Ad Valvas 1978-1979 - pagina 49

5

AD VALVAS — 15 SEPTEMBER 1978

Van brood

alleen.

'De TAS en de demokratisering' thema van lezingencyclus Vanuit de TAS­geleding bij scheikunde schreven de heren J. v. d. Oies­ sen, A. Heij en J. P. Musch ons het volgende: •Van de drie geledingen die onze Universiteit bevat is er één geleding die een wat bizondere plaats inneemt. Het technisch, administratief en overig personeel zoals de ambtelijke taal vermeldt Itan gezien worden als een schakel tussen de twee andere geledingen; de wetenschappelijke staf en de studenten. Zoals met alle schakels die aaneengesmeed opereren is iedere schakel even belangrijk voor het beoogde proces nl. het doen van onderwijs en onderzoek. Sinds in 1970 de democratisering via de WUB op de universiteiten tot stand gekomen is heeft de TAS geleding zich aanvankelijk enthou­ siast opgesteld en deed aktief mee in het bestuur en beleid waarvoor zij zich plotseling geroepen zag. Naarmate de jaren verliepen en de 'kinderziekten' uit de wet ver­ dwenen zou je verwachten dat het meedoen in die 'nieuwe' struktuur sfteeds soepeler zou gaan verlopen. En met soepel willen wij voorname­ lijk de nadruk leggen op de continuïteit, dus het steeds weer bereid vinden van nieuwe kandidaten voor de diverse posten binnen de uni­ versitaire gemeenschap. Hoewel onze informaties ons ver­ tellen dat het enthousiasme ner­ gens hoog is, valt zeker op de sub­ faculteit scheikunde een neer­ waartse tendens te merken van bereidheid voor welke post dan ook in het bestuurswerk. Vanuit de TAS­raad scheikunde maakte men zich daar zorgen over

Een persoonlijke

en er werd (alweer) een werk­ groepje geformeerd dat daar iets aan moest doen. Dat groepje, bestaande uit drie man (waarom willen de dames nooit?) wilde best en heeft zich eerst afgevraagd waarom een en ander zo gaat. Een simpele enquête werd gehou­

den en de even simpele conclusie luidde dat men (zulks m t ^ e n ­ stelling met het evangelisch be­ ginsel waar de VU van uit gaat) wel van brood 'alleen dacht te kunnen leven. Verder stuitten wij op zeer veel onwetendheid omtrent het werk van de democratische organen. Een algemeen antwoord was vaak, laat my maar aan mijn werk blij­ ven . . . daar zyn toch mensen voor? Zowel de conclusJe als aanbeve­ lingen wat hier zou moeten gebeu­ ren bundelden wij tot een rap­ port, en na goedkeuring togen we weer aan het werk Ons staat voor ogen dat onwe­ tendheid niet meer voor mag ko­ men, vandaar dat we een lezin­ gencyclus georganiseerd hebben waar m totaal vier sprekers aan zullen deelnemen. Het einddoel is de motivatie opvu'zelen van ijve­ rige mensen die al hun energie geven aan hun werk doch verge­ ten dat werken in een samenwer­ kmgsverband meer vraagt dan al­ leen doen wat de ander wil. Drs. W. de Kieviet schrijft als na­ woord in ztjn proefschrift: 'We­ tenschappelijk onderzoek verricht door een solitair werkende onder­ zoeker hoc^ in zijn ivoren toren zal wemig vruchten afwerpen; slechts m samenwerking met an­ deren, wetenschappers zowel als met­wetenschappers, kan een on­ derzoek positieve resultaten ople­

Laatje niet

li.ilttitll.l\niiJilll)m|n^

veren.' Dit door de praktijk gevormde oordeel geldt voor elk samenwer­ kingsverband. Buiten onze taak waarvoor we aangesteld zyn en waarvoor we geschoold zyn, zijn er in die sa­ menwerking met anderen andere facetten die onze verantwoorde­ lijkheid vragen.

Welke zün dat? Daar zullen de sprekers u graag meer over vertellen. Het ligt in de opzet van de cyclns om hetzelfde onderwerp 'De TAS en de demo­ cratisering', vanuit vier volkomen

Vervolg op pag.

12

indruk

Een eerste dag in de universiteitsraad Dinsdag, 5 september maakte ik mijn eerste UR­vergade­ ring mee. In die vergadering hield de scheidende voorzit­ ter, dr. P. Knijper (met wie ik nog op het praktikum ge­ staan héb) zijn afscheidsre­ de. Daarnaast gaven een stuk of acht raadsleden hun visie op de achterliggende periode. De toonzetting van hun toespraken was nogal negatief. Er werd gezegd, dat argumenten in de UR­verga­ deringen nooit een rol speel­ den, immers veranderde nie­ mand ooit van mening! De UR­vergaderingen zouden een herhaling te zien geven van het kommissiewerk, ze waren niet meer dan een po­ litiek steekspel voor de pu­ blieke tribune en Ad Valvas. Er was sprake van blokvor­ ming in de raad en tenslotte luisterde men te weinig naar deskundigen. Nu bracht natuurlijk niet ie­ dereen al deze punten naar voren en waren ook wel posi­ tieve bijdragen te signaleren. Maar de teneur van het ge­ heel was overwegend nega­ tief. Het was een atmosfeer waarin ik niet graag mijn raadswerk begin. Daarom wil ik hier maar eens opschrij­ ven hoe ik zelf mijn taak in de UR opvat en daarbij ga ik impliciet in op verschillende punten die in de september­ vergadering naar voren zijn gebracht.

Taken

universiteit

De Wet op het Wetenschap­ pelijk Onderwijs noemt als doelstellingen van de Uni­ versiteit niet alleen onder­ wijs en onderzoek maar evenzeer het bevorderen van het maatschappelijk verant­ woordelijkheidsbesef. Het verwondert mij dat niemand deze laatste doelstelling noemde. Kennelijk heeft men nog te weinig oog voor de maatschappelijke funktie van de universiteit. En dat is jammer, want daardoor ko­ men ook onderwijs en onder­ zoek in de lucht te hangen en los te staan van de wereld buitenge universiteit. De UR ademde de sfeer van de ivo­ ren toren, een bastion, dat

men tegen aanvallen van de buitenwereld. Zo is het ook te begrijpen dat de heer Knijper het per­ soneelsbeleid slechts zag als een randvoorwaarde bij het goed funktioneren van de universiteit als instelling voor onderwijs en onderzoek. Echter wil ik de taak van een universiteit wat breder zien; ik zie het als een insti­ tuut, dat academici opleidt tot verantwoord handelen in de samenleving. Het ligt dan voor de hand dat je zeker ook verantwoord omgaat met de mensen met wie je sa­ menwerkt. Een goed perso­ neelsbeleid, dat rekening houdt met de individuele omstandigheden van de mensen vloeit dan uit de universitaire doelstellingen voort. Ook het onderwijs en onder­ zoek aan de universiteit zal moeten voldoen aan de eis, dat het van belang is voor de maatschappij, die het fi­ nanciert. Dat betekent, dat het onderwijsprogramma re­ gelmatig wordt getoetst aan de maatschappelijke situatie. Daar komen de vragen naar voren welke kennis, vaardig­ heden en attitudes de afge­ studeerde nodig heeft om een werkkring te vinden en in die werkkring als een ver­ antwoordelijk mens te han­ delen. Er kunnen zo regel­ matig nieuwe onderwijspro­ gramma's worden opgezet en oude afgebouwd. Evenzo zal bij de planning van het onderzoek niet al­ leen gekeken worden naar de criteria, die de gemeenschap van onderzoekers, de zgn. 'scientific C ommunity" zelf aanlegt. Daarnaast dient overwogen te worden aan welke onderzoek de maat­ schappij nu werkelijk be­ hoefte heeft. Het is duidelijk dat bij het opzetten van een programma voor onderwijs en onderzoek op deze manier men niet kan volstaan met het volgen van het gemiddelde van de an­ dere universiteiten. Men zal zelf een visie moeten hébben op de maatschappij en van­ daar uit het programma op­

Het is niet rnogelijk de DAK­ visie in een paar woorden te vatten zonder in clichés te vervallen. Maar misschien wordt het duidelijk als ik aansluit op het thema van de komende vredesweek 'De kernwapens de wereld uit, te beginnen uit Nederland'. Zulk een maatschappelijke beweging moet in het werk van de VU weerklank vin­ den. Zulke aktiviteiten lagen ongetwijfeld ook in de be­ doeling van de stichter van de universiteit. Die zette niet voor niets 'vrijheid' in de naam van de VU. Ik hoop, dat bij het eeuwfeest van de VU er eens een overzicht kan komen van de manier waar­ op wij die moeizaam en po­ litiek bevochten vrijheid heb­ ben gebruikt.

Fraktie­vorming Er werd in de UR­vergade­ ring nogal afgegeven op blokvorming. Zulk een woord heeft een sterk negatieve bijklank en herinnert aan een machtsblok waarin een meerderheid zijn wil oplegt aan een zwakke en onder­ drukte minderheid. Nu weet ik niet of zich in het verle­ den situaties hebben voorge­ daan waarbij van blokvor­ ming in deze zin sprake was. Wel weet ik, dat blokvor­ ming iets heel anders is dan fraktievorming. Als lid van de DAK­fraktie m de UR kijk ik daar op de volgende manier tegen aan. In de eer­ ste plaats gaan mogelijk toe­ komstige fraktieleden de ver­ kiezingen in met een pro­ gram dat is geformuleerd op grond van een gemeenschap­ pelijke visie op universiteit en samenleving, zoals hier­ boven werd bedoeld. De kie­ zers die de kandidaten dik­ wijls niet persoonlijk kennen, weten daarmee vanuit welke visie de betrokkene in de UR zal werken en zijn stem zal uitbrengen. Ook als in de UR zaken ter sprake komen, die in het program niet zijn voorzien, kan men nagaan vanuit welke gedachtengang de UR­leden hun inbreng le­ veren. Dat betekent natuur­ lijk niet, dat argumenten ,, gGe»,imit\meiev^,i»tegendeehit

,, , , , « P f ï f , VW<f^ sVioest., 5>ssp^«R­v. > > öqi^ujeK, i , , » M »» M * '* A >* n »t*

Te gast 'Te gast' is een tot nu toe on­ regelmatig verschijnende ru­ briek waarin mensen uit de we­ reld van het wetenschappelijk onderwijs al dan niet op ver­ zoek van de redactie hun me­ ning geven over aktnele zaken waarin zij thuis zijn. Aktuele zaken vatten wij op als feiten en ontwikkelingen die zich op het terrein van het weten­ schappelijk onderwijs en on­ derzoek alsmede in de samen­ leving ^van vandaag voordoen. Deze week prof. dr. E. B oeker, hoogleraar in de theoretische natuurkunde aan de VU, die vorige week als nieuw universi­ teitsraadslid werd geïnstalleerd voor het Demokratisch Akkoord, over zijn eerste ervaringen — die worden volledig gehono­ reerd. Bovendien wordt het programma, op baMs van er­ varing, jaarlijks bijgesteld. Een tweede voordeel van fraktie­vorming is, dat UR­ leden, die op hetzelfde pro­ gramma in de raad gekozen zijn, weten waar ze met el­ kaar aan toe zijn. Het is dan ook mogelijk om binnen een fraktie de taken te verdelen, zoals kommissiewerk en het opstellen van een concept­ standpunt over verschillende zaken. Fraktie­vorming betekent dus niet, dat wij ons opstel­ len tegenover andere UR­le­ den of er bij voorbaat van uitgaan, dat we het niet eens zullen worden. Het biedt slechts duidelijkheid voor de kiezer en maakt binnen de UR een werkverdeling moge­ lijk op basis van de gemeen­ schappelijke visie op de uni­ versiteit. Die visie is voor het DAK sterker dan mogelijke bélangen­tegenstellingen tussen de wetenschappelijke (WP) en de technisch­admi­ nistratieve staf (TAS). Van­ daar dat het DAK beide groepen in zich verenigt.

Deskundigen Gelukkig beschikt de univer­ siteit over veel mensen die op bepaalde terreinen over f i,iSP?sifieke .deskuruUghöi ­öa­j

schikken. Die kunnen na­ gaan of bepaalde onder­ zoekvoorstellen voldoen aan intern­wetenschappelijke criteria. Die kunnen beoorde­ len of bepaalde plannen uit­ voerbaar zijn en of bepaalde redeneringen intern consis­ tent zijn. De meeste deskun­ digen weten wel dat het ter­ rein van hun specifieke des­ kundigheid gering is, en dat men bij beoordeling van za­ ken die op universitair ni­ veau spelen veelal een be­ roep doet op zijn eigen erva­ ring, intelligentie, loijsheid en mensenkennis. Deze laat­ ste eigenschappen zijn niet het primllege van weten­ schappelijke onderzoekers en daarom kunnen bij het uni­ versitaire bestuur allen een rol spelen, als kiezer of als gekozene. In de praktijk — zo is althans mijn ervaring — respekteert men de speci­ fieke deskundigheid en erva­ ring van andere wetenschap­ pelijke onderzoekers en hoeft hier niet bij voorbaat van een conflictsituatie sprake te zijn. Onder de huidige wet heeft de universiteit een grote ma­ te van zelfbestuur. Ik hoop dat de VU daar de komende jaren op een kreatieve ma­ nier van gebruik maakt. De UR kan daarbij een uiterst stimulerende rol vervullen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen