Ad Valvas 1979-1980 - pagina 293

AD VALVAS — 22 FEBRUARI 1980

om

en

'Meer met medium film doen op de falculteiten' 'Films zouden meer in de verschillende studies geïn­ tegreerd moeten worden. Wetenschap gaat door­ gaans alleen via 't hoofd. Film werkt anders: meer gevoelsmatig'. Dat is de mening van Hans Kroon, die een tijd lang sociologie gestudeerd heeft aan de VU en nu werk­ zaam is bij de filmhuizen Delft en Uilenstede. Samen met Coby Gaikhorst, eveneens betaalde kracht bij het filmhuis Uilenstede, is hij een veelvul­ dig bezoeker van het Rotterdamse Film Internatio­ nal. Coby was vorig j a a r tevens de bereidster van de 'broodjes films' in de aula, die eens per maand tussen de wetenschapsbedrijven door verschaft worden. In het bioscoopcomplex aan de Gouverne­ straat in de Maasstad spreek ik met beide over 0e korte historie (vijf jaar) van het filmwezen a a n de VU. De medewerkers van het filmhuis willen meer kontakt met de fakul­ teiten. Een begin was vorig jaar de samenwerking met de afdeling 'theoretische wijsbegeerte' van de sociologen bij het thema 'fascisme'. In maart a.s. wordt weer een 'fascis­ me­maand' georganiseerd. In mei zal het filmhuis een bijdrage leve­ ren aan een eerstejaars geschiede­ niscollege over 'stalinisme'. Hans: 'Zulke aktiviteiten kunnen we tot nu toe maar heel mon(^es­ maat doen. Het kost veel voorberei­ ding en het is moeilijk om kontakt­ personen voor de fakulteiten te vin­ den'. Coby vervolgt: 'Wel merken we zoveel mogelijk met thema's, hoewel we ook ruimte willen hou­ den voor gewone films tussendoor'. De thema's die zoal aan bod komen zijn behoorlijk gevarieerd. Voor­ beelden: 'literatuur en film', 'rela­ ties', 'buitenlandse arbeiders', 'flik­ kers' en 'psychiatrie' (deze maand). De afstand tot de konkrete leefsi­ tuatie wordt zoveel mogelijk over­ brugd. De films over buitenlandse arbeiders gingen bijv. gepaard met een fototentoonstelling over bui­ tenlandse arbeiders op de VU. De ölkkerfilms in oktober j.l. werden intensief begeleid door het flikkero­ verleg en het vormingscentrum van de VU. Een speciaal opgerichte werkgroep vrouwenfilms zorgt elke maand voor een fUm in dit genre. In aet maandelijks programmaboekje ¥/orden de te draaien films ingeleid en aangevuld met doorgaans diep­ gaande achtergrondinformatie. Qua begeleiding hebben we als iilmhuis een zekere naam opge­ 'jouwd', zegt Hans. Behalve op de .iformatie vooraf doelt hij op de tjesprekken achteraf. Soms met een . egisseur, maar vooral met aktieg­ roepen en andere betrokkenen bij net onderwerp dat aan de orde is. Ontkracht een nagesprek het ef­ fekt van de film niet? Hans: 'De meeste mensen hebben niet geleerd om na te denken tijdens het kijken, 'iodat je ze er vaak mee overdondert. Wij willen tegengaan dat mensen zich, zoals bij de meeste Holly wood­ films, volledig laten meeslepen. An­ aere filmhuizen zijn het daar niet mee eens omdat ze de kijkervaring als heilig beschouwen'. Waast de politieke funktie vindt het Mmhuis de avant­garde funktie van belang: het draaien van experi­ mentele films die de bioscopen (nog) met bereikt hebben. Dat wil niet aeggen dat er nooit bioscoopsucces­ sen gedraaid worden. Een voorbeeld s de filmnacht vorige week. ' »Vij draaien de films met een ander oogmerk', zegt Hans. 'Films zijn voor ons geen winstobjekt, maar kulturele of politieke uitingen'. Overigens geven Coby en Hans toe er af en toe een 'betere' bioscoop­ film tegenaan te gooien om de kas te spekken. De grenzen met de biosco­ pen vervagen daardoor enigszins. Dat wordt nog versterkt door het steeds frekwenter draaien van de zgn. 'vrije circuit films' in de nor­ male theaters. Hans: 'Daar zit een ekonomische politiek achter. Zo kunnen ze films eerst uitproberen

Simon Kooistra in kleine zaaltjes'. De filmhuizen vervullen In zekere zin ook een marktverkennende funktie voor de commerciële bioscopen, die de pu­ bliekstrekkers er uitpikken. Voor de rest worden de fUmhuizen als lastige konkurrenten gezien.

Fusie Filmhuis Uilenstede is in 1975 opge­ richt, vlak nadat een begin was gemaakt met de filmvertoningen op de VU. Een van de oprichters is Robert Eekhof, toendertijd mede­ werker van de Amstelveense Pilmli­

/.rt^iwfc^ *^fis^.5^'_

ga. Hij is (toevallig) ook in Rotter­ dam en schuift bij aan ons tafeltje. Hij vertelt dat de Liga en het A CC samen het Initiatief tot de oprich­ ting hebben genomen. A ls verto­ ningsruimte kon de aanwezige filmstudio fungeren, die gebruikt werd voor het maken van füms. Deze aktiviteit werd het A CC ech­ ter te duur in verhouding tot wat er uitkwam. Na een jaar ging de Liga, die tot dan toe in de zusterflat en sociëteit Uilenstede gezeten had, ook films vertonen in de studio. Zo ontstond in de praktijk een fusie van de twee filmhuizen, beide aan­ gesloten by het Vrije Circuit. Het FUmhuis had aanvankelijk welis­ waar meer politieke pretenties, maar de Liga heeft zich aangepast. Nu is er een gekombineerd lidmaat­ schap van zeven gulden per jaar waarvoor je één piek korting ont­ vangt op alle voorstellingen en maandelijks het uitgebreide pro­ grammaboekje in de bus krijgt. Met de andere Amsterdamse filmhuizen (((Shaffy, Octopus, Akhnaton en tot voor kort Melkweg) wordt samenge­ werkt in de Stichting Cinemathe­ ma, waar Robert ook al medewer­ ker van is. De enige gezamenlijke aktiviteit is een jaarlijks festival. Dat stond eind '78 in het teken van de Poolse film en eind '79 van de Arabische. Het komende jaar staat de Italiaanse neo­realistische film centraal, wat we ons daarbij ook moeten voorstellen. De verdere samenwerking verloopt stroef. Coby is er bijvoorbeeld ver­ bolgen over dat de andesp filmhui­ zen onlangs plotseling met vrou­ wenfilms op de proppen kwamen zonder overleg te plegen met Uilen­ stede dat juist op dit terrein een goeie partner had kunnen zijn. Om de kontinuïteit van het film­ huis te waarborgen en de service zelfs uit te kunnen breiden is er dringend behoefte aan medewer­ kers. Momenteel zijn er ongeveer acht vrijwilligers die ondermeer de publiciteit verzorgen, programmas ontwikkelen en de films draaien. Wie zin heeft aan één van deze aktiviteiten deel te nemen en ook bereid is de tweewekelijkse verga­ deringen bij te wonen kan zich aanmelden in het Combinatiege­ bouw (Uilenstede 108) of opbellen, tel. 5484533 en 5484574.

V.l.n.r.: Robert Eekhof, Coby Gaikhorst en Hans Kroon

Oost-E urn pa blonk uit op Film International

4 ­ J iM:|

werkgever als hy een film over een Van 31 januari tot 10 februari j.l. vond in Rotterdam het jaarlijkse 'Film de opportunisten en de beginselva­ gehandicapte werknemer in het International' plaats, algemeen erkend als het belangwekkendste film­ sten'. openbaar wil vertonen. Zelf inter­ festival op nationale bodem. Tien dagen lang is de oude saneringsbuurt Een inderdaad steeds terugkerend preteerde ik dit laatste als een stuk rond de Gouvemestraat in Rotterdam­West bevolkt geweest door een konfUkt In de Poolse festivalfilms. maatschappykritiek op het gebrek internationaal gezelschap van cineasten, akteurs, kritici en andere film­ De kern is vaak het in ongenade aan individuele vryheid. Een Waar­ gekken. Grotendeels een kliek van mensen, die in enkele gevallen vallen van een staatsburger met heid­recensent begreep er echter misschien gewichtig zijn, maar in alle gevallen gewichtig doen. Een van de heersende ideologie afwy­ verschijnsel dat ook op wetenschappelijke kongressen valt waar te _ kende opvattingen en hoe zyn of uit dat je je als filmer bewust moest zyn van je maatschappeiyke ver­ nemen. haar omgeving hierop reageert. antwoordeiykheid. Een betweterige televisieproducent spuwt zijn gal over de Nederlandse Over het al dan niet kritische ge­ 'flutfilms' met akteurs 'die niet eens kunnen lopen' in vergelijking met halte van deze films valt kenneUJk het buitenlands kaliber dat in Rotterdam te zien is. 'Een enorm verschil in te twisten. Een voorbeeld is het ver­ Straub klasse', zegt hij. 'Wij hebben geen kulturele bovenlaag zoals in Italië en schil in beoordeling van de nu in het Amsterdamse Kriterion vertoonde Oost­Europa'. Nederland heeft inderdaad een magere filmtraditie. Aan het eind van het festival wil ik film 'Amator' van Kieslowski. Deze nog even napraten met Hans en Hoe het ook zij, de roem van de oorlog niet bewust hebben meege­ laat zien hoe het leven van de Oosteuropese films was algemeen. maakt en opgegroeid zyn in een hoofdrolspeler totaal verandert De grootste bijdrage kwam uit Po­ socialistisch Polen. Ze kyken van­ door het bezit van een filmkamera len met een aantal zeer recente Pro­ uit andere wortels en vanuit een en hoe hy in konflikt komt met zyn Vervolg op pag. 16 dukten. Iemand die zich verdiept andere positie tegen het heden­ heeft in^Jè Poolse film is Eric Koop­ daagse Polen aan. Ze gaan uit van Een fragment uit 'Hongaarse Rhapsodie' van Mikls Jancsó. Een spektakel­ manschap, politicologie­student de verworvenheden van het socia­ stuk over opkomst en ondergang van een reaktionair en extreem nationalis­ aan de VU en momenteel stagaire lisme en de gebreken die het ver­ tisch politicus in Hongarije vlak voor de laatste jvereldoorlog. by het filmdistributiebedrijf VNFI toont. in Hilversum waarvoor hy enkele Eric geeft echter toe dat zyn inde­ brochures over de Oosteuropese ling voor de Poolse cineasten zelf te film schrijft. Natuuriyk was hy van schematisch zal zyn. zy willen zich ^ party in Rotterdam. niet laten indelen. Hy noemt wel drie belangryke uitgangspunten van alle hedendaagse Poolse films: Socialisme ze spelen in het hier en nu, ze verto­ Eric konstateert een verschuiving nen een grote betrokkenheid by de in de thematiek van de Poolse film. onderwerpen (de filmers hebben 't Na de laatste wereldoorlog maken script vaak zelf geschreven) en ze de Polen veel oorlogsfilms die een laten een kritisch­solidaire hou­ direkte en dramatische reflektie ding tegenover het politieke sys­ bieden op het oorlogsverleden. teem zien. Daarna treedt een overgangsfase in Het belang van de films voor de waarin niet alleen dappere helden Poolse kuituur is enorm. Eric: 'Wat de boventoon voeren, raaar ook de je ziet in vooral de oude, maar ook in negatieve aspekten van de oorlogs­ de nieuwe films is het zoeken naar situatie van het individu aan bod een nationale identiteit, begrijpe­ komen. Met name de films van Waj­ lyk in het licht van de historie. da worden gekenmerkt door de Tegenwoordig, vooral by Zanussi, anti­held. zie je dat meer universele levens­ In de zeventiger jaren treedt de der­ houdingen tegenover elkaar staan: de generatie aan van filmers die de

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen