Ad Valvas 1978-1979 - pagina 227

AD VALVAS — 19 JANUARI 1979

3

^tÉMHWMiiÉ^^^BtiiBi.AUUlM^Hi«ih^^U«ii^iil^d^

Gebrek overleg bij komst nieuwe hoogleraar op medische faculteit, en gebrek aan informeel kontakt f actoren bij haar vertrek

manier van beoordelen

onderzoek

Voor Ank de Liefde was 1978 een 'reusachtig rotjaar' Voor Ank de Liefde, tot voor kort wetenschappelijk hoofdambtenaar bij de afdeling anatomie en biomechanica van de medische faculteit is het jaar 1978 niet bepaald gelukkig verlopen. „Een reusachtig rotjaar", zegt Ank (52 jaar, dochter van de bekende Karel Doorman en recht voor de raap) er zelf van. Het was het universiteitsraadslid J. Knol, dat ons vorig jaar al wees op de naar zijn mening hoogst laakbare bejegening, die me­ vrouw de Liefde op de faculteit ten deel viel. Reden voor ons om de zaak nu eens uit te gaan zoeken. De situatie bij de vakgroep anatomie en bio­ mechanica die eind vorig jaar tot haar vertrek leidde lijkt nog steeds niet helemaal tot rust te ziJn gekomen. Mevrouw De Liefde zelf kan er nu wel een streep achter zetten want zij heeft haar deeltijdse funktie bij de V U intussen kunnen verwisselen voor een voltijdse bij het Wilhelmina Gast­ huis, waar zg al part­time werkte. Het begon allemaal in begin 1977 toen R. H. Rozendal, lector bij de vakgroep A en B vertrok naar de interfaculteit voor Lichamelijke Opvoeding, waar hij hoogleraar werd. D e vakgroep moest nu toch echt een tweede hoogleraar naast prof. F. van Faassen hebben want Rozendal was altijd de stuwende organisatorische kracht bij de vak­ groep geweest. Prof. Van Faassen heeft wetenschappelijk gezien een behoorlijke reputatie maar organi­ seren is zeker niet zijn sterkste Kant. In de begroting van 1973 was trouwens al een aanvraag voor een tweede hoogleraarspost opge­ nomen. Eén voor het instituut was beslist te weinig. Prof. Van Faassen was al enkele jaren overbelast Toen Rozendal vertrok moest het er dus van komen. In de perso­ neelsadvertentie werd als onder­ zoeksterrein waarop de nieuwe hoogleraar zich zou moeten bewe­ gen het bewegingsapparaat ge­ noemd. Prof. A. H. M. Lohman uit Nijmegen, met wie wij samen met prof. Van Faassen, ir. G. J. Docter en G. van Eek — allen vakgroep — spraken (daarnaast een gesprek met mevr. A. de Liefde), vertelde ons daar in eerste instantie niet op te hebben gereageerd. „Ik heb neuro­ anatomie als onderzoeksterrein." „Men heeft mij toen gevraagd toch te komen." „Maar" zei ik, „ik heb mijn eigen onderzoek (op het ge­ bied van de anatomie) en dat wil ik dan meenemen. Eén spoor is te weinig. Als dat doodloopt moet je een tweede hebben waarop je ge­ lukkig bent. Bovendien geeft het meer in­put voor het onderwijs." Dat werd geaccepteerd. Op zichzelf leek deze ontwikkeling helemaal niet zo slecht. Een tweede onderzoeksterrein en bovendien bleek Lohman een organisator te zijn. Mevrouw De Liefde gelooft dat Lohman wetenschappelijk niet slecht is en dat hij ook organisato­ risch zijn mannetje staat, wat het instituut nogal nodig leek te heb­ ben. Het was er behoorlijk romme­ lig. Lohman bleek echter ook min­ der goede kwaliteiten te hebben.

Onderlinge

Jaap

biomechanica pas wat er precies aan de hand was op die bijeen­ komst vlak voor Kerst. Overigens werd ons niet verteld dat er na ver­ loop van tijd weer gewisseld zou worden. Tót dat moment dachten wij, dat anatomie onder Lohman viel en Van Faassen nog steeds de leiding had over biomechanica. Lohman keek niet naar ons bij bio­ mechanica om en wij bleven ons tot Van Faassen wenden. Dat lijkt wel aannemelijk want op die be­ wuste bijeenkomst werd duidelijk, dat Lohman zich niet erg geaccep­ teerd voelde door de medewerkers van biomechanica.

Kamerling

gemaakt, die op het moment van de komst van Lohman beter maar niet te veel naar buiten moesten komen. Pas vlak vóór de Kerst in 1977 (Lohman kwam in juli op het insti­ Hij voelde weerstand uit die groep, tuut werken, daarvóór kwam hij zei hij. Erg veel tact manifesteerde één dag in de week om voorberei­ hij niet in deze situatie. Hij maakte dingen te treffen) werd het perso­ b i j v o o r b e e l d duidelijk, dat onder­ neel van biomechanica bijeengeroe­ zoek, dat niet in het kader van het pen om de informeel gemaakte af­ instituut paste zou moeten worden spraken tussen Lohman en Van afgebroken.

Advertentie

DIKS Autoverhuur bv V. Ostadestraat 278, Amsterdam­(Z). Telefoon 714754 en 723366 '.: Fil.W. de Zwijgerlaan 101 Telefoon 183767 400 nieuwe luxe­ en bestelwagens waaronder: FORD­VW­SIMCA­OPEL .;. NIEUWE " . MERCEDES VRACHTWAGENS ;• , TOT 26 M3 EN 5 TON (groot en klein rijbewijs) Lage prijzen en studenten 10 procent korting

Hoge eisen Lohman geeft als motief voor het invoeren van de werkbesprekingen, dat er landelijke kommissies zijn, waar hij ook in zit, die een zware beoordeling doen. Dat wilde hij hier ook wat binnenbrengen. Het onderzoek is duur genoeg. Van Faassen: „Wij deden het totdantoe nog wat ouderwets. Dat kan niet meer. We doen tegenwoordig veel onderzoek uit de derde geldstroom (financiering door opdrachtgevers, dus niet het Rijk) en die stellen hoge eisen. Lohman geeft ook een andere lezing van die eerste werk­ bespreking: „Ik vroeg haar: hoe gaat dat nou precies. Toch eens over denken. Zonder het werk te veroordelen stelde ik wel de vraag: moet je het onderzoek niet meer ombuigen in fundamentele richting. Het toepassingsaccent lijkt me wat te groot. Maar er is geen enkele moeilijkheid geweest. Wij geven geen dictaten, hoe het moet." Docter: „Ik zag die werkbespreking als een gelegenheid om nu einde­ lijk eens een bijdrage te kunnen le­ veren aan het onderzoek van an­ deren. Mevrouw De Liefde zag die kritiek veel te veel als persoonlijke kritiek op Marijke Hiersch." Van Faassen was het overigens niet

Het is natuurlijk erg moeilijk een situatie in een vakgroep te schetsen, die je niet zelf op een afstand regelmatig hebt kunnen volgen. Niettemin een poging. Men moet overigens wel bedenken, dat affaires zoals deze natuur­ lijk wel vaker voorkomen el­ ders binnen de universiteit, ze­ ker bij vergelijkbare omstan­ digheden. De vakgroep anato­ mie en biomechanica neemt wat dat betreft heus geen uit­ zonderingspositie in. (J.K.)

legde. Lohman werd rood van woe­ de en sloeg zijn boeken dicht. Van Faassen ook razend. Ik zei, dat ik dit een vergiftigde atmosfeer vond. Waarop een geweldige herrie ont­ stond. Lohman, zich tot mijn proef­ schrift wendend merkte toen op zó al een heel simpele fout te zien in een statistische bewerking. Hij kon niet inzien hoe ik aan een bepaald gemiddelde kwam maar het ging helemaal niet om een gemiddelde. Hij begreep het gewoon niet. Hij sloeg het proefschrift dicht, waarop ik zei dat er een onaangename werksfeer aan het ontstaan was. Vroeger onder Van Faassen werkte ik hier altijd prettig, nu niet meer.

'Ik werd toen ontzettendgiftig'

afspraken

Ank de Liefde: „Van demokratie begreep hg weinig en ook is hij erg ontaktisch". De komst van Lohman naar het instituut van anatomie en biomechanica geschiedde zonder overleg met de vakgroep, zo hoor­ den we van Lohman zelf. Hij had daar wel om gevraagd maar decaan Langevoort wilde dat in dit geval niet. Lohman legde zich daar bij neer. Ank de Liefde denkt, dat dit nagelaten overleg verband houdt met het feit, dat er informeel tus­ sen prof. Van Faassen en prof. Lohman onderling afspraken zgn

kraakte het vervolgens af, zei, dat het hier om onderzoek bij patiënten ging en dat Marijke goed moest be­ grijpen, dat zij daarvoor niet inge­ huurd was. We moesten van dat patiëntgebonden onderzoek af en naar het fundamenteel onderzoek toe." Ir. Docter deed ook nog een duit in het zakje. D e ingenieur uitte scher­ pe kritiek op het onderzoek en met name de elektromyografische inter­ pretatie van Marijke. Er volgde een zeer technisch gesprek over elektro­ myogrammen. Ank: „Een verdui­ veld moeilijk onderwerp waar nog veel over onbekend is. Ik vond het onzettend flauw, zoals de hoogle­ raar Lohman en de ingenieur Doc­ ter een fysiotherapeut zaten af te katten. N a de werkbespreking was er een woedende stemming bij ons van biomechanica.

Het ingezonden schrijven (in concept), waarmee begin dit jaar het universiteitsraadslid J. Knol bij ons kwam over de zaak­De Liefde bevatte nogal wat beschuldigingen. Sommi­ ge daarvan bleven wat in de lucht hangen en de meesten nodigden (om het vriendelijk te zeggen) uit tot weerwoord. Na daarvoor toestemming ge­ vraagd te hebben aan de heer Knol zonden we het stuk door naar prof. Lohman om dat weerwoord. Lohman weigerde in eerste instantie commentaar en vond Ad Valvas niet de juiste plaats om deze materie te behandelen. Op mijn aan­ dringen (er zou een eenzijdig, vertekend beeld dreigen te ontstaan) stemde hij later wel toe in een interview. Ook vroeg ik mevrouw De Liefde mij een interview toe te staan, waarin zij onmiddellijk bewil­ ligde. Aan de heer Knol vroeg ik of hij ermee kon instem­ men, dat ik een poging zou wagen met behulp van be­ schikbare materiaal, dat ik toen had de affaire te schet­ sen.

Ank de Liefde: ,.Ik vond de werd gehouden geen stijl".

manier

Ffessen te vernemen. Die kwamen er op neer, dat Lohman de komen­ de tijd de leiding van vakgroep en laboratorium van Van Faassen zou overnemen, dus niet alleen bij ana­ tomie maar ook bij biomechanica, het onderzoeksterrein van Van Faassen. Lohman: „Ik zou 't een aantal jaren gaan doen omdat ik frisser was." Van Faassen: „Ik was goed moe (was drie jaar overbelast geweest). Er was ook afgesproken, dat na een aantal jaren er weer ge­ wisseld zou worden en Van Faas­ sen weer de leiding zou krijgen. Ank de Liefde gelooft, dat dat wel vergeten kan worden maar de he­ ren hebben het kennelijk afgespro­ ken. Lohman vertelt, dat die afspraken direkt na zijn komst zijn meege­ deeld aan het personeel. Ank: „Dat is mogelijk, ik ben nogal slordig maar in elk geval begrepen wij bij

waarop

die

werkbespreking

Werk besprak ingen Dat dit geen loze woorden waren zouden de medewerkers van bio­ mechanica al gauw ervaren. En Ank de Liefde zou zich erg kwaad maken. Prof. Lohman wilde werk­ besprekingen gaan invoeren (i.o.m. de WUB). Hij zag dat als bespre­ kingen waar men elkaar maar eens goed de waarheid moest zeggen over een onderzoek van één van de medewerkers. Iedereen, die bij zo'n onderzoek was betrokken, ook de tas­sers woonde deze besprekingen bij. Het werk van Marijke Hiensch, fysiotherapeute, zou het eerst in diskussie gegeven worden. Het gaat hier om onderzoek bij zenuwlaesie (zenuwletsel­)patiènten. Ank de Liefde, die de medische kontrole bij deze patiënten verricht, was er ook bij. Ze vertelt: „Marijke, een zeer enthousiast fysiotherapeute, hield eerst haar betoog. Lohman

Waarop prof. Lohman de forse uit­ eens met d e kritiek van Lohman op spraak deed: „Of u hier prettig Marijke. Hij was erg geporteerd werkt of niet, heb ik niets mee te voor haar interdisciplinaire onder­ maken. U hebt hier te doen wat ik zoek en de konclusie was, dat het zeg." Ik werd toen ontzettend gif­ dan toch wel kon. Ank: „Maar ik tig. Vond het een ongelooflijke op­ vond de manier waarop deze eerste merking voor iemand die uit Nij­ werkbespreking werd gehouden megen, de bakermat van de demo­ geen stijl." kratisering, kwam en betichtte Aan het eind van de werkbespre­ Lohman van een „Feldwebelmen­ king stelde Lohman voor om voor taliteit". Lohman: „Ik heb de oor­ de volgende keer haar onderzoek te log mee gemaakt en vond dat ik nemen. „Ik had net vier weken te­ dit niet kon nemen." voren een referaat over mijn on­ In een brief, medeondertekend door derzoek gehouden, waar ook prof. Van Faassen, droeg Lohman me­ Lohman bij was en waar deze ook ïTouw D e Liefde voor voor ontslag vragen stelde (die overigens zonder t i j het faculteitsbestuur. In die brief moeite konden worden beant­ schreef hij, dat mevrouw 0 e Liefde woord). Dus zei ik, dat ik daar n o ^ eens over moest denken. Ik had het weliswaar gevoelig was voor kritiek maar dat zij die niet in de vorm erg druk met mijn spierdystrofie­ van werkbesprekingen wilde en ze onderzoek, waar voor ik veel het dus haar werkzaamheden niet in land in moest om kontakten met overleg met de hoogleraar wenste patiënten te leggen. Bovendien was in te richten. Ze vervulde haar taak ik erg kwaad over het verloop van dus niet naar behoren en er was de werkbespreking. Lohman had geen mogelijkheid meer tot samen­ gezegd, dat het de bedoeling was werking. elkaar goed de waarheid te zeggen. N o u vader, dacht ik, daar zal ik je Tegelijkertijd adviseerde hij haar dan eens bij helpen." zeer dringend (mevrouw De Liefde vatte het op als een soort dienstbe­ vel) het instituut niet meer te be­ Schandelijk treden. ,.Op de eerstvolgende werkbespre­ king over mijn onderzoek begon ik, Lofwaardig alvorens dat onderzoek uiteen te Het centrale argument voor de ont­ zetten, met te verklaren, dat ik slagvoordracht, het niet willen mee­ werkbesprekingen uitstekend vond, doen aan de werkbesprekingen, is en kritiek ook maar de manier van volgens mevrouw De Liefde onte­ elkaar afbreken schandelijk. Dat ik recht. Ze vindt werkbesprekingen onder geen enkele voorwaarde ver­ der aan dergelijke beschamende vertoningen wenste mee te werken. Vervolg op pag. 12 Het was alsof ik een bom op tafel

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen