Ad Valvas 1979-1980 - pagina 394

AD VALVAS — 18 APRIL 1980

14

Brieven Houd uw reakties'kort. Over bijdragen langer dan 300 woorden is kontakt met de redaktie nodig. De redaktie kan bijdragen bekorten.

Reaktie op kritiek HEDERAprojekt Dr. Ph. Quarles van Ufford, als staflid niet-westerse sociologie betrokken bij het Hedera-projekt in Indonesié schrijft ons: Ik ben nauw betrokken geweest bij de opzet en vormgeving van het Hedera-projekt, een van meerdere Projekten die in samenwerking met de universiteit Gadjah Mada in Yogyakarta worden uitgevoerd. Het is dan ook juist om in Ad Valvas, een universiteitsblad, openlijk te reageren op kritiek. Ook al uit deze kritiek zich niet alleen tegen het Hedera-projekt als zodanig, maar vooral op het wijdere formele karakter van het samenwerkingsverband. De achtergronden van de kritiek door een aantal studenten zijn serieus. Zij komen er kort gezegd op neer, dat samenwerkingsrelaties met organen in Indonesië, waarvoor overheidstoestemming nodig is ongewenst en schadelijk zijn. Zij zijn ook en met name schadelijk voor de belangen van die armen, die sedert Pronk in het Nederlandse beleid centraal worden gesteld als recipiënten van de hulp. Is Hedera in dit licht een schadelijk projekt of is het dit als onderdeel van een wijder samenwerktngsprojekt? Ik meen van niet. Op deze twee vragen wU ik kort ingaan. 1. Als op zichzelf staand projekt kent Hedera twee hoofddoelen: a) het maken van studies over nieuwe vormen van gezondheidszorg op het platteland van Java. Sedert 1972/73 wordt geëxperimenteerd met meer participatorische vormen, waarbij vrijwilligers een opleiding ontvangen om in hun dorp o.m. een aantal

Vervolg van pag. 7 VUSOoverPKV Wat vindt de VUSO van de PKV? Emil: 'Standpunten liggen vaak vast in de universiteitsraad en zeker by de PKV. Soms hebben ze wat ongenuanceerde uitlatingen. Maar het is ook zo dat ze in de raad vaak voorop lopen met allerlei punten. Ze zijn erg inventief en komen vaak met nieuwe initiatieven; ze hebben er ook de mankracht voor. Maar ik vind ze ook wel eens star, dogmatiseh bijna. Ik kan me bijvoorbeeld niet voorstellen dat er binnen de PKV nooit iemand is, die over een bepaald punt anders denkt. Maar er wordt altijd zo gepraat, dat konsekwent ledereen tegelijk met de hand omhoog gaat bij stemmingen. Dat is voor mij onbegrijpelijk.' JeUe: 'Er zijn best wel eens meningsverschillen binnen de PKV. Maar meestal komen we er dan wel "Uit. We zitten er niet als Individuutjes, die maar moeten kijken wat ze het beste vinden. We zitten op basis van een verkiezingsprogramma, een soort politiek partijtje dus. Voor zover Ik weet hebben we een keer verdeeld gestemd, dat ging over het wel of niet roken tijdens de raad.' Emil: 'Nu wU ik niet zeggen dat de VUSO het zo goed doet omdat we weleens verdeeld stemmen, integendeel, misschien is dat wel heel verkeerd. Ik kan me voorstellen dat de PKV zegt, dat is belachelijk, je gooit jezelf te grabbel.' 'Ik vind het soms wel een beetje dom ja, wat de VUSO doet', antwoordt JeUe.

veel voorkomende ziektes te onderkennen en te behandelen. Deze progranxma's zijn ontworpen omdat het bleek, dat het bereik van ziekenhuizen, poliklinieken e.d. onvoldoende was en zou blijven. Een aantal van degenen die daarbij betrokken waren, van particuliere kant, alsook artsen in dienst van de overheid in het regentschap Banjamegara, stelden een onderzoek van VU-GadJah Mada op prijs. Er zijn tot nu toe enkele studies verricht, die inzicht verschaffen in een aantal factoren, die het gewenste effect, het bereiken van de rurale bevolking als geheel, positief of negatief beïnvloeden. Het tweede hoofddoel van Hedera, en dat deelt het met de andere deel-

het zwartboek van de Indonesiëwerkgroep worden inderdaad ernstige zaken genoemd. De verpaupering van grote delen van de bevolking op Java is zeer ernstig. Werkeloosheid, landloosheid, commercialisering van de relaties in de dorpen, leiden tot zeer ernstige situaties. Het verwijt wordt ons direct of impliciet gemaakt, dat wi) onze ogen er voor sluiten. En als dat zo is moet dat gezegd worden! Met degenen die aan de VU voor Hedera werken trachten wij dit niet te doen. In het eerste begin lag het initiatief, de vraag om dit te doen, bij een Indonesische arts, die jarenlang poogde een goede gezondheidszorg in de dorpen van de grond te krijgen. Daarom gaat het. De upgrading van artsen en sociale wetenschappers geschiedt voor een groep die dit ter harte gaat. In de discussie stellen wij onszelf deze vragen. Bij het onderzoek-staan problemen centraal, die betrekking hebben op het bereiken van die rurale bevolking, ook de onderste lagen. In de onderlinge gesprekken, in het veld en aan GadJah Mada, is er openheid ten aanzien van deze kwesties. Ook in het IRD-verband wordt open hierover gesproken. Ten aanzien van rurale problemen in het samenwerkingsverband zelfs sprake van kritische openheid. Er 4jn duidelijk marges, waarbinnen een nuttige bijdrage kan worden geleverd. Tenslotte: vanuit Hedera bestaat aan de VU een grote openheid. In colleges, in de vakgroep, de subfaculteit, in contact met de Ponostudenten, zijn wij steeds bereid geweest tot gesprek en afleggen van verantwoording. In de praktijk is deze groter en breder geweest dan bij enig ander mij bekend projekt in onze subfaculteit CA/NWS. Ook voor de universiteitsraad en Nuffie wordt uitgebreid verslag gemaakt. Het verwijt van geheimzinnigheid door een enkeling is volstrekt ongegrond. Er zijn geen geheimen en het is te gek om een heel dossier voor geïnteresseerden te openen. Er zijn - gelukkig - betere manieren om ons kritisch te bevragen.

Dr. Ph. Quarles van Ufford Projekten, is gericht op de 'upgrading' van staf van Gadjah Mada. Deze zaak heeft meerdere kanten. De twee U-langverbanders die in Hedera-verband werken ondersteunen het genoemde onderzoek. In de verschillende fases wordt college gegeven, de analyse verbeterd, worden relevante theorieën gezamenlijk besproken etc. Het grote voordeel van een langer lopend projekt is, dat een upgrading over een langere periode kan worden gepland en daardoor voor Indonesische staf effectiever kan zijn. 2. Als onderdeel van een wijder samenwerkingsverband levert Hedera een bijdrage aan een doelstelling die 'integrated rural development' wordt genoemd. Dit betekent dat de verschillende disciplines die In het samenwerkingsverband betrokken zijn, aan elkaar verantwoording afleggen, elkaar in hun aandachtsvelden trachten te bevruchten en aan te vullen. Aangezien rurale ontwikkeling primair als één samenhangend proces moet worden gezien, is het van groot belang dat mensen van verschillende studierichtingen elkaar in de praktijk van hun opleiding en studie ontmoeten. De upgradingsdoelstelling kan op deze manier een dimensie van relevantie voor rurale ontwikkeling krijgen. Het gaat niet om het zelf opzetten van grote projekten. Er wordt geen enkel projekt vanuit IRD opgezet. Er zijn vanuit IRD ook nooit grootschalige adviezen gegeven. Er bestaat grote terughoudendheid in dit opzicht. Ook Hedera, dat goede relaties heeft met degenen die de primary health care projekten opzetten, heeft voor het beleid geen verantwoordelijkheid. Een van de achtergronden is beduchtheid, dat een hechte samenwerking met beleldvoerders gemakkelijk tot grootschalige en technocratisch geleide projekten of programma's aanleiding geeft. Juist de kleinschaligheid van de programma's die Hedera bestudeert, vraagt om die terughoudende houding. Een centraal punt in de kritiek Is gelegen in het feit dat fundamentele processen van verarming, verrijking, van toenemend verschil in macht, niet wordt aangepakt. In

Leugenaar Gerrit Jongkind schrijft ons het volgende: 'Ik wil graag reageren op het natuurkunde-gedeelte in Ad Valvas van 11 april j.I. (middenpagina's). Vooralsnog beperk ik mij tot de opmerkingen van K. Pereboom in diens ingezonden brief ("UGIM:projekt Natuurkunde") De kern van het stuk van Pereboom is dat hij een nadere toelichting verwacht op mijn bewering dat het natuurkundeprojekt een bijdrage heeft geleverd aan de ontwikkeling van kemreaktoren/kembommen voor het militaire bewind in Djakarta. 'RedeUjk om daarop te wachten nietwaar, want uitsluitend daarover ontstond immers in de landelijke bladen de publiciteit over zijn skriptie,' stelt Pereboom. 'Nu, wat er in de landelijke pers geschreven wordt over het natuurkunde-gedeelte van mijn skriptie acht ik een verantwoordelijkheid voor de betreffende journalisten. Indien journalisten meer lading leggen tn mijn stuk dan ik er zeU in heb gelegd, kan men mij dat moeilijk aanwrijven. Ik voel me dan ook van de verplichtingen ontslagen te gaan verdedigen wat er de afgelopen weken over deze zaak op radio, krant en weekblad te berde is gebracht. Waar ik wél verantwoording voor wens te dragen, is datgene wat ik zelf gezegd of geschreven heb. Dit betreft voor wat natuurkunde aangaat momenteel twee schriftelijke stukken: het skriptie gedeelte dat is opgenomen in onze brochure en dat het nat. projekt beschouwt als ontwikkelmgsprojekt (self-reliance, armsten). En verder een reaktie van 4 pagina's op het natuurkundecommuniqué d.d. 28 maart. Deze schriftelijke reaktie werd door leden van de Indonesië Werkgroep VU uitgedeeld op de door de natuurkundefakulteit belegde perskonferentie. Aan een toelichting geven op deze stukken ben ik nog niet toe. Tot nu toe is niets van dit feitenmateriaal zoals ik dat presenteer, weerlegd door de natuurkundigen. Men komt niet verder dan de konstatering dat het hier om een absurde

wws^s \ Vauiez-vaus Velo VU Op dinsdag 29 april organiseert de studentenvereniging I.A.N. een fietsenrally voor de gehele VU-gemeenschap: 'Voulez-vous vëlo VU'. De opbrengst van deze rally zal ten goede komen aan de aktie 'Beurzen Open' voor vluchtelingen studenten en docenten. Er kan gestart worden tussen 11.00 en 15.00 uur bij het amphitheater achter het Hoofdgebouw van de VU aan de Boelelaan. De rally zal ongeveer 214 uur in beslag nemen en eindigen op Uilenstede. Je kunt je ter plekke of eventueel van te voren in schrijven bij de Lustrumcommissie I.A.N., Postbus 70459, 1007 KL Amsterdam ä ƒ 3,— per deelnemer. Broodje Muziek Op 1 mei zal weer een lunchconcert plaatsvinden. Dit keer wordt er opgetreden door het A msterdams Theater Ensemble. Het gebeuren zal vanaf 12.30 uur te aanschouwen en te beluisteren zijn ergens in de buurt van de mensa. Open podium Op donderdag 8 mei zal door het ACC een Open Podium worden georganiseerd waarop mensen van de VU blijk kunnen geven van hun artistieke kwaliteiten. Let voor nadere aankondigingen op de affiches. Sportinstuif ,Op zaterdag 10 mei wordt er op het sportcentrum Uilenstede een sportinstuif voor studenten, personeel en buurtbewoners gehouden. U kunt deelnemen aan o.a. een prestatieloop, tafeltennis, voUybal, schermen en schaken. Nadere informatie vindt U in de tweede Eeuwfeestkrant. Voor inschrijfformulieren kunt U terecht op het Sportcentrum Uilenstede. : 100 lAAH v m j t UNIVt HSITbIT

^/Äe

mm mil

beschuldiging gaat, dat er op ui­ terst tendentieuze en onweten­ schappelijke manier gebruik is ge­ maakt van de gegevens, etc. Bij de gegevens die ik presenteer wordt verwezen naar de bron en die bron­ nen kunnen als zodanig nage­ checkt worden. Ze zijn aanwezig in het Projektdossier van de natuur­ kundigen. Het bedroeft mij dat de heer Pereboom mij een leugenaar meent te moeten noemen als ik niet alsnog met een toeUchting kom in Ad Valvas.'

Wetenschap en politiek onafscheidelijk Toor Moene, Walter Kaper en Karin Ree schrijven ons namens het komi­ tee 'GMAN moet open': 'Op maandag 28 april organiseert het initiatiefkomitee "GM A N moet open" een diskussieavond over het onderwerp wetenschap en politiek", die begint om 19.45 u. (met koffie) in KC 159 (B­gebouw) In ons vorige ingezonden stuk (A d Valvas 28 maart) werd naar aanlei­ ding van de affaire rond Dr. Broek­ man gesteld dat wetenschap en po­ litiek niet te scheiden zijn, en er werd aangekondigd dat wij op de bètafaculteit een diskussle hier­ over zouden organiseren, van­ waaruit andere ideëen over ge­ schiedenisonderwijs en onderwijs over maatschappelijke aspekten een kans zouden krijgen. Opzet van de avond is: 19.45 u. koffie; 20.00 u. inleiding door dr. H. Koningsveld (weten­ schapsfilosoof in Wageningen) over wetenschap en politiek; 21.00 u. pauze, gelegenheid om schriftelijk vragen te stellen die kunnen dienen om de diskussle te starten; 21.30 u. diskussle; 22.30 u. sluiting. De bedoeling van deze avond is, wat ons betreft, om duideUjk te maken hoe wetenschap en poUtiek met el­ kaar verweven zijn, waarbij wij met politiek bedoelen: het terrein waar­ op bepaald wordt in welke richting de maatschappij zich ontwikkelt. De keuze tussen wetenschappelijke vraagstellingen wordt steeds meer bepaald door de "maatschappelijke vraag" (van wie?) en in ieder geval worden resultaten van weten­ schappelijk onderzoek maatschap­ pelijk toegepast. Wetenschappers zullen dus, door hun plaats in deze mallemolen, in aanraking komen met (per definitie politieke) beslis­ singen over deze zaken. Ideëen over scheiding van weten­ schap en politiek ­ zoals die ook door dr. Brookman in zijn verkla­ ring aan het faculteitsbestuur te zijner verdediging werden aange­ voerd ­ moeten in dit licht bekeken worden. Een dergelijke scheiding is niet mogelijk, zoals ook blijkt uit de politieke functie die het idee van de waardenvrijheid zelf vervult: Wan­ neer wetenschap gezien wordt als iets dat geheel gekarakteriseerd is door een algemeen geldige methode die dus voor elk willekeurig doel gebruikt kan worden, dan zijn we­ tenschappers ­ voor zover zij weten­ schappers zijn ­ veroordeeld tot het braaf toepassen van die methode m dienst van degene die hen toevallig betaalt. Het praten en nadenken over de doeleinden waarvoor wetenschap­ pers worden gebruikt ­ en waar zij dus mee te maken hebben ­ ver­ schuift zo naar de sfeer van de koffiepauze, de vrije tijd, het privé­ leven. Het is uit de sfeer van het beroep (wetenschapper!) weg­ge­ theoretiseerd. Die tovertruc wordt telkens weer volvoerd door de ideo­ logie van de waardenvrijheid, waar wij tijdens onze opleiding voortdu­ rend mee in aanraking komen, tot in ons algemeen­vormings­onder­ wijs toe. We hopen dat deze avond een aan­ zet zal zijn om hierover na te den­ ken en vooral ook over welke conse­ quenties je hieruit voor ons onder­ wijs zou kunnen trekken. Een moei­ Ujk probleem! De speciale conse­ quentiesdie je kunt trekken voor de manier waarop bijvoorbeeld weten­ schaps­geschiedenis of weten­ schap­en­samenleving gegeven zouden moeten worden . . . dat is iets waar wij zeker nog eens op terug zullen komen.'

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen