbewind, een zet. Met een 20 miljoen dollar kosrond mogelijke uitbreiding van de staatsterrorisme en ze is de groottende reklamekampanje van een formatieplaats van G e r h a r d Smid ste mensenrechtenschender ter Amerikaans reklameburo probeert e m d 1976 werd op h e t laatste m o wereld. Sinds de coupe zijn er o n m e n de zaken mooi voor te stellen m e n t voorkomen. geveer 8000 m e n s e n vermoord, en de feiten te verdoezelen. L a a t 15.000 politieke gevangenen, 30.000 Nederland zich daarvoor gebrui'vermiste' personen. Iedereen die Materialistische ken en speelt ons elftal straks op openlijk kritiek op de regering 800 meter van een m a r t e l k a m p ? heeft loopt de k a n s opgepakt t e vormingstheorie Waarschijnlijk wel, w a n t sport worden. Volgens generaal Vldela heeft niets met politiek te maken. Als één van de belangrijkste a k t i is iedereen een terrorist die geVoor meer Informatie: SKAN, viteiten wordt de theoriestudie en d a c h t e n verspreidt die in strijd D a n c k e r t s s t r a a t 9, D e n H a a g en de wetenschappelijke diskussie zijn met de westerse en christelijke Amnesty International, 3e Hugo binnen de groep zelf gezien. beschaving. Moeten we als chrisde Grootstraat 7, Amsterdam. 'Daarbij beslist doorgaans niet h e t t e n e n niet protesteren tegen dit gezag v a n mij als docent,' zegt ijdel gebruiken van Gods n a a m ? G e r h a r d Smid, ' m a a r de waarde Of laten we toe d a t alle gevangevan de a r g u m e n t e n . Al komt h e t n e n gruwelijke martelingen o n wel voor dat ik op m o m e n t e n dat dergaan met gasbranders of met we er niet uitkomen zeg van laten cirkelzagen bewerkt worden? De we nou m a a r in die richting verhet afschaffen van de leerstoel bij de mensonterende martelingen worwet universitaire bestuurshervorming der gaan.' den in h e t bijzijn van een a r t s van 1970 wierp reeds in de jaren zestig uitgevoerd, om tot h e t uiterste zijn schaduw vooruit toen, ten behoeve Binnen de materialistische vordoor t e k u n n e n gaan. Verminkte van de inrichting van de nieuwbouw van mingstheorie, waar de groep mee lijken worden gedumpt boven de de vrije universiteit, voor hoogleraren werkt, zijn drie relatief zelfstanmet kunstieer beklede bureaustoelen Atlantische Oceaan en spoelen dige komplexen van vraagstellinwerden aangeschaft, (j. w. griede, v u., soms weer a a n op h e t strand. gen, die echter wel in een zekere a'dam).

Stelling

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen